Bước quan trọng hướng đến giải pháp tương lai cho Ukraine

Ngoại trưởng Saudi Arabia (Ảrập Xêút) Faisal bin Farhan Al Saud (thứ 4, trái), Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov (phải), Cố vấn của Tổng thống Nga về chính sách đối ngoại Yuri Ushakov (thứ 2, phải), Ngoại trưởng Mỹ Marco Antonio Rubio (thứ 2, trái), Cố vấn an ninh quốc gia Mỹ Mike Waltz (thứ 3, trái) và Đặc phái viên Mỹ về Trung Đông Steve Witkoff (trái) tại cuộc đàm phán ở Riyadh, Saudi Arabia, ngày 18/2/2025. Ảnh: Reuters/TTXVN

Người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov ngày 19/2 tuyên bố: "Ý chí chính trị đã được thể hiện từ cả hai phía" và cuộc đàm phán đã đạt được động lực tốt, nhưng vẫn còn nhiều việc phải làm.

Ông Peskov thừa nhận: "Vẫn còn nhiều việc phải làm ở phía trước, bước đi lớn đầu tiên đã được thực hiện. Vẫn còn sớm để đưa ra kết luận từ những gì đã diễn ra. Động lực rất tốt và cách tiếp cận mang tính xây dựng. Chúng ta phải chờ những kết quả cụ thể đầu tiên".

Về cuộc gặp thượng đỉnh giữa Tổng thống Nga Vladimir Putin và Tổng thống Mỹ Donald Trump, ông Peskov cho biết Nga và Mỹ sẽ cần thời gian để các quan chức hai bên ngồi lại với nhau, thảo luận và đề ra chương trình nghị sự cùng các vấn đề sẽ được hai tổng thống bàn luận.

Trước đó, Tổng thống  Donald Trump cũng đánh giá tích cực về kết quả cuộc đàm phán giữa Mỹ và Nga và cho biết ông "tự tin hơn nhiều" vào việc có thể đạt được thỏa thuận để giải quyết xung đột ở Ukraine.

Về phần mình, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio cho biết, sau cuộc đàm phán kéo dài hơn 4 giờ ở Saudi Arabia, Mỹ và Nga đã đồng ý về 4 nguyên tắc, bao gồm khôi phục cấp làm việc tại Đại sứ quán Nga ở Washington và Đại sứ quán Mỹ ở Moskva; bổ nhiệm một đội ngũ đàm phán cấp cao để tìm giải pháp chấm dứt chiến tranh ở Ukraine; Khởi động thảo luận về hợp tác địa chính trị và kinh tế sau chiến tranh; Tiếp tục tham gia tích cực vào quá trình đàm phán để đảm bảo sự phát triển hiệu quả của nó.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Nga Maria Zakharova nhấn mạnh rằng NATO cũng phải tiến xa hơn bằng cách từ bỏ lời hứa đã đưa ra tại Hội nghị thượng đỉnh ở Bucharest năm 2008, rằng Kiev sẽ gia nhập vào một ngày trong tương lai. "Nếu không, vấn đề này sẽ tiếp tục 'đầu độc' bầu không khí trên lục địa châu Âu".

Chủ tịch Hội đồng Liên bang (Thượng viện) Nga Valentina Matviyenko nhấn mạnh cuộc đàm phán giữa Nga và Mỹ là tín hiệu tốt, rất tích cực. Nhưng không cần phải đưa ra bất kỳ kết luận vội vàng nào. Bà Valentina Matviyenko cho rằng, hiện nay còn nhiều việc phải làm để nhận biết rõ lập trường và cách tiếp cận của hai bên, sau đó tìm ra giải pháp có thể chấp nhận được đối với nhiều vấn đề.

Liên quan tới đàm phán Mỹ - Nga tại Saudi Arabia, nhà báo Mỹ kiêm phóng viên cấp cao của kênh Fox News tại Nhà Trắng - bà Jacqui Heinrich - dẫn nguồn tin ngoại giao nước ngoài có liên quan đến các cuộc đàm phán tại Saudi Arabia cho biết Mỹ và Nga đề xuất một kế hoạch hòa bình cho Ukraine với 3 giai đoạn. Kế hoạch này bao gồm ngừng bắn, tổ chức bầu cử ở Ukraine, và sau đó ký kết một thỏa thuận cuối cùng.

Người đứng đầu Hội đồng Chính sách đối ngoại và quốc phòng Nga Fyodor Lukyanov cho rằng "Mỹ đã sẵn sàng thay đổi cách tiếp cận vốn không hề thay đổi trong suốt thời hậu Chiến tranh lạnh. Vào thời điểm đó, chúng tôi không thảo luận về tính hợp pháp của việc mở rộng NATO và vấn đề hiện diện của Mỹ ở một số quốc gia gần Nga".

Chuyên gia Vladimir Evseev thuộc Viện nghiên cứu các nước SNG, cho rằng qua các phát biểu của Tổng thống Trump trước và sau các cuộc đàm phán, có thể thấy có sự hiểu biết từ phía Mỹ đối với nguyên tắc: “Ukraine phải từ bỏ việc gia nhập NATO” mà Nga tuyên bố nhất quán và đây là nguyên tắc bất di bất dịch.

Theo ông Vladimir Evseev, Nga quan tâm nhất đến an ninh cho lãnh thổ mình, và Nga sẽ không nhượng bộ bất kỳ điều gì nếu nó có thể đe doạ đến an ninh quốc gia.

Về thời điểm diễn ra cuộc gặp thượng đỉnh Nga- Mỹ, chuyên gia Vladimir Evseev cho rằng  trước khi hai nhà lãnh đạo Nga- Mỹ gặp nhau trực tiếp, hai bên sẽ điện đàm để ghi nhận lại những gì đã thảo luận ở cấp cao. Một điều quan trọng nữa cần phải hiểu, đó là quan hệ Nga - Mỹ hiện nay không chỉ có vấn đề Ukraine, còn hàng loạt các vấn đề quan trọng khác như Syria, hồ sơ hạt nhân của Iran, vấn đề cán cân hạt nhân toàn cầu. Nga và Mỹ là hai cường quốc thế giới, có nhiều mối quan tâm tại nhiều nơi, nhiều lợi ích tại nhiều lục địa. Do vậy, cần thời gian để chuẩn bị cho cuộc gặp.