Australia còn nhiều dư địa cho hàng hóa Việt Nam

Quang cảnh Hội nghị Tiềm năng xuất khẩu sang thị trường Australia. Ảnh: Xuân Anh - TTXVN

Australia là thị trường có sức mua lớn, dư địa nhập khẩu rộng và nhu cầu ngày càng đa dạng đối với hàng hóa Việt Nam, song các doanh nghiệp cần chuyển từ cạnh tranh bằng giá sang nâng cao chất lượng, đáp ứng tiêu chuẩn, minh bạch nguồn gốc và tối ưu chuỗi cung ứng.

Đây là nhận định của các chuyên gia tại Hội nghị Tiềm năng xuất khẩu sang thị trường Australia - Giải pháp nâng cao khả năng tiếp cận và mở rộng thị trường do Trung tâm Xúc tiến Thương mại và Đầu tư TP. Hồ Chí Minh (ITPC) phối hợp Tổng Lãnh sự quán Australia tại TP. Hồ Chí Minh, Thương vụ Việt Nam tại Australia và Hiệp hội Doanh nghiệp Australia tại Việt Nam (AusCham) tổ chức, ngày 30/9.

Ông Lê Anh Hoàng, Phó Giám đốc ITPC phát biểu tại hội nghị. Ảnh: Xuân Anh - TTXVN

Ông Lê Anh Hoàng, Phó Giám đốc ITPC thông tin, việc hai nước nâng cấp quan hệ lên Đối tác Chiến lược Toàn diện vào năm 2024, cùng với các thỏa thuận hợp tác giữa TP. Hồ Chí Minh với các bang Queensland, New South Wales, Victoria và vùng lãnh thổ Bắc Australia đã mở ra không gian hợp tác sâu rộng trên nhiều lĩnh vực.

Nền tảng quan hệ ngoại giao thuận lợi đã thúc đẩy tăng trưởng thương mại song phương mạnh mẽ; trong 7 tháng đầu năm 2026 kim ngạch xuất nhập khẩu giữa hai nước đạt với 9,79 tỷ USD, tăng 20% so với cùng kỳ; riêng kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam sang Australia tăng tới 30%.

Theo ông Lê Anh Hoàng, Australia là thị trường giàu tiềm năng với sức mua cao và nhu cầu đa dạng đối với các nhóm hàng thế mạnh của Việt Nam, từ công nghiệp, máy móc thiết bị, dệt may, giày dép, sản phẩm gỗ đến nông thủy sản và thực phẩm chế biến. Song song đó, đây cũng là thị trường có hàng rào tiêu chuẩn kỹ thuật rất khắt khe, đặc biệt là các quy định nghiêm ngặt về an toàn thực phẩm, kiểm dịch an toàn sinh học, truy xuất nguồn gốc và các yêu cầu ngày càng cao về phát triển bền vững. 

Do đó, để tiếp cận thị trường thành công, các doanh nghiệp không chỉ dừng lại ở việc nâng cao năng lực cạnh tranh và chất lượng sản phẩm, mà cần chủ động nắm bắt sâu sát các quy định pháp lý, xu hướng tiêu dùng và hệ thống phân phối bản địa. 

Chia sẻ giải pháp thâm nhập thị trường, ông Nguyễn Mạnh Hiệp, Lãnh sự Thương mại, đại diện Thương vụ Việt Nam tại Australia, nhấn mạnh tầm quan trọng của việc chủ động tận dụng lợi thế từ ba hiệp định thương mại tự do then chốt mà hai nước cùng là thành viên, bao gồm Hiệp định thành lập Khu vực thương mại tự do ASEAN - Australia - New Zealand (AANZFTA), Hiệp định Đối tác toàn diện và tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP) và Hiệp định Đối tác kinh tế toàn diện khu vực (RCEP). 

Trong bối cảnh chủ nghĩa bảo hộ thương mại đang gia tăng, việc các FTA đưa hầu hết dòng thuế quan nhập khẩu về mức 0% sẽ giúp doanh nghiệp Việt Nam cắt giảm chi phí, hạ giá thành sản phẩm và nâng cao năng lực cạnh tranh trực tiếp. Đặc biệt, đối với Hiệp định AANZFTA - khuôn khổ mang tính tiên phong và tối ưu nhất cho hàng hóa Việt Nam xuất khẩu sang Australia, đại diện Thương vụ khuyến nghị doanh nghiệp không chỉ biết mà cần “vận dụng thành thạo FTA”.

