Công nghệ vệ tinh ứng phó thiên tai và ô nhiễm

Theo phóng viên TTXVN tại Pretoria, SANSA mới đây đã chính thức ra mắt 3 ứng dụng số tận dụng dữ liệu vệ tinh để giải quyết trực tiếp các bài toán môi trường hằng ngày của người dân như ô nhiễm không khí, thiếu nước sạch và thiên tai lũ lụt.

Cảnh ngập lụt do mưa lớn kéo dài tại Durban, Nam Phi ngày 12/4/2022. Ảnh: AFP/TTXVN

Đây là lần đầu tiên các dữ liệu từ vũ trụ được “bình dân hóa” thành những thông tin trực quan, dễ hiểu để phục vụ cộng đồng và các cơ quan quản lý. Đầu tiên là ứng dụng theo dõi chất lượng không khí, hoạt động như một hệ thống “bắt bệnh” ô nhiễm theo thời gian thực. Hệ thống này tự động vẽ bản đồ không khí tại các thành phố lớn theo từng tháng, chỉ mặt gọi tên các chất độc hại và dự báo chính xác nguồn phát thải từ đâu ra, giúp người dân chủ động bảo vệ sức khỏe.

Thứ hai là hệ thống cảnh báo sớm thiên tai, tập trung vào việc đối phó với bão lũ — một thiên tai đang ngày càng khốc liệt tại Nam Phi do biến đổi khí hậu. Hệ thống sẽ quét dữ liệu vệ tinh để dự báo sớm các vùng có nguy cơ ngập lụt, vẽ bản đồ cứu hộ trực tuyến cứu tính mạng người dân và đánh giá nhanh thiệt hại sau khi lũ đi qua.

Cuối cùng là công cụ “khám sức khỏe” cho các nguồn nước, chuyên giám sát lượng nước và chất lượng nước tại các hồ chứa, đập thủy điện. Hệ thống sẽ phát đi cảnh báo sớm nếu phát hiện nguồn nước bị ô nhiễm hoặc có nguy cơ bùng phát tảo độc, giúp các nhà máy kịp thời xử lý để cấp nước sạch cho người dân.

Tại buổi lễ, Tiến sĩ Zakariyyaa Oumar, đại diện cơ quan SANSA cho biết, đây là bước đi mang tính bước ngoặt nhằm biến công nghệ vũ trụ xa xôi thành những giải pháp thực tế, có ích cho xã hội. Theo lộ trình, sau 3 công cụ này, Nam Phi sẽ tiếp tục dùng vệ tinh để giám sát và hỗ trợ người dân trong các lĩnh vực nông nghiệp, trồng rừng, quản lý đô thị và khai thác mỏ trong vòng hai năm tới.