Hà Nội: Thẻ vé điện tử hướng tới thành phố thông minh

Hành khách hào hứng sử dụng vé điện tử liên thông đa phương thức để lên xe buýt BRT tại Trạm xe xe buýt số 1 Kim Mã ( Hà Nội) Ảnh: Hà Thanh/TTXVN

Sáng 28/11, Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Trần Sỹ Thanh đã bấm nút khai trương thí điểm hệ thống vé điện tử liên thông đa phương thức cho giao thông công cộng thành phố Hà Nội.

Theo Giám đốc Sở Giao thông Vận tải Hà Nội Nguyễn Phi Thường, việc triển khai thí điểm thẻ vé điện từ liên thông là tiền đề quan trọng để đồng bộ hệ thống thẻ vé điện tử liên thông trên toàn mạng lưới vận tải hành khách công cộng nói chung và xe buýt nói riêng,

Giám đốc Sở Giao thông Vận tải cho biết, mạng lưới vận tải hành khách công cộng trên địa bàn thành phố Hà Nội đang khai thác vận hành154 tuyến buýt, 1 tuyến đường sắt đô thị (tuyến số 2A), dự kiến cuối năm 2024 sẽ tiếp tục đưa vào khai thác vận hành đoạn trên cao (8,5Km) của tuyến đường sắt đô thị số 3 (theo Quy hoạch Giao thông Vận tải đã được duyệt thì sẽ có 10 tuyến đường sắt đô thị với tổng chiều dài 417 km).

Tuy nhiên, hiện nay, việc khai thác hệ thống này vẫn chủ yếu được thực hiện thông qua sử dụng vé giấy, thanh toán thủ công bằng tiền mặt. Các tuyến đường sắt đô thị đã và đang triển khai mặc dù có hệ thống thẻ vé điện tử nhưng có các công nghệ thẻ vé khác nhau dẫn đến chưa đảm bảo tỉnh liên thông và vẫn chỉ là vận hành độc lập.

Điều này gây khó khăn rất lớn trong việc tính toán, phân bổ sản lượng, doanh thu; chưa đa dạng được hình thức thanh toán; không đảm bảo tính liên thông và hạn chế khả năng tiếp cận của người dân.

Ngày đầu thí điểm vé điện tử liên thông đa phương thức tại Hà Nội, hành khách sử dụng đồng xu (vé điện tử) để đi xe buýt Ảnh: Hà Thanh/TTXVN

Từ thực tiễn nêu trên và kinh nghiệm của các nước trên thế giới, ông Nguyễn Phi Thường cho biết, việc sớm triển khai triển khai hệ thống vé điện tử liên thông cho mạng lưới vận tải hành khách giao thông công cộng bằng xe buýt và đường sắt đô thị trên địa bàn thành phố Hà Nội là rất cần thiết, nhằm giải quyết kịp thời các tồn tại, bất cập hiện nay; là cơ sở để thành phố triển khai các chính sách giá vé có tính ưu việt, hỗ trợ nhiều hơn cho hành khách trong tương lai.

Từ đó thu hút, gia tăng sản lượng hành khách sử dụng phương tiện giao thông công cộng bằng xe buýt cũng như đa dạng, tiện lợi hình thức thanh toán, tiết giảm kinh phí ngân sách nhà nước thông qua việc không sử dụng nhân viên phục vụ trên xe; từng bước hình thành thói quen cho hành khách trong việc sử dụng hệ thống thanh toán tự động, tiến tới hạn chế sử dụng tiền mặt. Thông qua hệ thống thu vé điện tử, cơ quan quản lý nhà nước có được cơ sở dữ liệu quan trọng phục vụ cho công tác hoạch định chính sách, điều hành, quản lý hệ thống xe buýt trên địa bàn thành phố một cách hiệu quả và nhanh chóng.

Ông Thái Hồ Phương – Phó Giám đốc Trung tâm Quản lý Giao thông công cộng thành phố Hà Nội cho biết, sau gần 3 tháng chuẩn bị khẩn trương, đơn vị tiến hành thực hiện triển khai thí điểm hệ thống vé liên thông đa phương thức cho vận tải hành khách công cộng trên địa bàn thành phố, đảm bảo 4 nguyên tắc: Các giải pháp đưa ra phù hợp với các quy định, tiêu chuẩn quốc gia cho một hệ thống công nghệ và hệ thống thanh toán. Hệ thống tuân thủ chính sách vé hiện hành áp dụng cho vận tải khách công cộng thành phố Hà Nội.