Trọng tâm của quá trình này là chủ động tái cấu trúc chuỗi cung ứng, nắm vững quy tắc xuất xứ cụ thể cho từng mã hàng và minh bạch hóa toàn bộ hồ sơ, chứng từ nguyên liệu đầu vào để sẵn sàng đáp ứng yêu cầu xác minh, hậu kiểm nghiêm ngặt từ Hải quan Australia ngay cả sau khi hàng hóa đã được thông quan. 

Ông Sam Conroy, Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp Australia tại Việt Nam (AusCham) thông tin về nhu cầu thị trường Australia tại hội nghị. Ảnh: Xuân Anh - TTXVN

Ông Sam Conroy, Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp Australia tại Việt Nam (AusCham) thông tin: Australia là thị trường có quy mô dân số chỉ khoảng 28 triệu người nhưng sở hữu sức mua vượt trội với GDP bình quân đầu người xấp xỉ 105.000 AUD. Đáng chú ý, cơ cấu dân số đa văn hóa với 32% cư dân sinh ra tại nước ngoài (tương đương khoảng 8,8 triệu người) đã tạo nên nhu cầu tiêu dùng phong phú cùng sự đón nhận tự nhiên, cởi mở đối với các sản phẩm mang bản sắc châu Á.

“Dù kim ngạch xuất khẩu hàng hóa của Việt Nam sang Australia đã tăng tới 88% trong giai đoạn 2020 – 2025, thị phần của Việt Nam hiện mới chỉ chiếm khoảng 2,7% trong tổng quy mô nhập khẩu hơn 308 tỷ USD của Australia  năm 2025. Điều này cho thấy dư địa mở rộng thị phần còn rất lớn, đặc biệt khi hai nền kinh tế có tính chất bổ trợ chặt chẽ khi Australia cung cấp nguồn năng lượng, khoáng sản và nguyên liệu đầu vào, còn Việt Nam có thế mạnh cung ứng hàng chế tạo, hàng tiêu dùng và thực phẩm”, ông Sam Conroy nhận định.

Theo ông Sam Conroy, nhóm hàng đồ chơi và dụng cụ thể thao, cà phê tăng và rau quả là những mặt hàng của Việt Nam đang tăng trưởng tốt tại Australia. Làn sóng cơ hội tiếp theo được xác định sẽ tập trung vào các phân khúc thực phẩm giá trị gia tăng cao (sản phẩm chế biến tiện lợi, hữu cơ, đạt chuẩn Halal), vật liệu xây dựng và nội thất thân thiện với môi trường. Các nhà thu mua tại Australia cũng định vị Việt Nam thành mắt xích sản xuất thay thế, bổ trợ linh hoạt trong chiến lược đa dạng hóa chuỗi cung ứng.

Các doanh nghiệp Việt Nam cần thay đổi căn bản tư duy tiếp cận, thay vì tìm cách hạ giá thành sản phẩm, doanh nghiệp cần tập trung giải bài toán làm thế nào để mang lại tổ hợp giá trị tối ưu hơn giữa chất lượng, độ tin cậy, tính linh hoạt và năng lực đáp ứng.

Từ góc độ chuỗi cung ứng, ông Chandler So, Giám đốc Điều hành Công ty TNHH GEODIS Việt Nam cho rằng, logistics cần được nhìn nhận như một đòn bẩy chiến lược mang tính then chốt chứ không đơn thuần là chi phí vận hành, bởi chi phí logistics thực tế chiếm tới 15% đến 30% giá bán lẻ hàng hóa tại thị trường Australia. Do khoảng cách địa lý xa xôi, việc tối ưu hóa chi phí hàng cập cảng quyết định trực tiếp đến năng lực cạnh tranh trên kệ hàng.

Để giải bài toán này, các doanh nghiệp được khuyến nghị nên chủ động ký kết hợp đồng vận tải biển theo năm thay vì phụ thuộc vào giá cước giao ngay, tận dụng các dịch vụ gom hàng lẻ định kỳ hàng tuần giúp tiết kiệm từ 20% đến 35% chi phí vận chuyển. Đồng thời, doanh nghiệp có thể khai thác mô hình kho ngoại quan để giảm bớt gánh nặng nộp thuế sớm trước khi hàng hóa được phân phối nhằm tối ưu hoá nguồn lực tài chính và cạnh tranh.