Xu hướng phát triển tín dụng xanh ở Đồng bằng sông Cửu Long

Ngày 19/8, tại Vĩnh Long, Trường Đại học Kinh tế Tp. Hồ Chí Minh phối hợp Ngân hàng Nhà nước chi nhánh tỉnh Vĩnh Long tổ chức hội thảo khoa học Tín dụng xanh tại khu vực Đồng bằng sông Cửu Long - Cơ hội, thách thức và xu hướng phát triển.

Theo Ban tổ chức hội thảo, Đồng bằng sông Cửu Long là một trong những vùng dễ bị tổn thương nhất trên thế giới trước biến đổi khí hậu. Mực nước biển dâng cao do biến đổi khí hậu đã và đang bắt đầu tác động đến khu vực này, nhất là tình trạng xâm nhập mặn và lũ lụt ngày càng phổ biến. Điều này đang có tác động tàn phá đến người dân sống ở Đồng bằng sông Cửu Long, cũng như môi trường nơi đây.

Do đó, tài chính xanh có thể giúp ngăn chặn biến đổi khí hậu bằng cách tài trợ cho các dự án năng lượng hiệu quả và năng lượng tái tạo, cũng như hỗ trợ phát triển các công trình xanh. Ngoài ra, ngân hàng xanh có thể giúp nâng cao nhận thức về biến đổi khí hậu và phát triển bền vững, đồng thời khuyến khích mọi người áp dụng các thực hành thân thiện với môi trường hơn.

Tại hội thảo, các đại biểu đã thảo luận các vấn đề về tác động của tín dụng và tài chính xanh tại Việt Nam và Đồng bằng sông Cửu Long; giới thiệu tài chính xanh ở Việt Nam và Đồng bằng sông Cửu Long; thực trạng tín dụng xanh trên địa bàn tỉnh Vĩnh Long; một số giải pháp phát triển tài chính xanh nhằm ngăn chặn biến đổi khí hậu và thúc đẩy phát triển bền vững ở Việt Nam.

Giám đốc Ngân hàng Nhà nước Chi nhánh tỉnh Vĩnh Long Lý Nhật Trường cho biết, tín dụng xanh được hiểu là các tổ chức tín dụng cho vay đối với các nhu cầu tiêu dùng, đầu tư, sản xuất kinh doanh mà không gây rủi ro đến môi trường, góp phần bảo vệ hệ sinh thái chung.

Trên cơ sở các quy định tín dụng hiện hành, các chi nhánh Ngân hàng thương mại trên địa bàn tỉnh Vĩnh Long đã thực hiện cho vay các lĩnh vực tín dụng xanh như nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao, nông nghiệp sạch, năng lượng tái tạo, năng lượng sạch, cho vay tiêu dùng xanh.

Theo thống kê chưa đầy đủ, đến 30/6/2022, dư nợ tín dụng xanh trên địa bàn đạt khoảng 700 tỷ đồng, chủ yếu tập trung vào 2 lĩnh vực chính là nông nghiệp sạch và năng lượng tái tạo.

Để thúc đẩy phát triển tín dụng xanh tại địa bàn trong thời gian tới, Ngân hàng Nhà nước Chi nhánh tỉnh Vĩnh Long chú trọng nâng cao nhận thức về phát triển tín dụng xanh, ngân hàng xanh trong ngành ngân hàng, doanh nghiệp và người dân để phối hợp triển khai thực hiện các dự án sản xuất kinh doanh và tiêu dùng xanh.

Bên cạnh đó, phối hợp các ngành, các cấp trong quy hoạch, phát triển đồng bộ các lĩnh vực nông nghiệp xanh, công nghiệp xanh, thương mại dịch vụ xanh... tạo nền tảng vững chắc cho tín dụng xanh phát triển.

