TP. Hồ Chí Minh triển khai 8 dự án trạm trung chuyển rác công nghệ khép kín

Việc TP. Hồ Chí Minh đẩy nhanh đầu tư hệ thống trạm trung chuyển chất thải rắn sinh hoạt, trong đó có 8 dự án dự kiến khởi công trong năm 2026, đánh dấu bước chuyển trong quá trình hoàn thiện hạ tầng thu gom, vận chuyển chất thải.

Các trạm trung chuyển theo công nghệ khép kín được kỳ vọng khắc phục tình trạng mùi hôi, nước rỉ rác tại nhiều điểm trung chuyển hiện hữu, giảm ảnh hưởng đến khu dân cư và nâng cao hiệu quả quản lý chất thải đô thị.

* Gỡ điểm nghẽn trung chuyển

Hệ thống trạm trung chuyển chất thải rắn sinh hoạt trên địa bàn TP. Hồ Chí Minh đang bộc lộ nhiều hạn chế sau nhiều năm khai thác, từ công suất, công nghệ đến điều kiện vận hành. Tại một số khu vực, tình trạng xe ép rác tập kết kéo dài, mùi hôi và nước rỉ rác vẫn ảnh hưởng đến đời sống người dân. 

Các thùng thu gom chất thải được tập kết trước khi đưa đến các khu xử lý. Ảnh minh họa: Xuân Dự/TTXVN

Trước thực tế đó, UBND TP. Hồ Chí Minh yêu cầu các sở, ngành đẩy nhanh đầu tư hệ thống trạm trung chuyển chất thải rắn sinh hoạt.

Theo Phó Chủ tịch UBND Thành phố Bùi Minh Thạnh, việc quy hoạch các trạm phải phù hợp với mật độ dân cư, nhu cầu xử lý chất thải và định hướng phát triển lâu dài; đồng thời áp dụng công nghệ phù hợp, bảo đảm vệ sinh môi trường, mỹ quan đô thị và sử dụng hiệu quả quỹ đất. 

Sở Xây dựng được giao chủ trì, phối hợp với các đơn vị liên quan tham mưu UBND Thành phố giao Ban Quản lý các khu liên hợp xử lý chất thải TP. Hồ Chí Minh làm chủ đầu tư các dự án trạm trung chuyển. Đây được xem là bước quan trọng nhằm thống nhất đầu mối quản lý và đẩy nhanh tiến độ triển khai. 

Theo kế hoạch, năm 2026, TP. Hồ Chí Minh sẽ khởi công 8 trạm trung chuyển; trong đó, nhóm bốn dự án đã được hoặc đang trình quyết định chủ trương đầu tư, gồm các trạm Đào Trí, Xuân Thới Thượng, Thắng Nhì và một dự án khác, dự kiến khởi công trong tháng 11. Bốn trạm còn lại đang hoàn thiện hồ sơ để khởi công trong tháng 12.

Đối với 15 dự án thuộc kế hoạch đầu tư năm 2027, các cơ quan chức năng được yêu cầu triển khai thủ tục ngay từ bây giờ, phấn đấu trong quý I/2027 có từ 5 đến 7 dự án đủ điều kiện khởi công. 

Ông Nguyễn Hồng Nguyên, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường TP. Hồ Chí Minh cho biết, sau khi mở rộng địa giới hành chính, lượng chất thải rắn sinh hoạt trên toàn Thành phố đạt hơn 14.000 tấn mỗi ngày.

Để bảo đảm không phát sinh ô nhiễm, ngành đã phối hợp với các địa phương tổ chức thu gom toàn bộ lượng rác phát sinh hàng ngày, vận chuyển từ các điểm tập kết và trạm trung chuyển đến các khu xử lý, hạn chế tình trạng tồn đọng gây ô nhiễm môi trường.

Song song với đầu tư các công trình mới, Sở Nông nghiệp và Môi trường đang rà soát lại lộ trình vận chuyển chất thải phù hợp địa giới hành chính sau sáp nhập; đưa vào vận hành hệ thống cân tự động và quản lý phương tiện bằng GPS để kiểm soát khối lượng, lộ trình vận chuyển theo thời gian thực, nâng cao hiệu quả quản lý. 

* Nâng chất lượng môi trường 

Theo ông Nguyễn Hồng Nguyên, TP. Hồ Chí Minh xác định cải tạo, nâng cấp và đầu tư mới các trạm trung chuyển là một trong những nhiệm vụ trọng tâm giai đoạn 2026 - 2030. Đến năm 2030, các trạm sử dụng công nghệ ép hở sẽ từng bước được thay thế bằng công nghệ ép kín, kết hợp thu gom và xử lý mùi nhằm giảm tác động đến môi trường và khu dân cư. 

Các chuyên gia môi trường cho rằng, trạm trung chuyển là khâu quyết định hiệu quả của toàn bộ chuỗi thu gom và vận chuyển chất thải.

Việc ứng dụng công nghệ ép kín giúp kiểm soát mùi hôi, thu gom nước rỉ rác ngay tại công trình, hạn chế phát tán ô nhiễm. Cùng với đó, mạng lưới trung chuyển được quy hoạch hợp lý sẽ rút ngắn quãng đường vận chuyển, giảm chi phí vận hành và nâng cao hiệu quả khai thác của các khu xử lý chất thải. 

Bà Nguyễn Thị Thanh, sống gần một điểm trung chuyển rác tại phường Bình Thới cho biết, người dân kỳ vọng các công trình mới sẽ khắc phục được những bất cập tồn tại nhiều năm. Điều chúng tôi mong nhất là khu vực trung chuyển sạch sẽ hơn, không còn mùi hôi và nước rỉ rác như trước. Môi trường sống được cải thiện thì người dân sẽ rất ủng hộ các dự án của Thành phố. 

Trong khi đó, anh Lê Minh Trường, người dân phường Cát Lái cho rằng đầu tư hạ tầng cần đi đôi với quản lý vận hành: Tôi cùng bà con xung quanh đây quan tâm đến hiệu quả sau khi công trình hoàn thành. Xe thu gom cần được điều tiết hợp lý, khu vực trung chuyển phải được vệ sinh thường xuyên và xử lý mùi triệt để để tránh ảnh hưởng đến cuộc sống xung quanh. 

Theo ông Nguyễn Hồng Nguyên, cùng với đầu tư các trạm trung chuyển, TP. Hồ Chí Minh sẽ triển khai phân loại rác tại nguồn trên toàn địa bàn, giảm dần tỷ lệ chôn lấp, thúc đẩy kinh tế tuần hoàn và chuyển đổi công nghệ xử lý chất thải. 

Việc triển khai đồng loạt các dự án trung chuyển trong giai đoạn 2026 - 2027 cho thấy TP. Hồ Chí Minh đang hoàn thiện hạ tầng môi trường theo hướng đồng bộ, bắt đầu từ khâu thu gom và vận chuyển. Cùng với hệ thống quản lý vận chuyển bằng công nghệ số, các trạm trung chuyển mới sẽ tạo điều kiện nâng cao hiệu quả quản lý chất thải, giảm tác động đến khu dân cư và đáp ứng yêu cầu phát triển của đô thị đặc biệt.