Dồn lực khôi phục sản xuất sau thiên tai

Tại buổi họp báo thường kỳ của Bộ Nông nghiệp và Môi trường diễn ra ngày 4/12 tại Hà Nội, đại diện các đơn vị chuyên môn cho biết ngành đang dồn lực khôi phục sản xuất và hỗ trợ người dân sớm vượt qua khó khăn sau đợt thiên tai mới đây. 

Đáng chú ý, Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật đã tham mưu Bộ Nông nghiệp và Môi trường xuất cấp hơn 3.400 tấn giống từ nguồn dự trữ quốc gia để hỗ trợ các địa phương, trong khi Cục Thủy sản và Kiểm ngư khẩn trương phối hợp kiểm tra thực địa, đánh giá thiệt hại và triển khai các giải pháp khôi phục nuôi trồng thủy sản. 

Ông Nguyễn Quốc Mạnh, Phó Cục trưởng Cục trồng trọt và Bảo vệ thực vật cho biết, căn cứ Nghị định 09/2025/NĐ-CP Quy định về chính sách hỗ trợ sản xuất nông nghiệp để khôi phục sản xuất vùng bị thiệt hại do thiên tai, dịch hại thực vật, đơn vị đã tham mưu Bộ Nông nghiệp và Môi trường  xuất cấp 3.400,025 tấn giống cho các địa phương. Cụ thể: Huế được hỗ trợ hai đợt với tổng lượng 292,09 tấn giống; Quảng Trị hai đợt với 190 tấn; Hà Tĩnh 340,06 tấn và Thanh Hóa 1.601,41 tấn.

Hiện Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật đang phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường các tỉnh Đắk Lắk, Lâm Đồng, Quảng Ngãi và Đà Nẵng để rà soát chủng loại, số lượng và thời điểm giao giống từ nguồn dự trữ quốc gia, phục vụ khôi phục sản xuất sau bão số 13 và đợt mưa lũ cuối tháng 11 tại khu vực duyên hải Nam Trung Bộ và Tây Nguyên.

Thực hiện Thư ngỏ của Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật , nhiều doanh nghiệp và hiệp hội đã chủ động hỗ trợ giống cây trồng cho đồng bào vùng lũ. Theo Hiệp hội Thương mại giống cây trồng Việt Nam, các đơn vị đăng ký hỗ trợ gồm: Công ty TNHH Hạt giống C.P. Việt Nam hỗ trợ 10 tấn hạt giống ngô CP519 cho Gia Lai và Đắk Lắk; Công ty TNHH Phát triển nông nghiệp Việt Á hỗ trợ hàng chục nghìn gói hạt giống dưa chuột VA.848, mướp Nhật lai VA.889, cải ngọt Nhật Bản Samurai VA.68 và cải Tòa sại VA.318; Công ty cổ phần Giống cây trồng Vật nuôi Thừa Thiên Huế 2 tấn lúa giống HG12 và 2 tấn HG244 cho Gia Lai; Công ty TNHH Cường Tân 3 tấn giống lúa thuần AYT77 cho Đắk Lắk.

Mới đây, Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật đã gửi công văn đến Sở Nông nghiệp và Môi trường thành phố Đà Nẵng và tỉnh Đắk Lắk, đề nghị tiếp tục rà soát, tham mưu UBND tỉnh xác định cụ thể khối lượng và cơ cấu giống lúa, ngô cần hỗ trợ, gửi về Cục để tổng hợp và báo cáo Bộ trưởng xem xét xuất cấp từ nguồn dự trữ quốc gia năm 2025.

Ông Nguyễn Quốc Mạnh cho biết, đơn vị tiếp tục theo dõi chặt chẽ tình hình sản xuất nông nghiệp, cập nhật đầy đủ và kịp thời diễn biến thiệt hại, đồng thời phối hợp với các địa phương triển khai các giải pháp khôi phục sản xuất sau thiên tai. Các đơn vị được yêu cầu khẩn trương tiêu úng, khơi thông dòng chảy trên ruộng, vườn và hệ thống kênh mương nội đồng, tránh để ngập úng kéo dài gây hư hại lúa, rau màu, cây ăn quả và cây công nghiệp lâu năm.

