Xuất khẩu vũ khí Pháp tiếp tục ở mức cao kỷ lục

Kết quả này chủ yếu nhờ các hợp đồng máy bay chiến đấu Rafale, tên lửa và trang thiết bị hải quân, trong bối cảnh nhiều nước đẩy mạnh chi tiêu quốc phòng.

Báo cáo về xuất khẩu vũ khí trình Quốc hội Pháp vừa được Bộ Quân đội công bố cho thấy giá trị đơn đặt hàng năm 2025 chỉ thấp hơn một chút so với mức 21,6 tỷ euro của năm 2024 và là mức cao thứ ba trong lịch sử. Kỷ lục được thiết lập năm 2022 với 26,9 tỷ euro, chủ yếu nhờ hợp đồng Các Tiểu vương quốc Arập Thống nhất (UAE) mua 80 máy bay Rafale. Năm 2023, con số này từng giảm mạnh xuống 8,2 tỷ euro.

Đà xuất khẩu được duy trì trong bối cảnh xu hướng tái vũ trang gia tăng trên thế giới kể từ khi xung đột Nga - Ukraine bùng phát vào tháng 2/2022. Theo Viện Nghiên cứu Chiến lược Quốc tế (IISS), chi tiêu quốc phòng toàn cầu năm 2025 tăng khoảng 2,5%, lên 2.630 tỷ USD. Mỹ cùng 31 thành viên khác của Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) chiếm khoảng một nửa tổng số này. Riêng các nước thành viên Liên minh châu Âu (EU) chi khoảng 381 tỷ euro cho quốc phòng, tăng hơn 62% so với năm 2020.

Năm 2025, Pháp giành được hàng loạt hợp đồng lớn, nổi bật là đơn hàng của Ấn Độ mua 26 máy bay Rafale Marine cùng vũ khí đi kèm cho lực lượng hải quân. Ngoài ra, Indonesia mua 2 tàu ngầm Scorpène Evolved; Hy Lạp đặt mua tàu hộ vệ phòng thủ và can thiệp thứ tư; Maroc mua trực thăng Caracal; Luxembourg đặt mua một vệ tinh thông tin quân sự; Bỉ và Luxembourg mua xe bọc thép thế hệ mới thuộc chương trình Scorpion; trong khi Slovenia và Croatia đặt mua pháo Caesar.

Rafale vẫn là động lực chính của xuất khẩu quốc phòng Pháp. Thành công của dòng máy bay chiến đấu do Dassault Aviation sản xuất kéo theo sự phát triển của toàn ngành hàng không quân sự, lĩnh vực chiếm khoảng 40% tổng giá trị đơn đặt hàng năm 2025. Theo Bộ Quân đội Pháp, thành công của Rafale trên thị trường quốc tế góp phần duy trì ổn định dây chuyền sản xuất trong nước, vốn cần một số lượng máy bay tối thiểu mỗi năm để bảo đảm hiệu quả kinh tế.

Trong khi đó, tên lửa là lĩnh vực tăng trưởng mạnh nhất, với giá trị đơn hàng tăng 15% so với năm 2024, chủ yếu do các nước cần bổ sung kho dự trữ và nhu cầu tái xuất sang Ukraine. Romania, Bỉ, Đan Mạch, Estonia và Cyprus đặt mua tên lửa phòng không Mistral do MBDA sản xuất. Tên lửa chiếm 18% tổng giá trị đơn đặt hàng, chỉ sau lĩnh vực hải quân với khoảng 19% và cao hơn trang thiết bị lục quân ở mức 12%.

Bên cạnh những hợp đồng lớn, các đơn hàng trị giá dưới 200 triệu euro cũng đóng góp đáng kể, với tổng giá trị khoảng 7 tỷ euro trong năm 2025, tăng so với 6 tỷ euro năm trước. Nhóm này bao gồm các hợp đồng bảo dưỡng, đào tạo và hiện đại hóa trang thiết bị liên quan đến những hợp đồng lớn đã ký trước đó.

Theo Bộ Quân đội Pháp, xuất khẩu là đòn bẩy quan trọng để duy trì năng lực của ngành công nghiệp quốc phòng, bảo đảm khả năng cung cấp trang thiết bị cho quân đội trong nước. Các đơn hàng dài hạn cũng tạo điều kiện để doanh nghiệp đầu tư, nâng cao sức cạnh tranh và tăng công suất sản xuất. Ngành công nghiệp quốc phòng hiện tạo khoảng 240.000 việc làm trên khắp nước Pháp, với triển vọng duy trì việc làm ổn định trong những năm tới.

Pháp tiếp tục giữ vị trí nhà xuất khẩu vũ khí lớn thứ hai thế giới, sau Mỹ, song đang phải đối mặt với cạnh tranh ngày càng gay gắt. Năm nước xuất khẩu hàng đầu giai đoạn 2021-2025 theo thứ tự gồm Mỹ, Pháp, Nga, Đức và Trung Quốc chiếm khoảng 70% thị trường vũ khí toàn cầu.

Đáng chú ý, với giá trị xuất khẩu khoảng 13 tỷ euro, Đức đã vươn lên vị trí thứ tư thế giới, vượt Trung Quốc, khi ngành công nghiệp quốc phòng nước này được hưởng lợi từ việc ngân sách quốc phòng tăng lên 100 tỷ euro trong năm 2025.

Trong khi đó, Hàn Quốc và Thổ Nhĩ Kỳ ngày càng khẳng định vị thế nhờ nâng cao chất lượng sản phẩm và chính sách kiểm soát xuất khẩu thông thoáng hơn. Sự phát triển nhanh của các thiết bị không người lái trên không, trên biển và trên bộ cũng đang làm giảm rào cản gia nhập thị trường.