Quá trình triển khai thí điểm không làm thay đổi các nội dung và quy trình quản lý hiện hành. Quá trình thí điểm không được làm ảnh hưởng nhiều đến việc đi lại thường xuyên của hành khách.

Đến nay, 13 tuyến buýt thường và 1 tuyến BRT đã hoàn thành xong công tác chuẩn bị cùng các thủ tục liên quan, đủ điều kiện để chính thức đưa vào khai thác vận hành thí điểm đợt 1. Đối với 10 tuyến buýt còn lại do Công ty Cổ phần Tập đoàn công nghệ Vietsens đang được giao triển khai, phải tích cực hoàn thiện thêm giải pháp để sớm đưa thực hiện thí điểm.

Các đại biểu và hành khách trải nghiệm vé điện tử để lên tuyến buýt nhanh BRT Ảnh: Hà Thanh/TTXVN

Về tình hình triển khai thực tế của hệ thống thẻ vé điện tử liên thông đa phương thức, ông Vũ Minh Trí, Tổng Giám đốc Tập đoàn ASIM cho biết, khi hệ thống vé điện tử liên thông đa phương thức chính thức áp dụng thì sẽ không còn hình thức bán vé giấy nữa. Thay vào đó, hành khách sẽ mua vé điện tử trên máy bán vé tự động. Máy sẽ bán ra đủ loại vé, bao gồm: vé lượt, vé tháng, combo nhiều loại vé. Đặc biệt trong tương lai hướng tới, loại vé điện tử này có thể mua được đồ trong các shop.

Hiện nay, vé điện tử chưa được bán trên thị trường. Khi triển khai chính thức Tập đoàn sẽ triển khai các máy bán vé điện tử, xu. Ngoài máy bán vé tự động, Tập đoàn cũng sẽ tổ chức bán vé tại nhiều đại lý bên ngoài để thuận lợi cho người dân.

Trước mắt, trong quá trình triển khai thí điểm, Sở Giao thông Vận tải Hà Nội sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ, tạo mọi điều kiện cho 3 đơn vị đề xuất tham gia thí điểm tổ chức triển khai thực hiện có hiệu quả. Đồng thời đề nghị Công ty Cổ phần Tập đoàn công nghệ Vietsens khẩn trương hoàn thiện các nội dung còn tồn tải để sớm tiếp tục đưa vào khai thác vận hành thí điểm đối với 10 tuyến buýt còn lại trong tháng 12/2023.

Thẻ vé điện tử là một trong những giải pháp quan trọng nhằm hướng tới thành phố thông minh, đem lại nhiều lợi ích cho thành phố và người tham gia giao thông công cộng. Việc triển khai thí điểm tại Hà Nội do 3 đơn vị là liên minh Asim-VPBank, Tập đoàn công nghệ Vietsens và Công ty cổ phần Unit phối hợp với Napas thực hiện.

Dịch vụ này bước đầu được Sở Giao thông Vận tải triển khai thí điểm áp dụng cho 24 tuyến xe buýt trên địa bàn thành phố. Phạm vi thí điểm vé điện tử bao gồm vé lượt, vé tháng một tuyến, vé tháng liên tuyến. 24 tuyến xe buýt áp dụng gồm: Tuyến buýt nhanh BRT; 9 tuyến xe buýt điện E01, E02, E03, E04, E05, E06, E07, E08, E09 và 14 tuyến xe buýt thường mang số hiệu 02, 08, 21, 32, 58, 64, 65, 74, 103, 142, 143, 146, 157 và 159.

Theo đó, hành khách có thể đăng ký vé, mua vé, thanh toán online (qua website, qua app mobile) hoặc trực tiếp tại các quầy vé. Hệ thống chấp nhận nhiều hình thức thanh toán không dùng tiền mặt như thẻ ngân hàng, ví điện tử, QR code...