Song song đó, Cục phối hợp với địa phương thực hiện các biện pháp khắc phục hậu quả mưa lũ và bão, đồng thời tổng hợp nhu cầu hỗ trợ kinh phí và giống cây trồng từ nguồn dự trữ quốc gia năm 2025 để trình Bộ Nông nghiệp và Môi trường xem xét xuất cấp, giúp các địa phương nhanh chóng phục hồi sản xuất.

Bên cạnh công tác khắc phục thiệt hại, Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật đang xây dựng và triển khai kế hoạch sản xuất vụ Đông Xuân 2025–2026, trong đó xem xét mở rộng diện tích và nâng cao năng suất các loại cây trồng có lợi thế, nhằm bù đắp thiệt hại và đáp ứng mục tiêu tăng trưởng của ngành.

Ở lĩnh vực thủy sản, ông Nhữ Văn Cẩn, Phó Cục trưởng Cục Thủy sản và Kiểm ngư cho biết, Cục Thủy sản và Kiểm ngư đã cử đoàn công tác đến các địa phương trọng điểm gồm Khánh Hòa, Đắk Lắk và Gia Lai để phối hợp chỉ đạo, đánh giá mức độ thiệt hại sau thiên tai. Đồng thời, Cục chỉ đạo Viện Nghiên cứu Nuôi trồng thủy sản I và III phối hợp với các địa phương quan trắc môi trường, đánh giá chất lượng nước, làm cơ sở cho việc khôi phục và tái sản xuất thủy sản.

Các nhiệm vụ trọng tâm được triển khai tập trung vào việc khôi phục hoạt động nuôi trồng thủy sản sau thiên tai, gồm: vệ sinh và xử lý môi trường bằng cách thu gom thủy sản chết, tiêu độc khử trùng khu vực nuôi; thống kê thiệt hại, tu sửa ao đầm, lồng bè. Đồng thời, đánh giá nhu cầu vật tư và con giống để điều tiết nguồn cung; phối hợp với hệ thống ngân hàng triển khai các biện pháp khoanh, giãn và hoãn nợ cũng như hỗ trợ vốn cho người dân tái đầu tư; thực hiện các giải pháp bình ổn thị trường, ngăn chặn đầu cơ và tăng giá vật tư, con giống. Cục cũng vận động doanh nghiệp hỗ trợ vật tư, giống, lưới, bạt và thuốc thú y thủy sản để giúp người dân sớm ổn định sản xuất.

Theo ông Nhữ Văn Cẩn, giải pháp trước mắt, các địa phương cần khẩn trương hoàn thiện thủ tục xác nhận thiệt hại để kịp thời hỗ trợ theo Nghị định 09/2025/NĐ-CP. Về kỹ thuật, ngành hướng dẫn người dân xử lý môi trường, xác định thời điểm thả giống an toàn và ưu tiên các đối tượng nuôi có chu kỳ ngắn nhằm đáp ứng nhu cầu thị trường dịp cuối năm. Đồng thời, tổ chức hội nghị cấp vùng để kết nối nguồn lực hỗ trợ, bao gồm hệ thống ngân hàng, quỹ tín dụng và doanh nghiệp cung ứng vật tư, con giống, thức ăn.

Về giải pháp dài hạn, ngành thủy sản định hướng sắp xếp và tổ chức lại sản xuất theo hướng thích ứng và bền vững. Các địa phương cần rà soát, quy hoạch lại hoạt động nuôi lồng bè, đặc biệt là kiểm soát mật độ nhằm giảm thiểu rủi ro, đồng thời tiếp tục ưu tiên đầu tư hạ tầng tại các vùng nuôi trọng điểm như bờ bao, hệ thống thoát nước và trạm quan trắc tự động. Cùng với đó, tăng cường công tác quan trắc, cảnh báo môi trường định kỳ, thúc đẩy ứng dụng công nghệ số trong cảnh báo thiên tai và môi trường vùng nuôi. 

Về chính sách, ngành tiếp tục đề xuất xây dựng cơ chế tín dụng đặc thù và bảo hiểm rủi ro cho hoạt động nuôi biển, hướng tới phát triển bền vững và an toàn.