Giải “cơn khát” nhà ở cho công nhân Thủ đô - Bài 1: Nhà ở xã hội vắng bóng, nhà trọ lên ngôi
BNEWS "An cư mới lạc nghiệp" - là quan niệm mà đại đa số người dân, đặc biệt là lớp trẻ luôn hướng tới. Tuy nhiên, câu chuyện về nhà ở ngày càng trở nên xa vời với lao động nghèo, thu nhập thấp.
Đây cũng là nỗi lo thường trực của công nhân lao động và là vấn đề "nóng" liên tục được đặt ra qua các lần đối thoại của Thủ tướng Chính phủ, Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội với người lao động. Những năm gần đây, nguồn cung bất động sản trên địa bàn Hà Nội dần trở nên khan hiếm, thiếu hụt ở hầu hết các phân khúc, nhất là nhà ở xã hội.
Trước tình hình đó, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu cấp, các ngành và doanh nghiệp "cần nói đi đôi với làm, không để người dân mất niềm tin; đảm bảo từ nay đến năm 2030 cả nước đạt mục tiêu xây dựng ít nhất 1 triệu căn nhà ở xã hội" theo Đề án đã đề ra.
Căn hộ thuộc dự án nhà ở xã hội do Công ty cổ phần Đầu tư phát triển nhà HUD 2. Ảnh: Thu Hằng/BNEWS/TTXVN
Thiếu quỹ đất là nguyên nhân dẫn đến tình trạng "khát" nhà ở xã hội của người dân. Ảnh: TTXVN
* Chủ trương đúng nhưng triển khai chậm
Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh là những địa phương có tốc độ đô thị hóa ngày càng nhanh và mạnh, nhưng trên thực tế, mục tiêu về quỹ đất cũng như số lượng căn hộ nhà ở xã hội được xây dựng đều chưa đáp ứng nhu cầu chính đáng của người lao động. Mong mỏi về một khu nhà ở văn minh, hiện đại, phù hợp với túi tiền của công nhân vẫn đang là một giấc mơ xa. Điển hình như Hà Nội, giai đoạn 2016 - 2020 mới đạt 26,24% kế hoạch xây nhà ở xã hội và đến nay số lượng mới đáp ứng chưa tới 20% nhu cầu. Đánh giá về thực trạng này, Phó Giám đốc Sở Xây dựng Hà Nội Luyện Văn Phương cho rằng, thiếu quỹ đất là nguyên nhân dẫn đến tình trạng "khát" nhà ở xã hội của người dân. Trong khi đó, theo quy định, mỗi dự án nhà thương mại, khu đô thị đều phải dành 20% quỹ đất để xây nhà ở xã hội, nhưng tại Hà Nội nhiều dự án không chấp hành nghiêm túc quy định này. Hay ở giai đoạn trước đây, các dự án đã được lựa chọn chủ đầu tư không có 20% quỹ đất để xây dựng nhà ở xã hội. Như vậy chỉ có các dự án bị thu hồi để bàn giao cho chủ đầu tư khác thì mới bố trí tiếp nhà ở xã hội. Từ thực tế đó, dự án bố trí nhà ở xã hội không nhiều - ông Luyện Văn Phương lý giải. Không chỉ do quỹ đất hạn hẹp, ở nhiều khu đô thị, doanh nghiệp dường như có xu hướng không muốn triển khai nhà ở xã hội do sản phẩm này có lợi nhuận thấp lại phải đầu tư nhiều vốn. Cá biệt có những trường hợp chây ỳ, không có trách nhiệm với cộng đồng dù cơ quan chức năng nhiều lần nhắc nhở. Có dự án chuyển sang nhà ở thương mại trái quy định; thậm chí có không ít dự án bỏ hoang, một số dự án xây xong rồi nhưng xa trung tâm nên khó bán. Bên cạnh đó, cơ chế chính sách thu hút đầu tư, các nguồn vốn ưu đãi xây dựng nhà ở xã hội chưa đủ hấp dẫn doanh nghiệp... Thực tế cho thấy, Quốc hội, Chính phủ đã ban hành nhiều văn bản, chỉ đạo về vấn đề phát triển nhà ở xã hội. Theo đó, pháp luật về nhà ở cũng có những chính sách ưu đãi để giảm giá thành nhà ở, tạo điều kiện cho người lao động có thu nhập thấp có điều kiện tiếp cận nhà ở xã hội. Đặc biệt, sau ảnh hưởng nặng nề của dịch bệnh COVID - 19, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết số 11/NQ - CP về Chương trình phục hồi và phát triển kinh tế - xã hội và triển khai Nghị quyết số 43/2022/QH15 của Quốc hội về chính sách tài khóa, tiền tệ hỗ trợ Chương trình phục hồi và phát triển kinh tế - xã hội. Tuy nhiên, với diễn biến tăng giá bất thường từ thị trường chung cư Hà Nội trong quý I/2024 và những vướng mắc còn đang hiện hữu, nhiều ý kiến cho rằng mục tiêu hoàn thành khoảng 130.000 căn nhà ở xã hội của cả nước trong năm nay theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ vẫn còn nhiều thách thức.>>> Bài cuối: Bài toán trách nhiệm và lợi íchTin liên quan
