“Địa đạo” khai thác vàng trái phép ở Kon Tum: Làm rõ trách nhiệm chính quyền địa phương

Ngày 22/1, Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Kon Tum đã có báo cáo số 45/BC-STNMT gửi UBND tỉnh Kon Tum về việc kiểm tra, phát hiện vụ việc khai thác vàng trái phép diễn ra tại rẫy nhà ông Nguyễn Văn Lý ở thôn Tân Bình, xã Đăk Kan, huyện Ngọc Hồi, tỉnh Kon Tum.

Theo đó, chính quyền xã Đăk Kan, Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện Ngọc Hồi thừa nhận không biết các hoạt động khai thác vàng trái phép tại đây, dù vụ việc xảy ra trong suốt thời gian dài.

Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện Ngọc Hồi cho biết: Năm 2013, hộ ông Nguyễn Văn Lý đã bị cơ quan chức năng huyện Ngọc Hồi phát hiện khai thác vàng trái phép tại rẫy.

UBND huyện đã ra quyết định xử phạt hành chính 70 triệu đồng (Quyết định số 105/QĐ-XPHC ngày 28/2/2013) nhưng đến nay ông Lý vẫn chưa chấp hành Quyết định xử phạt.

Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Kon Tum kiến nghị: UBND tỉnh Kon Tum chỉ đạo UBND huyện Ngọc Hồi khẩn trương lập hồ sơ vi phạm hành chính trong khai thác khoáng sản vàng (gốc) trái phép đã được phát hiện; xử lý theo thẩm quyền, trường hợp vượt thẩm quyền tham mưu UBND tỉnh xử lý vi phạm theo quy định pháp luật.

Trường hợp có dấu hiệu tội phạm, chuyển hồ sơ cho cơ quan Công an điều tra, xử lý theo quy định; làm rõ việc quản lý, sử dụng đất của hộ gia đình ông Nguyễn Văn Lý và bà Nguyễn Thị Vĩnh; nghiêm khắc xử lý vi phạm theo quy định; làm rõ việc chấp hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính của Chủ tịch UBND huyện Ngọc Hồi.

Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Kon Tum kiến nghị làm rõ trách nhiệm của chính quyền địa phương để xảy ra vụ việc khai thác vàng trái phép (trong đó có vi phạm tái diễn).

Xã Đăk Kan, huyện Ngọc Hồi đang là điểm "nóng" khai thác vàng trái phép. Lực lượng chức năng đã nhiều lần phát hiện các hoạt động khai thác vàng gốc tại địa phương này.

Theo báo cáo của Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Kon Tum, điểm khai thác vàng trái phép trên được Đoàn liên ngành gồm Sở Tài Nguyên và Môi trường, Phòng Cảnh sát Môi trường - Công an tỉnh cùng ngành chức năng huyện Ngọc Hồi phát hiện vào ngày 21/1, tại vị trí rẫy chanh dây của gia đình ông Nguyễn Văn Lý và bà Nguyễn Thị Vĩnh. Miệng hầm khai thác vàng được ngụy trang, che giấu trong lán trại.

Hầm vàng có chiều ngang 1,1m, cao 1m, chiều dài lòng đất hơn 100 m. Hầm được đào sâu dưới lòng đất, phía trong có nhiều ngách ngang.

Bên trong hầm có nhiều phương tiện dùng cho việc đào hầm như: Mâm đãi vàng, xe rùa, máy xay đá….Hiện tượng cho thấy, hầm khai thác vàng hoàn toàn mới, đang hoạt động. Bên trong hầm, Đoàn kiểm tra phát hiện có 10 tấn khoáng sản nguyên khai (vàng gốc).

Ngoài ra, tại thời điểm kiểm tra, Đoàn kiểm tra liên ngành bắt quả tang 5 đối tượng tổ chức đào hầm và khai thác vàng gốc gồm A Thiên (27 tuổi, trú tại xã Ngọc Tụ, huyện Đắk Tô, Kon Tum); A Thiếu (16 tuổi); A Khôi (20 tuổi); A Hổ (22 tuổi) và A Khôn (18 tuổi), cùng trú tại làng Ri Mẹt, xã Đắk Môn, huyện Đắk Glei, Kon Tum.

Ông Nguyễn Văn Lý, chủ đất nơi có điểm khai thác vàng trái phép thừa nhận, hoạt động khai thác vàng trái phép là có thật.

Ông Nguyễn Văn Lý cho biết thêm, vào đầu năm 2018, có hai người đàn ông là Nghiên và An (trú tại thị trấn Plei Kần, huyện Ngọc Hồi) đặt vấn đề tổ chức khai thác vàng trái phép tại vườn nhà ông.

Theo đó, nếu có vàng sẽ thực hiện việc "ăn chia" theo thỏa thuận./.