Xây dựng nông thôn mới: Cần Thơ quyết tâm "về đích” 100% xã vào 2030

Bí thư Thành ủy Cần Thơ Lê Quang Tùng chủ trì cuộc họp.

Phát biểu tại cuộc họp, Bí thư Thành ủy Cần Thơ Lê Quang Tùng nhấn mạnh mục tiêu xuyên suốt của thành phố là đến năm 2030, toàn bộ 72/72 xã đều phải đạt chuẩn nông thôn mới, coi đây là một trong những trụ cột quan trọng để xây dựng Cần Thơ trở thành thành phố đáng sống, văn minh, hiện đại và phát triển bền vững.

Theo Bí thư Thành ủy, trong điều kiện Cần Thơ là thành phố trực thuộc Trung ương nhưng vẫn còn tỷ lệ dân cư nông thôn lớn, nông nghiệp giữ vai trò quan trọng trong cơ cấu kinh tế, thì xây dựng nông thôn mới không chỉ là nhiệm vụ riêng của ngành nông nghiệp mà là trách nhiệm chung của cả hệ thống chính trị. Mục tiêu 100% xã đạt chuẩn nông thôn mới vào năm 2030 thể hiện quyết tâm chính trị cao, yêu cầu các cấp, các ngành phải hành động quyết liệt, chủ động, không trông chờ, không chần chừ, lấy hiệu quả thực chất và đời sống người dân làm thước đo cuối cùng.

Báo cáo tại cuộc họp, ông Ngô Thái Chân, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường thành phố Cần Thơ cho biết, giai đoạn 2021–2025, trong bối cảnh thành phố Cần Thơ (mới) được hình thành trên cơ sở hợp nhất từ thành phố Cần Thơ cũ, tỉnh Hậu Giang và tỉnh Sóc Trăng, chương trình xây dựng nông thôn mới vẫn được triển khai liên tục, không để gián đoạn, đạt nhiều kết quả quan trọng, tạo nền tảng cho giai đoạn tiếp theo.

Toàn thành phố hiện có 72 xã, trong đó 59 xã đã được công nhận đạt chuẩn nông thôn mới, nhiều xã tiếp tục phấn đấu đạt chuẩn nông thôn mới nâng cao, kiểu mẫu. Hệ thống kết cấu hạ tầng nông thôn được đầu tư khá đồng bộ. Đến cuối năm 2025, có 66/72 xã cơ bản đạt tiêu chí giao thông, 100% xã đạt tiêu chí thủy lợi và điện, 71/72 xã đạt tiêu chí hạ tầng thương mại nông thôn, 100% xã đạt tiêu chí thông tin và truyền thông, 100% xã đạt tiêu chí nhà ở nông thôn.

Trong lĩnh vực giáo dục, tỷ lệ trường học đạt chuẩn quốc gia đạt gần 84%, với hơn 1.000 trường đạt chuẩn. Y tế cơ sở được củng cố, tỷ lệ bao phủ bảo hiểm y tế toàn thành phố đạt trên 90%, dự kiến đạt 95% vào cuối năm 2025. Các thiết chế văn hóa – thể thao nông thôn từng bước được đầu tư, nâng chất, góp phần nâng cao đời sống tinh thần cho người dân.

Theo báo cáo, phát triển sản xuất và nâng cao thu nhập tiếp tục được xác định là nội dung cốt lõi trong xây dựng nông thôn mới. Giai đoạn 2021–2025, giá trị sản xuất nông nghiệp của thành phố tăng bình quân 3,67%/năm; giá trị sản xuất trên 1 ha đất nông nghiệp và thủy sản năm 2025 đạt 233,56 triệu đồng, tăng hơn 64 triệu đồng so với năm 2021.

Kinh tế hợp tác, hợp tác xã phát triển mạnh, toàn thành phố có 641 hợp tác xã nông nghiệp, hơn 3.400 tổ hợp tác và gần 300 trang trại được cấp mã số. Các vùng sản xuất tập trung tiếp tục hình thành và mở rộng, với hơn 84.800 ha lúa, trên 40.000 ha cây ăn trái, hơn 10.000 ha rau màu; hàng trăm mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói được cấp phục vụ xuất khẩu.

Chương trình “Mỗi xã một sản phẩm” (OCOP) trở thành điểm sáng, với 895 sản phẩm OCOP được công nhận, vượt xa kế hoạch đề ra; nhiều sản phẩm đã tham gia chuỗi giá trị, tiếp cận hệ thống phân phối hiện đại, góp phần tạo sinh kế, tăng thu nhập cho người dân nông thôn.