Chia sẻ về rủi ro môi trường trong hoạt động tín dụng tại Đồng bằng sông Cửu Long, Thạc sỹ Nguyễn Quốc Bình, Khoa Tài chính-Ngân hàng, Trường Đại học Kinh tế Tp. Hồ Chí Minh-Phân hiệu Vĩnh Long cho rằng, tại Đồng bằng sông Cửu Long, các hoạt động kinh tế vẫn còn phụ thuộc vào khai thác tài nguyên và sử dụng lao động giá rẻ; chưa có những yếu tố hấp dẫn như năng lực kỹ thuật và môi trường đầu tư tốt để thu hút các dự án công nghệ cao. Nhiều địa phương hiện nay vẫn chủ yếu đặt các ưu tiên cho phát triển kinh tế ngắn hạn hơn là mục tiêu dài hạn mang tính bền vững gắn với vấn đề an sinh xã hội, bảo vệ môi trường.

Một trong những khó khăn lớn nhất của việc thực hiện chính sách tín dụng xanh là việc thiếu đi một hệ thống đánh giá đáng tin cậy về các ngành nghề và các cơ sở gây ô nhiễm môi trường để làm cơ sở phân loại dự án. Đặc biệt là khi nhiều ngành gây ô nhiễm cũng đang là những ngành mang lợi nhuận cao cho nhiều địa phương. Đối với những chương trình, dự án, mô hình này không được đánh giá một cách đầy đủ dễ dẫn đến rủi ro cho hoạt động tín dụng ngân hàng.

Với vai trò của ngân hàng là cung ứng vốn cho các chủ thể trong nền kinh tế, thông qua đó tạo ra những tác động gián tiếp đến môi trường, khi ngân hàng tăng cường quản lý rủi ro môi trường trong hoạt động cho vay sẽ tạo động lực cho các doanh nghiệp nâng cao hiệu quả sản xuất theo hướng sạch hơn. Khi đó, hoạt động tín dụng xanh sẽ góp phần thúc đẩy các doanh nghiệp hoạt động kinh doanh thân thiện với môi trường, tích cực hỗ trợ cộng đồng.

Tiến sĩ Nguyễn Hữu Huân, Trường Đại học Kinh tế Tp. Hồ Chí Minh cho rằng, có mối quan hệ chặt chẽ giữa ngân hàng xanh và biến đổi khí hậu ở Đồng bằng sông Cửu Long. Do đó, thực hành ngân hàng xanh có thể giúp giảm thiểu tác động của biến đổi khí hậu và biến đổi khí hậu có thể có tác động đáng kể đến lĩnh vực ngân hàng.

Cụ thể, mực nước biển dâng cao, lũ lụt gia tăng và các hiện tượng thời tiết cực đoan hơn đều được cho là sẽ có tác động lớn đến khu vực. Điều này sẽ tác động trực tiếp đến lĩnh vực ngân hàng, vì các ngân hàng sẽ phải đối mặt với rủi ro gia tăng đối với hoạt động và tài sản của mình. Thực hành ngân hàng xanh có thể giúp giảm thiểu tác động của biến đổi khí hậu ở Đồng bằng sông Cửu Long.

Bằng cách tài trợ cho các dự án thân thiện với môi trường, quảng bá các sản phẩm và dịch vụ ngân hàng bền vững và thúc đẩy các hoạt động ngân hàng bền vững, các ngân hàng có thể giúp giảm thiểu tác động tiêu cực của biến đổi khí hậu.

Ngoài ra, biến đổi khí hậu sẽ tác động không nhỏ đến nhu cầu sử dụng dịch vụ ngân hàng ở Đồng bằng sông Cửu Long. Khi khu vực trở nên dễ bị tổn thương hơn bởi biến đổi khí hậu, người dân sẽ ngày càng cần được tiếp cận với các dịch vụ tài chính có thể giúp họ đối phó với các tác động của biến đổi khí hậu. Điều này sẽ tạo cơ hội mới cho các ngân hàng trong việc cung cấp các sản phẩm và dịch vụ sáng tạo, đáp ứng nhu cầu của khách hàng.

Do đó, ngân hàng xanh nếu được thực hiện tốt sẽ có tác dụng ngăn chặn các ngành công nghiệp gây ô nhiễm lớn ngay từ khi các dự án mới hình thành, và được xem là một giải pháp hữu hiệu để chuyển đổi cơ cấu kinh tế sang nền kinh tế xanh ở Việt Nam./.