Tp. Hồ Chí Minh ứng dụng công nghệ điều hành thông minh trong thi hành án dân sự

Đây là bước chuyển quan trọng từ phương thức quản lý truyền thống sang mô hình điều hành hiện đại, ứng dụng công nghệ phân tích thông minh, phù hợp tinh thần Nghị quyết 57 của Đảng về đẩy mạnh chuyển đổi số, xây dựng nền hành chính công khai, minh bạch và hiệu quả. 

* “Trợ lý số” cho công tác chỉ đạo, điều hành thi hành án dân sự 

Trung tâm IOC (Thi hành án dân sự Thành phố Hồ Chí Minh) được xây dựng theo mô hình trung tâm tích hợp dữ liệu quy mô lớn, kết nối đồng bộ nhiều hệ thống và phần mềm nghiệp vụ trên một nền tảng thống nhất chính thức đi vào hoạt động từ ngày 10/1/2026.

Công chức Thi hành án dân sự TP. Hồ Chí Minh xử lý hồ sơ nghiệp vụ trên môi trường số. Ảnh: Hồng Đạt - TTXVN

Phó Trưởng Thi hành án dân sự Thành phố Hồ Chí Minh Đỗ Phong Hóa cho biết: Dữ liệu từ các phần mềm nghiệp vụ được thu thập, đồng bộ định kỳ theo thời gian thực, sau đó được hệ thống tự động xử lý, phân tích và hiển thị trực quan dưới dạng biểu đồ, bảng thống kê, bản đồ số. Nhờ đó, lãnh đạo đơn vị có thể theo dõi, giám sát toàn diện tình hình thi hành án trên địa bàn Thành phố theo thời gian thực, thay vì phụ thuộc vào các báo cáo tổng hợp thủ công như trước đây. 

Theo cơ chế vận hành, IOC hoạt động theo một chuỗi khép kín từ thu thập dữ liệu, phân tích, giám sát, cảnh báo đến hỗ trợ ra quyết định. Dữ liệu được phân loại theo các tiêu chí như: địa bàn, loại việc, giá trị phải thi hành, đơn vị và cá nhân chấp hành viên... Trên cơ sở đó, hệ thống tự động tính toán các chỉ tiêu thi hành án, so sánh kết quả giữa các phòng chuyên môn, các đơn vị khu vực và giữa các chấp hành viên, qua đó hỗ trợ lãnh đạo đánh giá toàn diện hiệu quả công tác thi hành án. 

Theo ông Đỗ Phong Hóa, một điểm nổi bật của IOC là khả năng phát hiện và cảnh báo. Hệ thống cảnh báo thông minh được thiết lập sẵn đối với những trường hợp như vụ việc sắp hoặc đã quá thời hạn luật định, chỉ tiêu của đơn vị không đạt tiến độ, số lượng khiếu nại tăng bất thường, hay các vụ việc có giá trị lớn, phức tạp, được dư luận quan tâm. Các cảnh báo này hiển thị trực tiếp trên dashboard (bảng điều khiển), đồng thời gửi đến lãnh đạo, chấp hành viên và công chức phụ trách xử lý, giúp việc chỉ đạo tháo gỡ được thực hiện từ sớm, hạn chế tình trạng tồn đọng, kéo dài. 

Trong bối cảnh khối lượng án ngày càng lớn, tính chất vụ việc ngày càng phức tạp, Trung tâm IOC được xem là trợ lý số cho lãnh đạo ngành thi hành án dân sự Thành phố Hồ Chí Minh. Thay vì chờ các báo cáo định kỳ, lãnh đạo có thể theo dõi toàn bộ hoạt động của hệ thống theo thời gian thực, đánh giá hiệu quả từng đơn vị, từng cá nhân, từ đó đưa ra các quyết định điều hành sát với tình hình thực tế. 

* Quản lý thi hành án bằng dữ liệu số, tăng minh bạch, giảm tồn đọng 

Lãnh đạo Thi hành án dân sự Thành phố Hồ Chí Minh khẳng định, việc đưa IOC vào vận hành góp phần nâng cao năng lực quản trị, điều hành dựa trên dữ liệu, đồng thời tăng cường tính công khai, minh bạch trong hoạt động thi hành án. Thông qua hệ thống này, áp lực cho đội ngũ công chức trong công tác thống kê, tổng hợp, báo cáo định kỳ theo biểu mẫu quy định cũng được giảm đáng kể, tạo điều kiện để tập trung nhiều hơn cho nhiệm vụ chuyên môn. 

