Các mô hình AI của Google và OpenAI chiến thắng trong cuộc thi toán thế giới

Doanh nghiệp công nghệ Google (thuộc sở hữu của tập đoàn Alphabet) và công ty công nghệ trí tuệ nhân tạo OpenAI vừa thông báo rằng các mô hình trí tuệ nhân tạo (AI) của họ đã đạt thành tích tương đương Huy chương Vàng tại Kỳ thi Olympic Toán Quốc tế (IMO), một cuộc thi danh giá dành cho học sinh trung học.

Đây là lần đầu tiên hệ thống AI vượt qua được ngưỡng điểm Huy chương Vàng, đánh dấu một bước đột phá về năng lực toán học trong cuộc đua xây dựng các hệ thống mạnh mẽ có thể sánh ngang với trí tuệ con người.

Cả hai mô hình của hai công ty đều giải được 5/6 bài toán, đạt được kết quả này bằng cách sử dụng những mô hình "suy luận" đa dụng, xử lý các khái niệm toán học bằng ngôn ngữ tự nhiên, khác biệt hoàn toàn với những phương pháp tiếp cận chuyên biệt trước đây của các công ty AI.

Theo ông Junehyuk Jung, giáo sư toán tại Đại học Brown và là học giả thỉnh giảng tại công ty AI DeepMind thuộc sở hữu của Google, thành tựu này cho thấy AI chỉ còn chưa đầy một năm nữa là có thể được những nhà toán học sử dụng để giải quyết các bài toán nghiên cứu chưa có lời giải ở những lĩnh vực tiên phong.

Ông Junehyuk Jung, người từng đoạt Huy chương Vàng IMO năm 2003, chia sẻ thời điểm con người có thể giải quyết các bài toán suy luận khó bằng ngôn ngữ tự nhiên sẽ mở ra tiềm năng hợp tác giữa AI và những nhà toán học.

Bước đột phá của OpenAI được thực hiện với một mô hình thử nghiệm mới, tập trung vào việc mở rộng quy mô "tính toán tại thời điểm kiểm tra". Theo ông Noam Brown, nhà nghiên cứu tại OpenAI, điều này được thực hiện bằng cách cho phép mô hình suy nghĩ trong thời gian dài hơn và triển khai sức mạnh tính toán song song để chạy nhiều luồng suy luận cùng lúc. Ông Brown từ chối tiết lộ chi phí sức mạnh tính toán, nhưng gọi đó là một quá trình "rất tốn kém".

Đối với các nhà nghiên cứu của OpenAI, đây là một dấu hiệu rõ ràng cho thấy các mô hình AI có thể sở hữu khả năng suy luận sâu rộng và có thể mở rộng sang những lĩnh vực khác ngoài toán học.

Sự lạc quan này cũng được các nhà nghiên cứu của Google chia sẻ, họ tin rằng năng lực của những mô hình AI có thể áp dụng cho các vấn đề nghiên cứu hóc búa trong những lĩnh vực khác như vật lý.

Tại kỳ thi IMO lần thứ 66 tổ chức tại Queensland, Australia, trong số 630 học sinh tham gia, có 67 thí sinh (khoảng 11%) đạt điểm Huy chương Vàng. Năm 2024, đơn vị DeepMind của Google đã đạt điểm Huy chương Bạc bằng cách sử dụng các hệ thống AI chuyên biệt cho toán học. Năm nay, Google đã sử dụng một mô hình đa dụng có tên Gemini Deep Think, một phiên bản đã được giới thiệu tại hội nghị nhà phát triển thường niên trong tháng 5/2025.

Không giống như các nỗ lực trước đây dựa vào ngôn ngữ hình thức và tính toán kéo dài, phương pháp của Google năm nay hoạt động hoàn toàn bằng ngôn ngữ tự nhiên và giải quyết những bài toán trong giới hạn thời gian 4,5 giờ chính thức của cuộc thi.

OpenAI cũng xây dựng một phiên bản thử nghiệm tương tự cho cuộc thi. Nhà nghiên cứu Alexander Wei của OpenAI lưu ý trên mạng xã hội X rằng công ty chưa có kế hoạch phát hành bất kỳ sản phẩm nào có năng lực toán học ở cấp độ này trong vài tháng tới.

Năm nay cũng là lần đầu tiên IMO phối hợp chính thức với một số nhà phát triển AI. Ban giám khảo IMO đã chứng nhận kết quả của những công ty, bao gồm cả Google, và cho phép các công ty hợp tác công bố kết quả sau đó.