Nhờ đó, thu nhập bình quân đầu người khu vực nông thôn năm 2025 ước đạt 96,9 triệu đồng/người, tăng hơn 37 triệu đồng so với năm 2021; tỷ lệ hộ nghèo toàn thành phố giảm còn khoảng 0,6%, cơ bản không còn hộ nghèo theo chuẩn đa chiều, nhiều hộ chuyển sang diện bảo trợ xã hội.

Làm rõ thêm nội dung báo cáo, Phó Chủ tịch UBND thành phố Cần Thơ Trần Chí Hùng cho biết, bên cạnh những kết quả đạt được, quá trình xây dựng nông thôn mới giai đoạn vừa qua vẫn còn một số khó khăn, thách thức, nhất là trong bối cảnh sáp nhập đơn vị hành chính và chuyển sang mô hình chính quyền địa phương hai cấp.

Một số hạ tầng giao thông nông thôn được đầu tư từ giai đoạn trước đã xuống cấp, gây áp lực lớn cho việc duy trì tiêu chí. Công tác bảo vệ môi trường nông thôn, đặc biệt là ý thức của một bộ phận hộ gia đình trong thu gom, xử lý rác thải sinh hoạt, còn cần tiếp tục được nâng lên. Bên cạnh đó, thu nhập của người dân ở một số xã chưa thật sự bền vững; các mô hình sản xuất tuy đã hình thành nhưng quy mô còn nhỏ, khả năng chống chịu trước biến động thị trường chưa cao.

Phó Chủ tịch UBND thành phố nhấn mạnh, đây là những khó khăn mang tính khách quan và quá trình, đòi hỏi phải có cách tiếp cận mới, huy động tổng hợp nguồn lực, đặc biệt là phát huy vai trò chủ động của địa phương, của từng xã trong giai đoạn tới.

Phát biểu kết luận cuộc họp, Bí thư Thành ủy Cần Thơ Lê Quang Tùng nhấn mạnh, trong bối cảnh sau sáp nhập và thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, việc triển khai Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và chăm lo cho đồng bào dân tộc thiểu số đứng trước nhiều yêu cầu và thách thức mới.

Theo Bí thư Thành ủy Cần Thơ, nếu rà soát theo bộ tiêu chí mới, nhiều xã của thành phố sẽ gặp khó khăn trong việc duy trì và nâng cao các tiêu chí; tỷ lệ hộ nghèo và cận nghèo, nhất là ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số, vẫn còn ở mức cần đặc biệt quan tâm, không tương xứng với vị thế của một thành phố trực thuộc Trung ương.

Trên tinh thần đó, ông Tùng yêu cầu thành phố phải hành động quyết liệt, chủ động hơn nữa, xác định rõ đối tượng giảm nghèo, đối tượng bảo trợ xã hội, không để dàn trải chính sách; đồng thời khẩn trương xây dựng bộ tiêu chí nông thôn mới của thành phố cho giai đoạn mới, gắn với lộ trình, mốc thời gian cụ thể và nguồn lực rõ ràng.

Ông Lê Quang Tùng cũng lưu ý việc kiện toàn tổ chức bộ máy, nhất là Văn phòng điều phối các chương trình mục tiêu quốc gia, theo hướng tinh gọn, hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả; đẩy mạnh phân cấp, đơn giản hóa thủ tục, tạo điều kiện để các xã chủ động triển khai ngay từ cơ sở. Mục tiêu cao nhất được xác định là đến năm 2030, Cần Thơ phải có 100% số xã đạt chuẩn nông thôn mới, đời sống người dân nông thôn thực sự được nâng lên, qua đó tạo nền tảng vững chắc để xây dựng Cần Thơ trở thành thành phố đáng sống, phát triển nhanh và bền vững trong giai đoạn tới.

Người đứng đầu Thành ủy Cần Thơ nhấn mạnh, xây dựng nông thôn mới trong giai đoạn tới phải đi vào thực chất, không chạy theo hình thức hay thành tích, mà mục tiêu cao nhất là đời sống vật chất và tinh thần của người dân nông thôn phải ngày càng được nâng cao, không để ai bị bỏ lại phía sau. Đây cũng là nền tảng quan trọng để Cần Thơ phát triển hài hòa giữa đô thị và nông thôn, xứng tầm là trung tâm động lực của vùng Đồng bằng sông Cửu Long trong giai đoạn mới.