Đồng USD sụt giảm tuần thứ hai liên tiếp khi xung đột Nga-Ukraine có dấu hiệu hạ nhiệt

Việc giới đầu tư dần dịch chuyển dòng vốn khỏi các hầm trú ẩn an toàn nhờ tâm lý lạc quan thận trọng về lệnh ngừng bắn giữa Mỹ và Iran, kết hợp với đà tăng kỷ lục của thị trường chứng khoán Mỹ đã gây sức ép lớn lên đồng bạc xanh.

Chốt phiên giao dịch ngày 8/5, chỉ số đồng USD – thước đo sức mạnh của đồng bạc xanh so với rổ sáu đồng tiền chủ chốt – giảm 0,4% xuống mức 97,877, gần chạm mức đáy được ghi nhận ngay trước khi chiến sự nổ ra. Tính chung cả tuần, chỉ số này để mất 0,3%.

Sự chững lại của đồng bạc xanh đã tạo đà bứt phá cho hàng loạt ngoại tệ lớn. Cụ thể, đồng euro tăng 0,5% lên 1,1780 USD đổi 1 euro. Đồng bảng Anh cũng nhích 0,6% lên 1,3626 USD đổi 1 bảng. Tương tự, đồng yen Nhật phục hồi nhẹ lên mức 156,695 yen đổi 1 USD, hưởng lợi từ đà giảm của lợi suất trái phiếu Mỹ và những lời cảnh báo can thiệp liên tục từ giới chức Nhật Bản.

Động lực chính kéo đồng USD đi xuống là sự thay đổi trong nhu cầu về tài sản rủi ro liên quan đến điểm nóng Trung Đông. Thị trường tiền tệ tỏ ra lạc quan khi lệnh ngừng bắn mong manh giữa Mỹ và Iran vẫn được duy trì. Phía Mỹ hiện đã đưa ra đề xuất từng bước mở cửa lại eo biển Hormuz và dỡ bỏ phong tỏa các cảng của Iran, mở đường cho các cuộc đàm phán hạt nhân sau này.

Tuy nhiên, tình hình vẫn tiềm ẩn rủi ro khi truyền thông khu vực đưa tin Iran vừa bắt giữ một tàu chở dầu, kéo theo những hoạt động quân sự đáp trả của Mỹ vào các bãi phóng tên lửa của Tehran.

Giới phân tích nhận định thị trường đang đặt cược lớn vào khả năng eo biển chiến lược Hormuz sớm mở cửa trở lại. Theo bà Paola Rodriguez-Masiu, chuyên gia phân tích dầu mỏ tại công ty nghiên cứu năng lượng Rystad Energy, việc công bố thỏa thuận sẽ lập tức kéo giá dầu kỳ hạn đi xuống. Tuy nhiên, bà cũng lưu ý dòng chảy dầu thô toàn cầu sẽ mất từ 6 tuần đến 8 tuần để bình thường hóa hoàn toàn do đặc thù của thị trường vận tải biển.

Trong khi đó, chuyên gia Pavel Molchanov của công ty dịch vụ tài chính Raymond James dự báo chỉ cần một thỏa thuận một phần cũng đủ để lưu thông qua eo biển Hormuz dần trở lại bình thường. Nếu đà giảm được duy trì, giá xăng dầu bán lẻ tại Mỹ có thể hạ nhiệt trong 1-2 tuần tới.

Việc gián đoạn lưu thông qua tuyến đường biển Hormuz đã đẩy giá dầu Brent vọt lên mức cao nhất kể từ tháng 3/2022 vào tuần trước, đồng thời buộc các nhà máy lọc dầu trên thế giới ráo riết rút dầu từ kho dự trữ để bù đắp thiếu hụt.

Báo cáo công bố ngày 6/5 của Cơ quan Thông tin Năng lượng Mỹ (EIA) cho thấy lượng dầu thô và nhiên liệu dự trữ của nước này tiếp tục sụt giảm trong tuần qua. Cụ thể, dự trữ dầu thô của Mỹ giảm 2,3 triệu thùng xuống còn 457,2 triệu thùng, thấp hơn so với mức dự báo giảm 3,3 triệu thùng mà các chuyên gia đưa ra trước đó.

Trong khi đó, thông tin về tình hình xung đột Nga - Ukraine không gây nhiều ảnh hưởng tới thị trường. Trong bài đăng trên mạng xã hội Truth Social ngày 8/5, Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo Ukraine và Nga đã nhất trí thực hiện một lệnh ngừng bắn kéo dài 3 ngày bắt đầu từ ngày 9/5.

