Thứ trưởng Trương Thanh Hoài: Điện mặt trời mái nhà phát triển chưa đạt mục tiêu

Thứ trưởng Bộ Công Thương Trương Thanh Hoài cho biết: Mặc dù có nhiều lợi thế về thời gian triển khai, không cần nhiều diện tích đất và giảm tổn thất truyền tải nhưng việc phát triển điện mặt trời mái nhà vẫn chưa đạt mục tiêu đề ra và chậm hơn các nguồn điện nền khác.

Tại họp báo Chính phủ thường kỳ tháng 9 tại Hà Nội diễn ra ngày 3/10, Thứ trưởng Trương Thanh Hoài cho hay, Chính phủ yêu cầu bảo đảm đủ điện trong bối cảnh nhu cầu sử dụng điện được dự báo tăng khoảng 10% và tăng trưởng nhanh.

Theo Thứ trưởng Trương Thanh Hoài, điện mặt trời mái nhà có ba ưu thế đáng chú ý. Các hệ thống có thời gian xây dựng ngắn, không tốn diện tích đất để phát điện và có thể hạn chế tổn thất trong quá trình truyền tải trên đường dây. "Điện mặt trời mái nhà trong thời gian vừa qua đã phát huy hiệu quả lớn trong việc đáp ứng nhu cầu điện", Thứ trưởng Trương Thanh Hoài nói.

Thời gian qua, Bộ Công Thương đã thúc đẩy phát triển nguồn điện này và trình Thủ tướng ban hành Chỉ thị số 10/CT-TTg ngày 30/3/2026 về việc tăng cường thực thi tiết kiệm điện và phát triển điện mặt trời mái nhà.

Theo đó, một số dự án được lựa chọn để phát triển; khuyến khích lắp đặt hệ thống pin lưu trữ. Bộ cũng đặt mục tiêu hoàn thiện các chỉ tiêu phát triển, trong đó hướng tới tỷ lệ 10% điện mặt trời mái nhà tại các khu dân cư, công sở.

Theo thống kê của Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN), tổng công suất điện mặt trời mái nhà trên toàn quốc hiện đạt khoảng 11.000 MW.

Liên quan đến quy hoạch điện, Bộ Công Thương đã trình Chính phủ nội dung điều chỉnh, bổ sung Quy hoạch điện VIII, trong đó xác định mục tiêu và phân bổ công suất về từng địa phương.

Bộ đã tổ chức hội nghị trực tuyến phổ biến, yêu cầu UBND các tỉnh triển khai quyết liệt các giải pháp phát triển điện mặt trời mái nhà, trong đó có việc ban hành chính sách hỗ trợ các hộ dân theo  Chỉ thị số 10/CT-TTg.

Theo quy định này, UBND các tỉnh được giao ban hành chính sách hỗ trợ. Tuy nhiên, đến nay mới có khoảng 10-20 địa phương triển khai. Thời gian tới, Bộ Công Thương sẽ tiếp tục hướng dẫn các tỉnh xây dựng chính sách phù hợp với điều kiện ngân sách địa phương để thúc đẩy nguồn điện này.

Ông Hoài cho biết, kết quả phát triển điện mặt trời mái nhà hiện chưa đạt mục tiêu đề ra và còn chậm so với một số nguồn điện nền, nhất là trong bối cảnh mục tiêu được đặt ra trước năm 2030.

Bộ Công Thương đang rà soát các quy định liên quan; đồng thời rà soát, điều chỉnh và cập nhật các nguồn điện tiềm năng dựa trên Nghị quyết số 55-NQ/TW ngày 11/02/2020 của Bộ Chính trị về định hướng Chiến lược phát triển năng lượng quốc gia của Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 và các văn bản của Chính phủ.

Về cơ chế chính sách thời gian tới, theo Thứ trưởng Trương Thanh Hoài, một nhiệm vụ quan trọng là thúc đẩy các dự án nguồn điện và lưới điện trong Quy hoạch điện VIII. Các địa phương sẽ chịu trách nhiệm chủ quản đầu tư đối với các dự án nguồn điện theo định hướng mới.

"Mục tiêu là tạo sự đổi mới, gỡ các rào cản, tạo điều kiện thuận lợi và thu hút nguồn lực đầu tư vào các dự án nguồn điện", Thứ trưởng Trương Thanh Hoài nói.

Bên cạnh phát triển nguồn và lưới điện, lãnh đạo Bộ Công Thương cho rằng tiết kiệm điện cũng là giải pháp quan trọng để bảo đảm cung ứng trong giai đoạn tới.

Theo Thứ trưởng Trương Thanh Hoài, nếu kinh tế tăng trưởng, nhu cầu điện tăng trên 10% thì việc triển khai đồng bộ các giải pháp, trong đó có phát triển điện mặt trời mái nhà và tiết kiệm điện sẽ góp phần đáp ứng nhu cầu.