Diễn đàn Kinh tế biển: Kết nối nguồn lực, thúc đẩy hợp tác

Đây là diễn đàn kết nối thường xuyên các cơ quan quản lý, địa phương, doanh nghiệp, hiệp hội, viện - trường, chuyên gia và các đối tác trong nước, quốc tế thực hiện đào tạo, tư vấn và chuyển giao tri thức, khoa học công nghệ. Từ đó góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế biển theo hướng xanh, bền vững và có giá trị gia tăng cao.

Diễn đàn Kinh tế biển bao gồm mạng lưới thành viên rộng khắp: Cục Thủy sản và Kiểm ngư, UBND các tỉnh Khánh Hòa, Đắk Lắk và Lâm Đồng; các viện nghiên cứu và trường đại học lớn như Viện Khoa học Thủy sản Việt Nam, Đại học Cần Thơ, Trường Đại học Hàng hải Việt Nam, Trường Đại học Mỏ - Địa chất, Học viện Nông nghiệp Việt Nam; cùng sự đồng hành của Hiệp hội Chuyển đổi xanh Việt Nam, VASEP, Hội Thủy sản Việt Nam, Vinpearl, Australis Aquaculture Việt Nam và Tập đoàn Thủy sản Việt - Úc, tạo động lực mạnh mẽ thúc đẩy hợp tác công - tư và xanh hóa chuỗi giá trị.

Theo đó, 6 lĩnh vực hợp tác chiến lược của MEF bao gồm: Nuôi biển công nghệ cao và chế biến thủy sản; khai thác, nuôi trồng và bảo vệ nguồn lợi thủy sản; logistics, dịch vụ cảng biển, công nghiệp tàu thủy và kỹ thuật hàng hải; du lịch biển bền vững và sinh kế cộng đồng ven biển; môi trường biển, kinh tế tuần hoàn và công nghệ sinh học biển; cùng năng lượng tái tạo ngoài khơi, chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo và phát triển nguồn nhân lực biển.

MEF cũng đặt ra các chỉ tiêu cụ thể để theo dõi hiệu quả vận hành trong giai đoạn 2026 - 2030. Mục tiêu không chỉ là mở rộng số lượng đơn vị tham gia, mà là hình thành mạng lưới đối tác hoạt động thường xuyên, tạo sản phẩm tri thức, hỗ trợ giải quyết bài toán thực tế và thúc đẩy các chương trình, dự án có khả năng triển khai.

Phát biểu tại lễ ra mắt MEF, Tiến sĩ Quách Hoài Nam, Hiệu trưởng Trường Đại học Nha Trang cho biết: Phát triển kinh tế biển là vấn đề chiến lược của đất nước, gắn với tăng trưởng, khoa học - công nghệ, môi trường, nguồn nhân lực, quốc phòng - an ninh và vị thế quốc gia. Thời gian gần đây, Đảng và Nhà nước đặt ra yêu cầu ngày càng rõ hơn về liên kết ngành, liên kết vùng và sự tham gia thực chất của các cơ quan quản lý, địa phương, doanh nghiệp, viện nghiên cứu, trường đại học và cộng đồng.

Từ đó, Trường Đại học Nha Trang khởi xướng MEF nhằm hình thành một cơ chế hợp tác thường xuyên, mở và linh hoạt. Diễn đàn Kinh tế biển sẽ là nơi các vấn đề thực tiễn được kết nối với đúng năng lực; nơi tri thức, dữ liệu, công nghệ, đào tạo và nguồn lực của các bên cùng hội tụ để hình thành chương trình hợp tác, nhiệm vụ và sản phẩm cụ thể.

Theo Tiến sĩ Quách Hoài Nam, mỗi đồng sáng lập MEF sẽ mang đến một thế mạnh và chỉ có ý nghĩa khi những thế mạnh đó được kết nối thành chương trình chung, có đầu mối, có sản phẩm và được theo dõi đến cùng. Ba chức năng cốt lõi của MEF gồm: kết nối và điều phối hợp tác; tham vấn chính sách, chia sẻ tri thức, thông tin, dữ liệu, luận cứ khoa học và khuyến nghị; kết nối nhu cầu thực tiễn với năng lực đào tạo, nghiên cứu, tư vấn, đổi mới sáng tạo, chuyển giao công nghệ và phục vụ cộng đồng của Trường Đại học Nha Trang và các đối tác. Cụ thể, cơ quan quản lý và địa phương mang đến định hướng và bài toán chính sách; doanh nghiệp, hiệp hội mang đến nhu cầu thị trường và khả năng ứng dụng; các viện, trường và chuyên gia mang đến tri thức, nghiên cứu và phản biện; các tổ chức quốc tế mang đến kinh nghiệm, chuẩn mực và mạng lưới kết nối.

Ông Trần Đình Luân, Cục trưởng Cục Thủy sản và Kiểm ngư, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đánh giá cao sáng kiến thành lập Diễn đàn Kinh tế biển. Tại diễn đàn, địa phương, doanh nghiệp, hiệp hội và các tổ chức có thể đưa ra những bài toán thực tiễn về kinh tế biển; Trường Đại học Nha Trang và mạng lưới đối tác sẽ kết nối chuyên gia, nhóm nghiên cứu, phòng thí nghiệm, năng lực đào tạo, tư vấn và công nghệ phù hợp để cùng nghiên cứu, đề xuất giải pháp và triển khai nhiệm vụ. Cách tiếp cận này giúp chuyển trọng tâm từ “gặp gỡ và trao đổi” sang “xác định vấn đề - kết nối năng lực - tạo sản phẩm - theo dõi kết quả”.

Với vai trò là cơ quan quản lý nhà nước về lĩnh vực thủy sản, Cục Thủy sản và Kiểm ngư, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cam kết cùng các thành viên trong diễn đàn xây dựng các ý tưởng, chương trình, sáng kiến hành động cùng thúc đẩy sự phát triển của ngành Thủy sản; đồng thời là cầu nối giữa nhà khoa học trong và ngoài nước. Từ đó, góp phần hỗ trợ giải quyết những bài toán về ranh giới hành chính, như chuỗi cung ứng thủy sản, logistics, môi trường biển, liên kết du lịch, sinh kế cộng đồng, nguồn nhân lực và chuyển đổi xanh…

Tham gia MEF, ông Nguyễn Văn Chiến, Phó Giám đốc sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lâm Đồng kỳ vọng đến vai trò và hiệu quả, giải quyết nhiều vấn đề đặt ra trong quá trình phát triển kinh tế biển. Trong tương lai hoạt động, MEF là một kênh tiếp cận nguồn lực chuyên gia, doanh nghiệp, dữ liệu, luận cứ khoa học và tư vấn để phục vụ xây dựng chương trình, kế hoạch, chính sách và giải quyết các vấn đề thực tiễn trong phát triển kinh tế biển mới.

Cùng ngày, Hội nghị Ban Chỉ đạo lần thứ nhất đã có phiên làm việc tập trung vào các nội dung cần thiết để đưa MEF vào hoạt động. Trong đó, khẳng định mô hình tổ chức của MEF gồm Ban Chỉ đạo, Ban Thư ký, Hội đồng chuyên gia, các nhóm công tác chuyên đề hoặc nhóm nhiệm vụ và đầu mối phối hợp của các đơn vị, đối tác. Phòng Hợp tác đối ngoại của Trường Đại học Nha Trang là đầu mối thường trực của Ban Thư ký. Các nhóm công tác được hình thành theo nhu cầu, gắn với nhiệm vụ và sản phẩm cụ thể để bảo đảm tính linh hoạt và hiệu quả.