Chính sách khí đốt của Australia vấp phải phản đối từ châu Á

Theo dự luật, các nhà xuất khẩu khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) lớn nhất nước này sẽ buộc phải dành ra tối đa 20% khối lượng xuất khẩu hằng năm cho thị trường nội địa kể từ năm 2028.

Chính sách hướng tới việc tạo ra một nguồn cung dư thừa "vừa phải", giúp hạ nhiệt chi phí sưởi ấm, điện năng và sản xuất công nghiệp, qua đó giải quyết tình trạng giá khí đốt trong nước "đắt đỏ", bất chấp vị thế của Australia là một trong những cường quốc xuất khẩu LNG lớn nhất thế giới.

Theo phóng viên TTXVN tại Sydney, để bảo vệ mối quan hệ thương mại vốn có với các khách hàng châu Á như Nhật Bản, Hàn Quốc, Malaysia và Trung Quốc, Chính phủ Australia cam kết sẽ miễn trừ áp dụng dự luật đối với các hợp đồng dài hạn hiện có – được ký trước ngày 22/12/2025. Tuy nhiên, điểm gây tranh cãi cốt lõi nằm ở việc dự luật tước bỏ quyền miễn trừ đối với các hợp đồng được gia hạn sau thời điểm trên, ngay cả khi các điều khoản gia hạn tự động đã được cài cắm trong hợp đồng gốc.

Điều này đi ngược lại hoàn toàn yêu cầu từ các công ty năng lượng của Nhật Bản và Hàn Quốc, những người coi quyền gia hạn là một phần không thể tách rời trong các thỏa thuận đầu tư ban đầu. Ngành năng lượng Australia cũng gióng lên hồi chuông cảnh báo về nghĩa vụ "bắt buộc bán", yêu cầu các nhà sản xuất không chỉ chào bán mà phải thực sự giao lượng khí đốt được chỉ định cho khách hàng địa phương, đẩy họ vào nguy cơ phải chấp nhận các giao dịch phi thương mại.

Việc không bảo vệ các điều khoản gia hạn hợp đồng đã vấp phải phản ứng gay gắt từ Tập đoàn Khí đốt Hàn Quốc (KOGAS) – một trong những nhà đầu tư nước ngoài lớn nhất tại Australia. KOGAS hiện có hợp đồng bao tiêu 15 năm (đáo hạn năm 2031 kèm tùy chọn gia hạn 5 năm) tại trạm LNG Gladstone.

Trong văn bản gửi Chính phủ Australia, KOGAS nhấn mạnh các biện pháp bảo vệ cần được áp dụng cho toàn bộ thời hạn của thỏa thuận, bao gồm cả giai đoạn gia hạn. Tương tự, tập đoàn INPEX (Nhật Bản) – đơn vị đang vận hành dự án Ichthys LNG trị giá 40 tỷ USD tại Vùng Lãnh thổ Bắc Australia – cảnh báo quy định mới mâu thuẫn trực tiếp với nguyên tắc nền tảng về bảo vệ các quyết định đầu tư lịch sử.

Phản hồi trước các chỉ trích, Bộ trưởng Tài nguyên Australia Madeleine King tái khẳng định các hợp đồng ký trước ngày 22/12/2025 sẽ được giữ nguyên trạng. Tuy nhiên, bà nhấn mạnh bất kỳ quyết định gia hạn nào cũng là một "quyết định thương mại mới" được đưa ra khi đã biết rõ về chính sách dự trữ nội địa, do đó sẽ không được hưởng cơ chế bảo vệ chuyển tiếp.

Ở chiều ngược lại, các khách hàng nội địa lại nhiệt liệt hoan nghênh sự can thiệp hợp lý của Chính phủ. Ông Ben Eade, Giám đốc điều hành tổ chức Manufacturing Australia, thúc giục Quốc hội cần sớm thông qua dự luật. Ông khẳng định, dự luật mới tạo ra sự cân bằng lợi ích và sẽ giúp hạ nhiệt giá khí đốt nội địa – vốn đã tăng gấp 3 lần trong thập kỷ qua.

Cơ quan năng lượng Australia cũng liên tục cảnh báo hai bang đông dân Victoria và New South Wales có thể đối mặt với tình trạng thiếu hụt và giá cả leo thang vào cuối thập kỷ này khi sản lượng từ các mỏ ở eo biển Bass sụt giảm.