Điểm tin kinh tế Thế giới nổi bật ngày 15/9/2026

1. EU nâng tỷ lệ linh kiện nội khối lên 75%: Theo nội dung sửa đổi mới nhất, Liên minh châu Âu (EU) đề xuất nâng tỷ lệ linh kiện bắt buộc phải có xuất xứ nội khối (không tính pin) từ 70% trong dự thảo ban đầu lên 75% để một mẫu xe điện đủ điều kiện tiếp cận các gói trợ cấp và tham gia chương trình mua sắm công. Động thái này nhằm bảo vệ ngành công nghiệp ô tô của khối trước làn sóng cạnh tranh gay gắt từ bên ngoài.

2. Kinh tế Trung Quốc: Bùng nổ công nghệ chưa đủ bù đắp đà suy yếu của tiêu dùng: Số liệu do Cục Thống kê Quốc gia Trung Quốc (NBS) công bố ngày 15/9 cho thấy sự phân hóa sâu sắc của nền kinh tế lớn thứ hai thế giới khi ngành sản xuất và công nghệ tiếp tục tăng tốc nhờ làn sóng trí tuệ nhân tạo (AI), nhưng tiêu dùng ảm đạm cùng đà sụt giảm đầu tư đang làm trầm trọng thêm tình trạng mất cân bằng kinh tế.

3. Fed nhiều khả năng tăng lãi suất lần đầu dưới thời Chủ tịch Warsh: Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) nhiều khả năng sẽ tăng lãi suất tại cuộc họp chính sách ngày 15-16/9. Đây sẽ là lần đầu tiên Fed tăng lãi suất kể từ khi ông Kevin Warsh trở thành Chủ tịch.

4. Tokyo dự kiến ra mắt dịch vụ taxi không người lái đầu tiên vào năm 2027: Công ty vận hành ứng dụng gọi xe Go Inc., hãng công nghệ xe tự lái Waymo LLC (thuộc tập đoàn Alphabet - công ty mẹ của Google) và hãng xe taxi hàng đầu Nhật Bản Nihon Kotsu ngày 15/9 thông báo mục tiêu ra mắt dịch vụ taxi hoàn toàn không người lái đầu tiên tại thủ đô Tokyo vào năm 2027. Theo kế hoạch, ba doanh nghiệp dự kiến sẽ đưa vào vận hành thử nghiệm và dần nâng quy mô lên khoảng 100 chiếc taxi tự hành.

5. Microsoft ra mắt quy tắc ứng xử cho mô hình AI: Tập đoàn công nghệ Microsoft ngày 14/9 đã công bố dự thảo quy tắc ứng xử dành cho trí tuệ nhân tạo (AI) nội bộ. Theo đó, quy tắc yêu cầu AI của Microsoft tuyệt đối không được chống đối khi con người can thiệp sửa lỗi hoặc tắt hệ thống. Đồng thời, AI phải giao tiếp theo cách con người dễ dàng hiểu được và mọi hành vi vi phạm quy tắc đều bị coi là một sự thất bại.

6. EU đề xuất cấm trẻ dưới 15 tuổi sử dụng mạng xã hội và chatbot AI: EU chuẩn bị đưa ra dự luật cấm trẻ em dưới 15 tuổi tự ý sử dụng mạng xã hội, các nền tảng chia sẻ video, chatbot ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) và trò chơi điện tử trực tuyến. Đây được đánh giá là một trong những kế hoạch mang tính bước ngoặt và quyết liệt nhất từ trước đến nay của khối nhằm bảo vệ trẻ em trước những nguy cơ trên không gian mạng.

7. EU siết thuế quan, lượng đơn hàng giá rẻ Trung Quốc giảm mạnh: Quyết định áp phí hải quan cố định 3 euro với các kiện hàng dưới 150 euro (173,09 USD) từ ngày 1/7 đến nay của Liên minh châu Âu (EU) đã mang lại hiệu quả tức thì. Lượng gói hàng thương mại điện tử giá rẻ tràn vào thị trường chung châu Âu đã giảm gần một nửa, tạo đà cho cuộc cải cách hải quan toàn diện nhằm bảo vệ doanh nghiệp nội khối và sức khỏe người tiêu dùng.

8. Tỷ lệ vỡ nợ tín dụng tư nhân tại Mỹ chạm mức kỷ lục: Theo báo cáo mới đây của Fitch Ratings, tỷ lệ vỡ nợ trong 12 tháng gần nhất của khoảng 1.300 bên vay trong lĩnh vực tín dụng tư nhân mà Fitch theo dõi đã tăng lên 6,3% vào cuối tháng 8, vượt qua mức cao kỷ lục 6,1% của tháng 7. Fitch cũng ghi nhận tổng số vụ vỡ nợ tín dụng tư nhân trong tháng cao nhất kể từ đầu năm 2025.

9. Tín hiệu hạ nhiệt căng thẳng thương mại Canada - Mỹ: Tổng thống Mỹ Donald Trump bày tỏ sự lạc quan về việc giải quyết tranh chấp thương mại với Canada (Ca-na-đa) và giảm bớt khả năng rút khỏi hiệp định thương mại khu vực. Đây có thể là dấu hiệu cho thấy căng thẳng giữa hai nước đang hạ nhiệt.

10. Sản lượng nhôm Trung Quốc lập kỷ lục, áp sát giới hạn trần của chính phủ: Số liệu công bố ngày 15/9 từ Cục Thống kê Quốc gia Trung Quốc cho biết sản lượng nhôm của nước này trong tháng 8/2026 đã vọt lên mức kỷ lục. Các nhà máy luyện kim đang tăng tốc sản xuất nhằm bù đắp khoảng trống nguồn cung toàn cầu do cuộc xung đột tại Trung Đông gây ra. Tuy nhiên, đà tăng trưởng nóng này đang đẩy ngành nhôm đứng trước nguy cơ phá vỡ giới hạn trần công suất do chính quyền áp đặt.

11. Giá đồng xác lập mức cao kỷ lục: Giá đồng đang tăng lên mức cao chưa từng có, do lo ngại về chính sách thuế quan của Mỹ, nhu cầu phục vụ trí tuệ nhân tạo (AI), mở rộng lưới điện và xe điện. Đà tăng giá kim loại này có thể tác động đến người tiêu dùng, từ chi phí xây dựng, sửa chữa nhà ở đến hóa đơn điện./.