Điểm tin kinh tế thế giới nổi bật ngày ngày 17/3/2026

Trụ sở HSBC tại London, Anh. Ảnh: AFP/ TTXVN

1. HSBC: Giá khí đốt tại châu Âu sẽ duy trì mức cao đến hết năm 2027: Ngân hàng HSBC dự báo giá khí đốt tự nhiên tại châu Âu sẽ duy trì ở mức cao đến hết năm 2027, trong bối cảnh nguồn cung bị thắt chặt do xung đột Trung Đông và hoạt động vận tải gián đoạn qua eo biển Hormuz. Theo báo cáo mới nhất, giá khí đốt năm 2026 có thể cao hơn tới 40% so với các dự báo trước đó. Ngân hàng này cũng cho rằng giá khí đốt giao kỳ hạn tại Hà Lan - chuẩn tham chiếu của thị trường châu Âu - sẽ đạt trung bình khoảng 14 USD/triệu BTU vào năm 2026, trước khi giảm xuống khoảng 8,5 USD/triệu BTU từ năm 2028 trở đi.

2. Ngành vận tải hàng hải châu Á đón sóng hồi phục: Ngành vận tải biển container châu Á đang ghi nhận những tín hiệu chuyển mình tích cực sau một năm lợi nhuận sụt giảm. Theo chỉ số giá cước vận chuyển container trên 8 tuyến đường biển chính trên thế giới Drewry World Container Index, cước vận tải toàn cầu đã tăng 8,4% trong tuần kết thúc ngày 12/3, đạt mức 2.123 USD cho mỗi container cỡ 40 feet.

3. Khủng hoảng naphtha đẩy nhiều doanh nghiệp Nhật Bản vào cảnh khó khăn: Nhiều doanh nghiệp hóa dầu của Nhật Bản đã thông báo cắt giảm sản lượng do lo ngại xung đột tại Trung Đông có thể làm gián đoạn nguồn cung naphtha - nguyên liệu quan trọng trong sản xuất nhựa. Động thái này cho thấy một cuộc khủng hoảng tiềm tàng có thể kìm hãm hoạt động sản xuất và gây áp lực lên lợi nhuận của nhiều ngành, từ thực phẩm đến công nghệ.

4. EU thông qua các quy tắc mới thúc đẩy vận tải bền vững: Ngày 16/3, Ủy ban châu Âu (EC) chính thức thông qua Hướng dẫn về Trợ cấp Nhà nước đối với Vận tải Đường bộ và Đa phương thức (LMT Guidelines) cùng Quy định Miễn trừ theo khối trong lĩnh vực Vận tải (TBER). Các công cụ pháp lý này được xây dựng nhằm thúc đẩy các phương thức vận tải bền vững hơn cho cả hành khách và hàng hóa, đồng thời cập nhật khung pháp lý về trợ cấp nhà nước trong lĩnh vực vận tải đường bộ và đa phương thức.

Điểm xuất phát của hệ thống đường ống dẫn khí đốt tự nhiên Nord Stream 2 ở Ust-Luga, Nga. Ảnh: Bloomberg/TTXVN

5. EU sẽ ngừng hoàn toàn nhập khẩu năng lượng từ Nga: Liên minh châu Âu (EU) tuyên bố sẽ chấm dứt hoàn toàn sự phụ thuộc vào năng lượng từ Nga, đồng thời xúc tiến các biện pháp nhằm ngừng nhập khẩu khí đốt và dầu mỏ từ quốc gia này trong thời gian tới. Quyết định được đưa ra trong bối cảnh các nước thành viên đẩy mạnh tìm kiếm nguồn cung thay thế nhằm bảo đảm an ninh năng lượng và giảm rủi ro địa chính trị. Phát biểu trước thềm cuộc họp Bộ trưởng Năng lượng EU tại Brussels ngày 16/3, Ủy viên châu Âu phụ trách năng lượng, ông Dan Jorgensen khẳng định khối sẽ không nhập thêm bất kỳ đơn vị năng lượng nào từ Nga trong tương lai.

6. Anh đặt mục tiêu dẫn đầu G7 về tốc độ ứng dụng AI: Bộ trưởng Tài chính Anh Rachel Reeves vừa khẳng định quyết tâm đưa nước Anh trở thành quốc gia có tốc độ ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) nhanh nhất trong Nhóm các nước công nghiệp phát triển hàng đầu thế giới (G7). Bà xem công nghệ này là trụ cột then chốt trong nỗ lực thúc đẩy tăng trưởng kinh tế của Chính phủ Anh.

Đồng tiền điện tử bitcoin. Ảnh: AFP/TTXVN

7. Bitcoin chạm mức cao nhất trong gần 6 tuần nhờ kỳ vọng bất ổn Trung Đông hạ nhiệt: Đồng bitcoin tăng lên mức cao nhất trong gần sáu tuần trong phiên giao dịch sáng ngày 17/3, giữa bối cảnh xuất hiện kỳ vọng rằng biến động thị trường liên quan đến xung đột tại Trung Đông có thể đang dần hạ nhiệt, khiến nhà đầu tư quay trở lại với các tài sản rủi ro. Ngay đầu phiên 17/3, đồng tiền mã hóa lớn nhất thế giới có lúc tăng khoảng 4% lên 74.512 USD/BTC, mức cao nhất kể từ ngày 4/2. Tuy vậy, giá trị đồng bitcoin hiện vẫn thấp hơn khoảng 40% so với mức đỉnh lịch sử thiết lập hồi tháng 10/2025.

