Bộ Tài chính chủ động điều hành chính sách, hỗ trợ tăng trưởng kinh tế

Tại họp báo thường kỳ quý II/2026 diễn ra sáng 17/6, Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Đức Chi cho biết từ đầu năm đến nay, kinh tế thế giới tiếp tục diễn biến phức tạp với nhiều yếu tố bất định liên quan đến địa chính trị, thương mại, giá năng lượng và hàng hóa, tác động đến hoạt động sản xuất, kinh doanh trong nước.

Theo Thứ trưởng, Bộ Tài chính đang tập trung hoàn thiện thể chế, phân bổ nguồn lực cho đầu tư phát triển và triển khai các giải pháp tài khóa hỗ trợ tăng trưởng.

Từ đầu năm đến nay, Bộ Tài chính đã chủ trì xây dựng, trình cấp có thẩm quyền ban hành hoặc ban hành theo thẩm quyền 104 văn bản quy phạm pháp luật, gồm luật, nghị quyết, nghị định, quyết định và thông tư nhằm tháo gỡ vướng mắc về cơ chế, chính sách.

Về thu ngân sách nhà nước, lũy kế 5 tháng đầu năm 2026 đạt khoảng 54,3% dự toán, tăng hơn 15% so với cùng kỳ năm trước. Theo lãnh đạo Bộ Tài chính, kết quả này góp phần bảo đảm nguồn lực để Nhà nước thực hiện các nhiệm vụ chi theo kế hoạch, đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh, an sinh xã hội và đầu tư phát triển

Trong điều hành chính sách tài khóa, Bộ Tài chính  tiếp tục triển khai các chính sách gia hạn, miễn, giảm thuế, phí, lệ phí và tiền thuê đất nhằm hỗ trợ doanh nghiệp tạo điều kiện duy trì và mở rộng hoạt động sản xuất, kinh doanh, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Trước những biến động của thị trường năng lượng thế giới và nguy cơ gián đoạn nguồn cung, Bộ Tài chính đã nghiên cứu, tham mưu nhiều giải pháp về thuế, phí và các công cụ tài chính phù hợp, trong đó có các chính sách liên quan đến thuế bảo vệ môi trường, thuế giá trị gia tăng, thuế nhập khẩu đối với xăng dầu; đồng thời phối hợp với các cơ quan liên quan trong công tác điều hành giá nhằm góp phần ổn định thị trường và kiểm soát lạm phát.

Theo Thứ trưởng Nguyễn Đức Chi, những tháng cuối năm vẫn tiềm ẩn nhiều khó khăn, thách thức. Bộ Tài chính sẽ tiếp tục theo dõi sát diễn biến kinh tế trong nước và quốc tế, chủ động xây dựng các kịch bản điều hành để hoàn thành các mục tiêu tài chính - ngân sách năm 2026.

Thông tin thêm về các động lực tăng trưởng của nền kinh tế, bà Lê Thị Tường Thu, Phó Cục trưởng Cục Thống kê cho biết, trong 5 tháng đầu năm 2026, nhập khẩu cũng tăng mạnh, dẫn tới tình trạng nhập siêu.

Tuy nhiên, theo đại diện Cục Thống kê, cần nhìn nhận bản chất của hoạt động nhập khẩu hiện nay. Khoảng 94% kim ngạch nhập khẩu là máy móc, thiết bị, nguyên nhiên vật liệu phục vụ sản xuất. Đây là những yếu tố đầu vào quan trọng để mở rộng năng lực sản xuất và thúc đẩy tăng trưởng trong những tháng cuối năm.

“Việc nhập khẩu mạnh tư liệu sản xuất cho thấy các doanh nghiệp đang chuẩn bị nguồn lực cho hoạt động sản xuất, kinh doanh trong giai đoạn tới. Nếu tận dụng hiệu quả các nguồn lực này, đây sẽ là động lực quan trọng cho tăng trưởng kinh tế”, đại diện Cục Thống kê nhận định.

Tại họp báo, đại diện Bộ Tài chính cũng thông tin về định hướng phát triển thị trường chứng khoán sau khi Việt Nam hoàn thành mục tiêu nâng hạng thị trường.

Ông Hoàng Văn Thu, Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, cho biết cơ quan quản lý đang sơ kết 5 năm thực hiện Chiến lược phát triển thị trường chứng khoán đến năm 2030 theo Quyết định 1726/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ: Phê duyệt Chiến lược phát triển thị trường chứng khoán đến năm 2030. Trên cơ sở đánh giá kết quả thực hiện và những thay đổi của thị trường, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước sẽ đề xuất các mục tiêu và giải pháp mới phù hợp với giai đoạn phát triển tiếp theo, trong đó hướng tới các tiêu chuẩn nâng hạng cao hơn theo tiêu chí của MSCI.

Song song với đó, cơ quan quản lý đang triển khai một số đề án về tái cơ cấu cơ sở nhà đầu tư, nâng cao chất lượng công tác đào tạo và tuyên truyền nhằm tăng tính chuyên nghiệp của nhà đầu tư trên thị trường.

Một trong những nhiệm vụ trọng tâm hiện nay là sửa đổi Luật Chứng khoán. Theo ông Hoàng Văn Thu, việc sửa luật sẽ tập trung vào cải cách thủ tục hành chính, cắt giảm điều kiện kinh doanh và tạo thuận lợi hơn cho doanh nghiệp cũng như các chủ thể tham gia thị trường. Dự án Luật Chứng khoán (sửa đổi) dự kiến được trình Quốc hội xem xét vào tháng 10/2026.

Dự thảo luật cũng sẽ nghiên cứu bổ sung một số cơ chế nhằm phát triển các kênh huy động vốn trung và dài hạn cho doanh nghiệp, trong đó có các quy định liên quan đến hoạt động bảo lãnh phát hành trái phiếu. Bên cạnh đó, các quy định về giao dịch điện tử sẽ tiếp tục được hoàn thiện nhằm tăng cường an toàn hệ thống và bảo đảm hoạt động thông suốt của thị trường.

Ông Hoàng Văn Thu kỳ vọng những giải pháp đồng bộ từ hoàn thiện thể chế, phát triển nhà đầu tư, nâng cao chất lượng hàng hóa và hiện đại hóa hạ tầng thị trường sẽ tạo nền tảng để thị trường chứng khoán Việt Nam phát triển ổn định, minh bạch, hiệu quả và bền vững trong giai đoạn tới.