An Giang tăng tốc phát triển logistics, mở rộng không gian tăng trưởng

Tận dụng lợi thế cửa ngõ biên giới, mạng lưới giao thông thủy bộ liên hoàn và vị trí chiến lược trên hành lang kinh tế Mekong, An Giang đang đẩy mạnh phát triển hạ tầng logistics, từng bước trở thành trung tâm trung chuyển hàng hóa quan trọng, kết nối giao thương trong nước với thị trường khu vực và quốc tế. 

*Tận dụng lợi thế địa kinh tế để bứt phá 

Với lợi thế đặc biệt về vị trí địa lý, An Giang không chỉ là vùng sản xuất nông nghiệp lớn về lúa gạo, thủy sản và trái cây mà còn là cửa ngõ giao thương quan trọng với các nước trong tiểu vùng sông Mekong. 

Cửa khẩu quốc tế Tịnh Biên được kỳ vọng trở thành đầu mối logistics quan trọng trong hoạt động thương mại giữa Việt Nam và Campuchia, đồng thời là cửa ngõ kết nối hàng hóa từ ĐBSCL đến các thị trường trong khu vực. Ảnh: Công Mạo - TTXVN

Nhiều năm qua, hàng triệu tấn nông sản của An Giang và các địa phương lân cận được vận chuyển đi tiêu thụ trong nước và xuất khẩu. Tuy nhiên, phần lớn hàng hóa vẫn phải trung chuyển qua các trung tâm logistics hoặc cảng biển ngoài tỉnh trước khi đến thị trường quốc tế. Điều này làm gia tăng chi phí vận chuyển, kéo dài thời gian lưu thông và giảm sức cạnh tranh của sản phẩm. 

Theo Phó Chủ tịch UBND tỉnh An Giang Lê Trung Hồ, sau khi hợp nhất không gian phát triển với Kiên Giang cũ, tỉnh An Giang sở hữu quy mô lãnh thổ lớn nhất vùng Đồng bằng sông Cửu Long, đồng thời hội tụ đầy đủ ba lợi thế chiến lược gồm biên giới quốc tế, hệ thống sông Hậu và cửa ngõ biển Tây Nam. Đây được xem là nền tảng quan trọng để hình thành mô hình phát triển “Biên giới - Sông - Biển”, tạo nên hành lang vận tải đa phương thức hiếm có trong khu vực. 

Đặc biệt, với 3 cửa khẩu quốc tế (Tịnh Biên, Vĩnh Xương, Hà Tiên) và 3 cửa khẩu chính (Khánh Bình, Bắc Đai, Giang Thành) cùng 15 chợ biên giới, An Giang có điều kiện kết nối trực tiếp với Campuchia và các quốc gia tiểu vùng sông Mekong. Trong khi đó, hệ thống sông Hậu cùng mạng lưới giao thông đường bộ giúp kết nối thuận lợi đến Cần Thơ, Thành phố Hồ Chí Minh và các trung tâm logistics lớn của cả nước. 

Phó Chủ tịch UBND tỉnh An Giang Lê Trung Hồ cho biết, năm 2025, tổng kim ngạch xuất, nhập khẩu qua các cửa khẩu biên giới của tỉnh đạt 1,287 tỷ USD. Trong đó, xuất khẩu đạt 561,35 triệu USD và nhập khẩu đạt 718 triệu USD.  Riêng 5 tháng đầu năm 2026, kim ngạch xuất nhập khẩu qua các cửa khẩu tỉnh An Giang đạt trên 81,7tỷ đồng. Các mặt hàng giao dịch chủ yếu gồm nông sản, thủy sản, gạo, nguyên phụ liệu sản xuất, phân bón và hàng tiêu dùng,…

Với mục tiêu phát triển logistics trở thành ngành dịch vụ nền tảng, tạo động lực cho tăng trưởng kinh tế, thu hút đầu tư và nâng cao giá trị hàng hóa địa phương, đó đòi hỏi An Giang phải một chiến lược đầu tư bài bản, dài hạn và có tính liên kết vùng.

Theo Tiến sĩ Hà Minh Hiếu, Phó trưởng Ban Đối ngoại của Hiệp hội Phát triển nhân lực Logistics Việt Nam, An Giang không chỉ có hệ thống cửa khẩu quốc tế kết nối trực tiếp với Campuchia mà còn nằm trên trục giao thông thủy quan trọng của sông Mekong. Khi hạ tầng giao thông ngày càng hoàn thiện, các tuyến cao tốc kết nối khu vực được hình thành và hoạt động thương mại biên giới ngày càng phát triển, địa phương có điều kiện thuận lợi để tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng khu vực. 

“An Giang đang sở hữu những điều kiện rất thuận lợi để phát triển logistics. Nếu khai thác hiệu quả lợi thế biên giới, đường thủy và kết nối vùng, địa phương có thể trở thành một mắt xích quan trọng trong mạng lưới logistics của khu vực Đông Nam Á - Tiến sĩ Hà Minh Hiếu nhận định. 

