"Giới hạn đáy" của Trung Quốc đối với CHDCND Triều Tiên

Tham vọng hạt nhân của Triều Tiên gây khó cho Trung Quốc. Ảnh: EPA/TTXVN

Theo báo Liên hợp Buổi sáng của Singapore có chi nhánh ở Hong Kong, sau khi Triều Tiên phóng thử tên lửa đạn đạo liên lục địa (ICBM), Bộ Ngoại giao Trung Quốc ra tuyên bố kêu gọi Triều Tiên tuân thủ các nghị quyết của Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc (HĐBA LHQ), chấm dứt các hành động có thể khiến tình hình trên bán đảo Triều Tiên căng thẳng hơn nữa.

Cụ thể, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Cảnh Sảng cuối tháng 7 tuyên bố Trung Quốc phản đối việc Triều Tiên vi phạm các nghị quyết của HĐBA LHQ và đi ngược lại mong muốn chung của cộng đồng quốc tế khi tiến hành các hoạt động phóng thử tên lửa.

Đáng chú ý, trong tuyên bố trên của Bộ Ngoại giao Trung Quốc không có nội dung giống như trước đó là kêu gọi các bên đưa vấn đề hạt nhân trên bán đảo Triều Tiên trở lại quỹ đạo đối thoại hòa bình càng sớm càng tốt.

Giới học giả Trung Quốc cho rằng trước việc Bình Nhưỡng bất chấp sự phản đối của cộng đồng quốc tế, liên tục thúc đẩy chương trình hạt nhân và tên lửa đạn đạo, Trung Quốc dường như đã sẵn sàng đón nhận việc Triều Tiên sở hữu vũ khí hạt nhân ở mức “giới hạn đáy”.

Ông Thái Kiến - Phó Chủ nhiệm thường trực Trung tâm Nghiên cứu về Hàn Quốc và Triều Tiên thuộc Viện Nghiên cứu các vấn đề quốc tế, trường Đại học Phúc Đán (Trung Quốc) - phân tích rằng Mỹ và Hàn Quốc muốn Triều Tiên trước hết phải từ bỏ chương trình hạt nhân và tên lửa đạn đạo rồi mới đồng ý mở các cuộc đàm phán.

Tuy nhiên Triều Tiên đã thể hiện rõ rằng họ sẽ bất chấp tất cả để dốc sức đẩy mạnh chương trình vũ khí hạt nhân, trong bối cảnh hai bên đối đầu nghiêm trọng hiện nay, việc tiếp tục kêu gọi tham vấn đối thoại đã không còn nhiều ý nghĩa.

Mặt khác, ông Thái Kiến cho rằng điều này không có nghĩa là Trung Quốc đã thay đổi chính sách cơ bản trong vấn đề bán đảo Triều Tiên. Ông cho biết Trung Quốc vẫn sẽ tiếp tục đứng đằng sau nỗ lực thúc đẩy đối thoại để giải quyết cuộc khủng hoảng Triều Tiên.

"Giới hạn đáy" của Trung Quốc đối với CHDCND Triều Tiên. Ảnh: Reuters

Theo ông, Trung Quốc đã có nỗ lực lớn để giải quyết vấn đề bán đảo Triều Tiên, nhưng Mỹ vẫn chỉ trích Trung Quốc không hành động đủ mạnh, điều này là không công bằng. Ông giải thích rằng Bắc Kinh không thể cắt đứt hoàn toàn quan hệ thương mại với Triều Tiên, hoặc hợp tác với Mỹ và Hàn Quốc để lật đổ chính quyền Kim Jong-un.

Một số nhà phân tích chỉ ra rằng Bắc Kinh lo ngại các biện pháp trừng phạt quá hà khắc có thể dẫn đến sự sụp đổ của chính quyền Kim Jong-un và một số lượng lớn người tị nạn Triều Tiên sẽ chạy sang lãnh thổ Trung Quốc, gây ra vấn đề an ninh quốc gia nghiêm trọng đối với Trung Quốc.

Ông Thái Kiến cho biết Trung Quốc thực ra đã sẵn sàng đón nhận ở mức “giới hạn đáy” liên quan việc Triều Tiên sở hữu vũ khí hạt nhân và Hàn Quốc triển khai hệ thống phòng thủ tên lửa tầm cao giai đoạn cuối (THAAD).

Ông nói: “Trung Quốc đã tính đến trường hợp xấu nhất là THAAD được triển khai tại Hàn Quốc và đã sẵn sàng thúc đẩy phát triển năng lực tấn công hạt nhân chiến lược, trong đó bao gồm năng lực tấn công quân sự nhằm vào THAAD, làm cho nó không thể phát huy tác dụng răn đe”.

Đối với Triều Tiên, ông Thái Kiến cho rằng nếu Bình Nhưỡng thành công trong việc sở hữu năng lực răn đe hạt nhân, điều này thực ra không hẳn hoàn toàn bất lợi cho Trung Quốc, bởi vì ít nhất Triều Tiên có thể duy trì cân bằng lực lượng quân sự Nam-Bắc trên bán đảo Triều Tiên, góp phần ổn định và cân bằng chiến lược trên bán đảo này.

Ở một khía cạnh khác, trước việc Hàn Quốc ngày 29/7 tuyên bố sẽ ngay lập tức tham vấn với phía Mỹ về việc triển khai các xe phóng tên lửa còn lại trong Hệ thống phòng thủ tên lửa tầm cao giai đoạn cuối (THAAD) nhằm đáp trả vụ phóng thử tên lửa mới nhất của Triều Tiên, ông Cảnh Sảng bày tỏ sự “quan ngại sâu sắc” về vấn đề này và tái khẳng định Trung Quốc kiên quyết phản đối việc triển khai THAAD tại Hàn Quốc.

Ông nhắc lại rằng việc triển khai THAAD không thể giải quyết được vấn đề an ninh của Hàn Quốc cũng như bán đảo Triều Tiên, mà ngược lại có thể sẽ làm cho vấn đề phức tạp hơn.

Bên cạnh đó, ông Cảnh Sảng cũng cho rằng việc triển khai THAAD tại Hàn Quốc sẽ phá hoại nghiêm trọng sự cân bằng chiến lược trong khu vực, gây tổn hại đến lợi ích an ninh chiến lược của các nước trong khu vực, trong đó có Trung Quốc.

Do đó, Trung Quốc mạnh mẽ thúc giục Mỹ và Hàn Quốc lưu tâm đến những lợi ích thiết thân của Trung Quốc, chấm dứt các tiến trình triển khai liên quan đến THAAD cũng như dỡ bỏ các thiết bị liên quan đến hệ thống này.