EC đề xuất mua chung khí đốt để ngăn ngừa khủng hoảng năng lượng

Theo hãng tin Reuters, ngày 5/9, một quan chức của Liên minh châu Âu (EU) cho biết Ủy ban châu Âu (EC) đã đề xuất thực hiện kế hoạch mua chung khí đốt lâu dài của EU, sau khi nhu cầu trên thực tế đã vượt quá dự đoán trong các cuộc đấu thầu đầu tiên của chính sách này nhằm tránh phụ thuộc vào nguồn năng lượng từ Nga.

EU đã triển khai chương trình mua chung khí đốt trong năm nay sau khi Nga cắt giảm việc cung cấp khí đốt cho châu Âu vào năm 2022, đẩy giá năng lượng ở châu Âu lên mức cao kỷ lục.

Mặc dù đã nạp lại kho khí đốt tự nhiên của mình lên hơn 90% công suất và thị trường tương đối hạ nhiệt, EU vẫn lo ngại về một cuộc tranh giành tài nguyên trước một sự kiện bất ngờ có thể xảy ra trong tương lai như vụ nổ đường ống Nord Stream 2 hồi năm ngoái.

Chương trình mua chung tạm thời này dự kiến sẽ hết hạn vào tháng 12, nhưng EC đã đề xuất đưa chương trình này thành một kế hoạch lâu dài như một phần của việc cải tổ rộng rãi hơn các quy tắc thị trường khí đốt của EU. Việc tham gia mua chung sẽ là tự nguyện, nhưng nếu EU gặp phải khủng hoảng nguồn cung nhiên liệu, việc mua chung sẽ trở thành bắt buộc để tránh sự cạnh tranh giữa các nước EU. Một quan chức cấp cao của EU cho biết việc mua chung khí đốt đang tiến triển tốt và ngày càng có nhiều công ty tham gia.

Bất chấp sự hoài nghi ban đầu từ các đánh giá chuyên môn về việc liệu các công ty có sử dụng chương trình này hay không, EU cho đến nay đã tập hợp được lượng nhu cầu hơn 27 tỷ mét khối khí đốt, gấp đôi mức 13,5 tỷ mét khối mà EU lên kế hoạch cho việc mua chung.

Tuy nhiên, hiện vẫn chưa rõ bao nhiêu trong lượng nhu cầu đó đã được chuyển thành các hợp đồng vững chắc. EU chỉ kết nối người mua và người bán khí đốt, nhưng không tham gia vào các cuộc đàm phán thương mại tiếp theo, và các công ty không bắt buộc phải tiết lộ khi họ ký thỏa thuận. Đề xuất mới của EU sẽ yêu cầu các công ty phải báo cáo khi họ đăng ký liên hệ thông qua chương trình này.

Các nhà đàm phán từ các nước thành viên EU và Nghị viện châu Âu sẽ thảo luận về đề xuất trên vào cuối tháng này. Các bên đặt mục tiêu hoàn thành khung pháp lý cho hoạt động mua chung khí đốt vào cuối năm nay.

Quan chức cấp cao của EU cho biết, các nước vẫn đang đàm phán về cách xác định một "cuộc khủng hoảng nguồn cung", yếu tố sẽ kích hoạt việc mua chung bắt buộc và liệu có nên mở rộng việc mua chung sang các mặt hàng năng lượng khác như hydro hay không.

Đề xuất này gợi ý mở rộng kế hoạch hỗ trợ Ngân hàng Hydrogen Châu Âu dự kiến sẽ ra mắt vào tháng 11 năm nay. Việc mua chung này chỉ chiếm một phần nhỏ trong tổng nhu cầu khí đốt khoảng 360 tỷ mét khối của EU, nhưng nhằm mục đích giúp các nước chuẩn bị cho mùa đông khi nhu cầu khí đốt để sưởi ấm của châu Âu lên đến đỉnh điểm. Dữ liệu của Cơ sở hạ tầng khí đốt châu Âu cho thấy EU đang hướng tới mùa đông này với các hầm chứa khí đốt đầy bất thường ở mức 93% công suất./.