Chuyên gia nói gì về tiêu hao nhiên liệu và tác động của xăng E10 tới động cơ?

Chiều 1/6, Cổng Thông tin điện tử Chính phủ tổ chức tọa đàm "Sử dụng xăng E10 có đáng lo?" với sự tham gia của khách mời là đại diện các cơ quan quản lý nhà nước, hiệp hội, chuyên gia kỹ thuật để luận bàn, làm rõ những vấn đề còn có dư luận băn khoăn xoay quanh việc sử dụng xăng E10.

Từ ngày 1/6/2026, xăng sinh học E10 sẽ chính thức được phân phối, kinh doanh trên toàn quốc, thay thế cho xăng truyền thống. Việc triển khai lộ trình sử dụng xăng sinh học là xu thế toàn cầu, phù hợp với điều kiện thực tiễn của nước ta từ yêu cầu về phát triển bền vững, bảo đảm an ninh năng lượng, bảo vệ môi trường và thực hiện các cam kết quốc tế của Việt Nam về giảm phát thải khí nhà kính.

Chủ tịch Hiệp hội Xăng dầu Việt Nam Bùi Ngọc Bảo cho biết để chuẩn bị cho lộ trình bán xăng E10 trên toàn quốc từ hôm nay 1/6/2026, Việt Nam đã ban hành quy chuẩn quốc gia về xăng E10 với các chỉ tiêu đều đồng nhất với xăng khoáng; trong đó chỉ tiêu quan trọng nhất là độ cháy, độ tăng tốc của động cơ đều dựa trên chỉ tiêu của xăng khoáng. Điểm khác chỉ là xăng E10 có hàm lượng oxy cao hơn nên độ cháy cao hơn xăng khoáng.

Cùng quan điểm này, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Phạm Hữu Tuyến, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu các nguồn động lực và Phương tiện hành (Đại học Bách khoa Hà Nội) cho biết, việc sử dụng xăng E10 đã được nhiều nước trên thế giới sử dụng từ năm 80 của thế kỷ trước.

Trong điều kiện của Việt Nam, các nhà sản xuất động cơ xăng cũng đã khẳng định sự tương thích của xăng E10 với xăng khoáng và các tác động tới động cơ sản xuất sau năm 2000 cũng tương thích như xăng khoáng.

Với một số phương tiện đã sản xuất trước năm 2000, Trung tâm Nghiên cứu các nguồn động lực và Phương tiện hành đã thử nghiệm trên 1 số mẫu xe cũ và nhận thấy các tác động tới động cơ không đáng kể.

Theo Trưởng Ban Kỹ thuật Hiệp hội các nhà sản xuất xe máy Việt Nam (VAMM) Lỗ Hải Nam, hầu hết các loại xe mô tô, xe gắn máy của các hãng xe mà VAMM đang kinh doanh đều tương thích với xăng E10. Với các dòng xe cũ, nhà sản xuất đang phối hợp với cơ quan quản lý để giúp người tiêu dùng xác định tính tương thích với xăng E10.

Trước ý kiến quan ngại về việc sử dụng xăng E10 gây hao xăng, tụt ga, VAMM đã thử nghiệm với các động cơ và kết quả thử nghiệm cho thấy tiêu thụ nhiên liệu E10 có thể tăng khoảng 2% so với xăng khoáng thông thương.

Cũng làm rõ về vấn đề tiêu hao nhiên liệu của xăng E10, Tiến sĩ Phạm Hữu Tuyến cho biết nhiệt trị của xăng E10 thấp hơn xăng khoáng khoảng 3,4% nhưng bù lại xăng E10 lại có hàm lượng oxy cao hơn xăng khoáng nên việc đốt cháy triệt để hơn trong buồng đốt so với xăng khoáng.

Kết quả thử nghiệm của Trung tâm Trung tâm Nghiên cứu các nguồn động lực và Phương tiện hành cho thấy việc sử dụng xăng E10 gần như tương đương với xăng khoáng.

Đồng quan điểm này, Tiến sĩ Bùi Ngọc Bảo-Chủ tịch Hiệp hội Xăng dầu Việt Nam cho biết, nhiệt trị của xăng E5, E10 đều thấp hơn xăng khoáng nên tiêu hao nhiên liệu sẽ lớn hơn.

Với thuế tiêu thụ đặc biệt của xăng sinh học chỉ là 7%, thấp hơn mức 10% của xăng khoáng; thuế môi trường cũng thấp hơn xăng khoáng nên có thể bù đắp kinh tế cho người tiêu dùng khi sử dụng xăng sinh học.

Tuy nhiên, Tiến sĩ Bùi Ngọc Bảo khuyến cáo người tiêu dùng cần sử dụng đúng chủng loại nhiên liệu để bảo vệ động cơ, trong đó cần đặc biệt quan tâm tới độ sạch của xăng E10 theo tiêu chuẩn euro 4,5 để đảm bảo tương thích với loại động cơ của nhà sản xuất.

Tại toạ đàm, ông Đào Duy Anh-Phó Cục trưởng Cục đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công (Bộ Công Thương) khẳng định không có chính phủ nào bơm “máu bẩn” vào nền kinh tế.

Đặc biệt, xăng E10 đã có quy chuẩn kỹ thuật quốc gia, có cơ quan quản lý kiểm soát chặt chẽ chất lượng xăng E10 trên toàn quốc nên người tiêu dùng có thể tin tưởng sử dụng xăng E10 từ hôm nay 1/6 trên toàn quốc.

Ngoài ra, người tiêu dùng cần tuân thủ chế độ bảo dưỡng với phương tiện, tuân thủ các khuyến nghị của nhà sản xuất với loại nhiên liệu tương thích với động cơ…thì các tác động với động cơ xăng là gần như không đáng kể.

Làm rõ hơn vấn đề an toàn của xăng E10, Chủ tịch Hiệp hội Nhiên liệu sinh học Việt Nam Đỗ Văn Tuấn cho biết,  98% nhiên liệu tiêu dùng tại Mỹ là xăng sinh học; châu Âu dùng phổ biến xăng sinh học, các nước trong khu vực châu Á đều sử dụng xăng E10 như dòng xăng tiêu chuẩn.

Vì vậy, Việt Nam không phải là nước thử nghiệm về xăng E10 cũng như không cần mất thời gian đánh giá tính tương thích giữa xăng E10 với phương tiện nữa do các nước đã sử dụng an toàn nhiều năm.

Ấn Độ là bài học kinh nghiệm tốt cho Việt Nam bởi khí hậu Ấn Độ khá tương thích với khí hậu Việt Nam và hiện nay Ấn Độ đã sử dụng xăng sinh học E30. Việc sử dụng nhiên liệu sinh học tại Ấn Độ không chỉ giúp nước này giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hoá thạch mà còn giúp giảm khí phát thải đến môi trường.

Theo ông Tuấn, thực tế là Tổng Công ty Dầu Việt Nam (PVOIL)-đơn vị thành viên của Tập đoàn Công nghiệp-Năng lượng Quốc gia Việt Nam (Petrovietnam) và Tập đoàn Xăng Dầu Việt Nam (Petrolimex) đã thử nghiệm từ tháng 8/2025.

Tiếp đó, từ ngày 15/5/2026, PVOIL đã bán xăng E10 trên toàn hệ thống; còn Petrolimex bán trên toàn hệ thống từ 20/5/2026. Trong thời gian bán thử nghiệm và bán đại trà trên toàn hệ thống, các đơn vị này đều không ghi nhận sự phản hồi tiêu cực nào về xăng E10 của khách hàng, Đỗ Văn Tuấn nhấn mạnh.