Chuyến thăm Trung Quốc của Thủ tướng Singapore: Củng cố quan hệ song phương

Liên quan đến chuyến thăm làm việc tới Trung Quốc của Thủ tướng Singapore Lý Hiển Long (từ ngày 8-12/4), nhà nghiên cứu cao cấp Liang Fook làm việc tại Viện Nghiên cứu Đông Nam Á (ISEAS) của Singapore đã có bài bình luận đăng trên trang mạng của viện này với nội dung như sau:

Chuyến thăm trên của ông Lý Hiển Long diễn ra trong bối cảnh Trung Quốc vừa tổ chức Đại hội Đảng toàn quốc (tháng 10/2017) và kỳ họp "Lưỡng hội" (tháng 3/2018). Trong chuyến thăm vừa diễn ra, ông Lý Hiển Long đã gặp Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, Thủ tướng Lý Khắc Cường, Phó Chủ tịch nước Vương Kỳ Sơn và Bí thư Thành ủy Thượng Hải Lý Cường.

Ông Tập Cận Bình, Lý Khắc Cường và Lý Cường đều là Ủy viên Thường vụ Bộ chính trị hoặc là Ủy viên Bộ chính trị. Ông Vương Kỳ Sơn, cựu ủy viên Bộ chính trị được coi là một người bạn cũ của Singapore, từng là đồng Chủ tịch Ủy ban hợp tác song phương Trung Quốc - Singapore, cơ quan cao nhất phụ trách mối quan hệ hợp tác giữa hai bên.

Trên thực tế, khi Thủ tương Lý Hiển Long gặp người đồng cấp Lý Khắc Cường tại Bắc Kinh, một Ủy viên thường vụ Bộ chính trị khác là Hàn Chính đã thay thế ông Trương Cao Lệ đảm nhận vai trò đồng Chủ tịch Ủy ban hợp tác song phương Trung Quốc-Singapore. Điều đó cho thấy mức độ quan trọng mà Trung Quốc dành cho việc phát triển quan hệ với Singapore vẫn không thay đổi.

Bên cạnh đó, chuyến thăm của ông Lý Hiển Long cũng nhằm mục đích củng cố sự hỗ trợ sớm và mạnh mẽ của Singapore đối với "Vành đai và Con đường" (BRI), một sáng kiến đầy kỳ vọng của Chủ tịch Tập Cận Bình. Trong chuyến thăm này, ông Lý Hiển Long đã chứng kiến lễ ký Bản ghi nhớ (MOU) về việc thúc đẩy hợp tác giữa các công ty hai nước tại thị trường nước thứ ba trong khuôn khổ BRI.

Bản ghi nhớ này được ký kết trên cơ sở những nỗ lực của hai nước nhằm tăng cường kết nối giữa sáng kiến kết nối Trùng Khánh với hành lang giao thông phía Bắc, sẽ cho phép kết nối Vành đai trên bộ và Con đường Tơ lụa trên biển của Trung Quốc. 

Singapore cũng là nước đầu tiên ký kết thỏa thuận thành lập Ngân hàng Đầu tư Cơ sở hạ tầng châu Á (AIIB) tại Bắc Kinh hồi tháng 10/2014. Ông Lý Hiển Long cũng có mặt tại Diễn đàn châu Á Bác Ngao, nơi ông Tập Cận Bình có bài phát biểu quan trọng, trong đó đề cao sự ủng hộ của Singapore đối với sáng kiến trên do Trung Quốc khởi xướng.

Trong bài phát biểu tại Diễn đàn châu Á Bác Ngao, Thủ tướng Singapore nhấn mạnh tầm quan trọng của tự do thương mại, mở và công bằng. Ông cũng đề cập đến việc các tranh chấp thương mại phải được giải quyết thông qua các cơ chế hợp tác quốc tế, trong đó có Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO). 

Mặt khác, chuyến thăm này còn nhằm mục đích thể hiện mối quan hệ rộng lớn giữa Singapore và Trung Quốc. Ngoài sáng kiến kết nối Trùng Khánh, hai nước hiện còn tham gia hai dự án chính phủ khác là khu Công nghiệp Tô Châu và thành phố sinh thái Thiên Tân.

Cụ thể, với thành phố sinh thái Thiên Tân, năm nay kỷ niệm 10 năm thành lập, sẽ có nhiều tiến triển với việc công bố một mô hình công viên hữu nghị Trung Quốc-Singapore giống như khu phức hợp "Garden by the Bay" tại Singapore. Mô hình công viên này sẽ biến thành phố sinh thái Thiên Tân thành thành phố thông minh và là nơi đào tạo cấp quốc gia cho các quan chức hai nước. 

Ngoài ra, trong chuyến thăm của ông Lý Hiển Long, hai bên đã ký Bản ghi nhớ thứ hai giữa Ủy ban di sản quốc gia Singapore và Cơ quan quản lý di sản văn hóa quốc gia Trung Quốc nhằm tăng cường hợp tác trao đổi thông tin bảo tồn cũng như quản lý các bộ sưu tập, nghiên cứu và xuất bản.

Trong chặng dừng chân cuối cùng tại thành phố Thượng Hải, Thủ tướng Lý Hiển Long là khách mời danh dự tại Hội thảo đối thoại lãnh đạo châu Á do Ngân hàng DBS tổ chức. Hội thảo này không chỉ là lễ kỷ niệm 25 năm Ngân hàng DBS mở tại Trung Quốc mà còn cho thấy sự hợp tác về tài chính ngày càng tăng giữa hai nước.

Theo bài viết, chuyến thăm còn nhằm tăng cường vai trò Chủ tịch Hiệp hội các Quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) năm 2018 của Singapore. Một trong những ưu tiên của Singapore trong năm Chủ tịch là thiết lập mạng lưới các thành phố ASEAN thông minh, điều này không chỉ đòi hỏi ASEAN phải làm việc cùng nhau mà còn phải hợp tác với các đối tác bên ngoài bao gồm Trung Quốc.

Mạng lưới các thành phố ASEAN thông minh còn gắn kết với sáng kiến Đổi mới ASEAN-Trung Quốc năm 2018. Thêm vào đó, Singapore với vai trò điều phối viên quan hệ ASEAN-Trung Quốc cần phải hợp tác chặt chẽ với các nước ASEAN cũng như Trung Quốc để ra được dự thảo tuyên bố về tầm nhìn quan hệ đối tác chiến lược ASEAN-Trung Quốc đến năm 2030.