Đặc biệt, trong bối cảnh thương mại khu vực ngày càng mở rộng, logistics không còn đơn thuần là hoạt động vận chuyển hàng hóa. Đó là khả năng kết nối sản xuất với thị trường, kết nối doanh nghiệp với khách hàng và kết nối địa phương với các trung tâm kinh tế trong khu vực,… 

*Xây dựng hệ sinh thái logistics hiện đại 

Để trở thành trung tâm trung chuyển quốc tế, An Giang xác định phát triển hạ tầng logistics theo hướng đồng bộ, hiện đại và bền vững trong thời gian tới. 

Cao tốc đường bộ Châu Đốc - Cần Thơ - Sóc Trăng hoàn thành sẽ giúp kết nối hàng hoá từ các tỉnh vùng Đồng bằng sông Cửu Long đến các cửa khẩu quốc tế của tỉnh An Giang một cách thuận tiện, giảm phí vận chuyển, tăng sức cạnh tranh của sản phẩm. Ảnh: Công Mạo - TTXVN

Theo quy hoạch phát triển, An Giang định hướng xây dựng các trung tâm logistics quy mô vùng gắn với hệ thống cửa khẩu quốc tế, các tuyến giao thông huyết mạch và vùng sản xuất nông nghiệp tập trung. Đây sẽ là những đầu mối thu gom, bảo quản, phân loại, chế biến và phân phối hàng hóa trước khi đưa ra thị trường.

Trong đó, cửa khẩu quốc tế Tịnh Biên được kỳ vọng trở thành đầu mối logistics quan trọng trong hoạt động thương mại giữa Việt Nam và Campuchia, đồng thời là cửa ngõ kết nối hàng hóa từ Đồng bằng sông Cửu Long đến các thị trường trong khu vực.

Theo Giám đốc Sở Công Thương tỉnh An Giang Nguyễn Thống Nhất, hệ sinh thái logistics của tỉnh trong giai đoạn mới không chỉ là những công trình hạ tầng đơn thuần mà được định hướng trở thành các trung tâm logistics tích hợp.

Tại đây, hàng hóa có thể được thu gom, bảo quản, phân loại, đóng gói, kiểm định chất lượng và truy xuất nguồn gốc trước khi xuất khẩu. Qua đó, giúp giảm đáng kể chi phí logistics, đồng thời nâng cao năng lực cạnh tranh cho nông sản và hàng hóa của tỉnh An Giang trước các tiêu chuẩn ngày càng khắt khe của thị trường quốc tế.

Cùng với đầu tư hạ tầng, An Giang đang thúc đẩy chuyển đổi số trong lĩnh vực logistics. Các giải pháp ứng dụng dữ liệu lớn (Big Data), trí tuệ nhân tạo (AI), Internet vạn vật (IoT), blockchain và nền tảng e-logistics sẽ từng bước được ứng dụng vào quản lý chuỗi cung ứng, quản lý kho bãi và truy xuất nguồn gốc hàng hóa,…nhằm nâng cao hiệu quả vận hành và khả năng cạnh tranh.

Theo bà Cao Cẩm Linh, Tổng Thư ký Hiệp hội Phát triển nhân lực Logistics Việt Nam, An Giang có tiềm năng trở thành trung tâm logistics, trung tâm kết nối đầu tư và thương mại của khu vực nếu biết kết hợp giữa lợi thế vị trí địa lý với chuyển đổi số và phát triển hạ tầng hiện đại.

Bà Cao Cẩm Linh lưu ý, trong tương lai, các trung tâm logistics của tỉnh An Giang cần được định hướng ứng dụng công nghệ tiết kiệm năng lượng, tăng cường sử dụng năng lượng tái tạo và thực hiện các tiêu chuẩn quản lý môi trường hiện đại nhằm đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững.

Cùng với mạng lưới sông ngòi dày đặc, vận tải thủy có thể trở thành phương thức vận chuyển chủ lực, góp phần giảm áp lực cho giao thông đường bộ và tiết kiệm đáng kể chi phí logistics. 

“ Khi những tuyến vận tải xuyên biên giới được kết nối thông suốt, khi hàng hóa không còn phải đi đường vòng và khi chuỗi logistics hiện đại được hình thành, An Giang sẽ có thêm điều kiện để thu hút đầu tư, mở rộng thị trường và nâng cao năng lực cạnh tranh”- bà Cao Cẩm Linh nhấn mạnh.

Từ lợi thế cửa ngõ giao thương của vùng Đồng bằng sông Cửu Long, An Giang đang từng bước chuyển mình từ một trung tâm sản xuất nông nghiệp sang trung tâm kết nối hàng hóa, dịch vụ và thương mại quốc tế, từ đó giúp thúc đẩy phát triển kinh tế - xã của tỉnh cũng như góp phần mở rộng không gian tăng trưởng cho cả vùng Đồng bằng sông Cửu Long trong giai đoạn mới.