Bên cạnh yếu tố địa chính trị, bức tranh vĩ mô của kinh tế Mỹ cũng phát đi những tín hiệu trái chiều. Báo cáo của Bộ Lao động Mỹ cho thấy nền kinh tế đã tạo ra 115.000 việc làm mới trong tháng 4/2026, vượt xa mức dự báo 65.000 vị trí. Tỷ lệ thất nghiệp cũng duy trì ổn định ở mức 4,3%. Tuy nhiên, đà tăng trưởng thu nhập bình quân hàng giờ lại thấp hơn kỳ vọng.

Một thông tin đáng chú ý khác chỉ số niềm tin người tiêu dùng Mỹ tháng 5 do Đại học Michigan khảo sát đã bất ngờ lao dốc xuống mức thấp kỷ lục 48,2, trong khi kỳ vọng lạm phát một năm tới hạ nhiệt xuống 4,5%.

Sự kết hợp giữa số liệu tiêu dùng yếu kém và việc chỉ số S&P 500 lập đỉnh lịch sử đã làm giảm đáng kể nhu cầu nắm giữ tiền mặt USD. Các chuyên gia phân tích tại tập đoàn tài chính Ballinger Group nhận định sự biến động của dữ liệu việc làm trong những tháng qua sẽ khiến thị trường bớt chú trọng vào một báo cáo đơn lẻ. Nhìn chung, xu hướng vĩ mô vẫn củng cố kịch bản Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) sẽ tiếp tục "án binh bất động" trong thời gian tới.

Ngày 6/5, Chủ tịch Fed chi nhánh Chicago, ông Austan Goolsbee, cảnh báo rằng kỳ vọng quá lớn về làn sóng bùng nổ do trí tuệ nhân tạo (AI) dẫn dắt có thể khiến nền kinh tế Mỹ rơi vào tình trạng tăng trưởng “quá nóng”, buộc Fed phải tăng lãi suất thay vì cắt giảm.

Phát biểu tại hội nghị do Milken Institute tổ chức, ông Goolsbee cho biết nếu doanh nghiệp và người tiêu dùng đẩy mạnh đầu tư, chi tiêu trước khi năng suất thực sự cải thiện nhờ AI, áp lực lạm phát có thể gia tăng. Ông nói: “Trong kịch bản đó, Fed chưa chắc đã cần hạ lãi suất. Ngược lại, Fed có thể sẽ phải tăng lãi suất”.

Theo ông Goolsbee, nếu AI thực sự mang lại hiệu quả như kỳ vọng, công nghệ này có thể giúp nền kinh tế trở nên giàu có hơn. Tuy nhiên, ông cho rằng vẫn cần thận trọng và theo dõi sát diễn biến thực tế.

Việc năng suất lao động gia tăng nhờ AI và khả năng xu hướng này kéo dài đang trở thành chủ đề tranh luận lớn trong giới hoạch định chính sách và thị trường tài chính. Một số ý kiến cho rằng bài học từ thập niên 1990 cho thấy tăng trưởng năng suất nhanh hơn có thể giúp hạ lãi suất vì làm giảm lạm phát. Ông Kevin Warsh, người sẽ là tân Chủ tịch Fed trong thời gian sắp tới, cho rằng AI sẽ thúc đẩy năng suất mạnh đến mức kéo lạm phát đi xuống, tạo điều kiện để Fed giảm lãi suất.

Trong khi đó, các quan chức cấp cao của Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) trong tuần qua liên tục phát đi cảnh báo về rủi ro lạm phát nếu eo biển Hormuz tiếp tục bị phong tỏa. Lãnh đạo cơ quan này khẳng định chính sách tiền tệ sẽ buộc phải thắt chặt nếu cú sốc giá năng lượng lan rộng, đe dọa sự ổn định giá cả trung hạn.

Ông Peter Kazimir, Thống đốc ngân hàng trung ương Slovakia, người ủng hộ chính sách thắt chặt tiền tệ, khẳng định trong một bài xã luận hôm 4/5 rằng việc tăng lãi suất vào tháng 6/2026 là "gần như không thể tránh khỏi".

Ông Kazimir cho rằng ECB phải chuẩn bị cho một thời kỳ kéo dài, trong đó giá cả tăng trên diện rộng đi kèm với tăng trưởng yếu hơn rõ rệt trên toàn khu vực đồng tiền chung châu Âu (Eurozone). Chủ tịch Ngân hàng trung ương Đức (Bundesbank), ông Joachim Nagel cũng ủng hộ quan điểm trên. Ông Nagel cho rằng một động thái như vậy là cần thiết nếu triển vọng lạm phát và tăng trưởng kinh tế không cải thiện đáng kể.

Những tuyên bố đanh thép này đã thúc đẩy thị trường định giá tới 79% khả năng ECB sẽ tăng lãi suất 25 điểm cơ bản ngay trong cuộc họp tháng 6 tới, qua đó tiếp thêm sức mạnh cho đồng euro./.