Trung tâm Giám sát và Điều hành thông minh (IOC) của Thi hành án dân sự TP. Hồ Chí Minh là trung tâm IOC của ngành Thi hành án dân sự đầu tiên của cả nước. Ảnh: Hồng Đạt - TTXVN

Ở góc độ người dân, ông N.V.T., ngụ phường Phú Thọ Hòa, Thành phố Hồ Chí Minh, cho rằng việc Trung tâm IOC của Thi hành án dân sự Thành phố Hồ Chí Minh đi vào hoạt động đã tạo thuận lợi trong việc tiếp cận thông tin liên quan đến thi hành án. Theo ông, các nội dung về tiến độ, kết quả xử lý vụ việc được công khai, minh bạch hơn, góp phần giảm thời gian đi lại, tìm hiểu thủ tục, đồng thời tăng cường sự giám sát của người dân đối với hoạt động thi hành án. 

Việc triển khai Trung tâm điều hành thông minh (IOC) là bước đi cụ thể hóa tinh thần Nghị quyết 57 của Đảng, nhấn mạnh yêu cầu đẩy mạnh ứng dụng khoa học – công nghệ, chuyển đổi số và đổi mới phương thức quản lý nhà nước, lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ. Đối với lĩnh vực thi hành án dân sự – nơi gắn trực tiếp với quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức và cá nhân, yêu cầu công khai, minh bạch và kịp thời càng mang ý nghĩa đặc biệt quan trọng. 

Ở góc độ người trực tiếp tổ chức thi hành án, ông Đậu Văn Cần, Chấp hành viên Phòng Nghiệp vụ và tổ chức Thi hành án dân sự 1 (Thi hành án dân sự Thành phố Hồ Chí Minh), cho biết từ ngày 1/7/2025, khi Hệ thống Thi hành án dân sự triển khai hoạt động theo mô hình mới, yêu cầu chuyển đổi số đã trở thành nhu cầu tất yếu; nhiều phần mềm nghiệp vụ đã được nghiên cứu, xây dựng và triển khai, góp phần đẩy nhanh tiến độ tổ chức thi hành án, thực hiện chỉ đạo của Trưởng Thi hành án dân sự Thành phố Hồ Chí Minh, Chấp hành viên đơn vị đã chủ động khắc phục khó khăn, nắm được quy trình kỹ thuật và từng bước vận hành, sử dụng thành thạo các phần mềm đang được triển khai.

Bà Nguyễn Thị Hương, Chấp hành viên Phòng Nghiệp vụ Tổ chức thi hành án 1, đánh giá các phần mềm nghiệp vụ kết nối với IOC đã hỗ trợ hiệu quả cho chấp hành viên trong quá trình thực hiện nhiệm vụ. Phần mềm được thiết kế theo các luồng tác nghiệp cụ thể, giúp chấp hành viên tiếp cận từng nghiệp vụ với đầy đủ biểu mẫu, thông tin và căn cứ pháp lý theo quy định. Các biểu mẫu điện tử gắn với quyết định thi hành án giúp giảm đáng kể thao tác thủ công, rút ngắn thời gian soạn thảo và xử lý hồ sơ.

So với các trung tâm IOC đang vận hành tại nhiều địa phương, Bộ, ngành, điểm khác biệt lớn nhất của IOC Thi hành án dân sự Thành phố Hồ Chí Minh là tập trung giám sát và điều hành toàn bộ quy trình nghiệp vụ đặc thù của Hệ thống thi hành án dân sự, gắn chặt với trách nhiệm của từng đơn vị và từng chấp hành viên. Trung tâm IOC không chỉ dừng ở việc giám sát sự kiện hay hạ tầng, mà đi thẳng vào lõi nghiệp vụ, từ chỉ tiêu thi hành án đến tiến độ và chất lượng xử lý từng vụ việc cụ thể.