8. Thị trường tiền tệ thận trọng trước các quyết định lãi suất: Thị trường tiền tệ toàn cầu phiên 17/3 diễn biến thận trọng khi nhà đầu tư theo dõi xung đột Trung Đông và chờ đợi quyết định lãi suất từ các ngân hàng trung ương. Chỉ số USD duy trì ở mức 99,913 điểm, trong khi đồng yen Nhật suy yếu sát ngưỡng 160 JPY/USD do lo ngại chi phí năng lượng tăng cao. Tại châu Á, euro và bảng Anh đồng loạt giảm nhẹ. Tâm lý bất ổn gia tăng sau khi đề xuất hộ tống tàu chở dầu tại eo biển Hormuz của Mỹ bị một số nước từ chối.

Tàu chở hàng thả neo ngoài khơi bờ biển Các tiểu vương quốc Arab thống nhất (UAE) khi tuyến đường hàng hải bị gián đoạn ở eo biển Hormuz khi xung đột bùng phát giữa Mỹ-Israel và Iran. Ảnh: AA/TTXVN

9. Chi phí bảo hiểm của tàu thuyền di chuyển qua eo biển Hormuz tăng vọt: Theo các nguồn tin từ thị trường, chi phí bảo hiểm cho các tàu thuyền di chuyển qua eo biển Hormuz đang ở ngưỡng rất cao. Các nguồn tin am hiểu vấn đề cho biết chi phí bảo hiểm đã tăng lên mức khoảng 5% giá trị con tàu. Mức phí này cao gấp khoảng năm lần so với giai đoạn đầu của cuộc xung đột tại Iran và lớn hơn nhiều lần so với tỷ lệ chưa tới 1% thường thấy trong các thời kỳ ít xung đột. Với mức phí hiện tại, việc bảo hiểm cho một tàu chở dầu trị giá 100 triệu USD sẽ tiêu tốn khoảng 5 triệu USD.

10. Trung Quốc, Mỹ nghiên cứu xây dựng cơ chế hợp tác thương mại và đầu tư: Phóng viên TTXVN tại Bắc Kinh dẫn nguồn tin từ CCTV cho hay từ ngày 15-16/3, theo giờ địa phương, tại Paris, Pháp, người dẫn đầu phái đoàn Trung Quốc về kinh tế thương mại Trung-Mỹ, Phó Thủ tướng Quốc vụ viện Hà Lập Phong và người dẫn đầu phái đoàn Mỹ, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent và Đại diện Thương mại Jamieson Greer đã tổ chức đàm phán kinh tế thương mại. Hai bên trao đổi thẳng thắn, mang tính xây dựng và đạt một số đồng thuận mới. Hai phái đoàn nhất trí tiếp tục đàm phán về các vấn đề trọng tâm như thuế quan, thúc đẩy thương mại và đầu tư song phương, nhằm duy trì ổn định quan hệ kinh tế.

11. Tình trạng khan hiếm chip nhớ có thể kéo dài tới năm 2030: Tình trạng thiếu hụt chip nhớ trên toàn cầu có khả năng sẽ kéo dài thêm từ 4 đến 5 năm nữa do những hạn chế cố hữu trong năng lực sản xuất bán dẫn. Đây là nhận định của ông Chey Tae-won, Chủ tịch SK Group - tập đoàn đa ngành hàng đầu Hàn Quốc. Phát biểu bên lề sự kiện GTC của Nvidia tại San Jose (Mỹ), ông Chey Tae-won cho biết, mặc dù các doanh nghiệp đầu ngành như SK hynix đang nỗ lực mở rộng công suất, nhưng khó có thể đáp ứng đầy đủ nhu cầu của thị trường cho đến khoảng năm 2030. Tính trên toàn ngành, nguồn cung các tấm silicon (wafer) cơ bản để chế tạo chip hiện đang thấp hơn nhu cầu tới hơn 20%. 

12. Giá vận tải hàng không tăng vọt: Giá vận tải hàng không đang tăng mạnh, có tuyến tăng tới 82%, theo số liệu từ công ty Israel Freightos - đơn vị theo dõi giá vận chuyển đường biển và đường hàng không. Nguyên nhân chủ yếu là do chi phí nhiên liệu máy bay tăng cao và sự gián đoạn hoạt động tại các trung tâm trung chuyển ở khu vực Vùng Vịnh. Mức tăng giá hiện ảnh hưởng rõ rệt đến các mặt hàng như dược phẩm từ Ấn Độ, thiết bị điện - điện tử, cũng như ngành thời trang và may mặc. Việc Iran đóng cửa Eo biển Hormuz - nơi khoảng 20% nguồn cung dầu toàn cầu đi qua trong điều kiện bình thường - đã khiến giá dầu tăng vọt.