Hậu quả của chính sách bảo vệ ngành thép của Canada

Theo mạng tin “ctvnews.ca” ngày 1/10, việc Chính phủ Canada áp dụng hạn ngạch thuế quan (TRQ) đối với một số mặt hàng thép nhập khẩu từ các quốc gia không có hiệp định thương mại tự do với Canada; đồng thời đánh thuế 50% nếu vượt quá hạn ngạch, đã và đang phản tác dụng, dẫn đến tình trạng thiếu hụt thép nội địa trên toàn quốc, từ đó đẩy giá thép do các nhà máy tại Canada sản xuất lên cao.

Các công ty thép quy mô nhỏ tại Canada cho biết, nỗ lực của chính phủ nhằm hỗ trợ ngành công nghiệp thép trong nước đang khiến các nhà sản xuất quy mô gia đình phải chịu chi phí cao hơn khi mua các sản phẩm thép của Canada.

Ông Rahim Moloo, chủ sở hữu công ty Conquest Steel tại Toronto, cho biết: "Chúng tôi thực sự đang cân nhắc khả năng rằng việc mua thép Canada sẽ đẩy chi phí lên cao đến mức không thể sản xuất sản phẩm tại Canada được nữa".

Doanh nghiệp thép gia đình của ông Moloo – vừa kỷ niệm 25 năm thành lập – chuyên sản xuất nhiều loại sản phẩm thép và từng tự hào khi mua toàn bộ nguyên liệu thô từ các nhà máy thép của Canada. Các cuộn thép lớn được họ sử dụng để chế tạo sản phẩm đều được mua từ Stelco và Dofasco, 2 nhà máy đặt tại Hamilton, Ontario.

Tuy nhiên giờ đây, giá của những cuộn thép lớn này đã tăng vọt. Ông Moloo nói: "Giá cả đã tăng đều đặn trong 12 tháng qua. Chúng tôi đang tiến gần đến viễn cảnh chi phí sản xuất sẽ tăng gấp đôi vào năm 2027".

Các nguồn cung thép tại Canada ngày một trở nên khan hiếm hơn kể từ khi cuộc chiến thương mại Canada - Mỹ xảy ra, đã đẩy giá thép tăng cao. Ông Moloo cho biết: "Khi đặt hàng, chúng tôi chỉ hy vọng thực sự nhận được nguyên liệu chứ không phải chỉ đứng chờ trong hàng dài để rồi sau đó được thông báo rằng đơn hàng sẽ không được đáp ứng”.

Vào tháng 6/2025, Chính phủ Canada đã áp dụng hạn ngạch thuế quan (TRQ) đối với một số mặt hàng thép nhập khẩu từ các quốc gia không có hiệp định thương mại tự do với Canada. Động thái này một phần nhằm bảo vệ ngành công nghiệp thép của Canada trước các mức thuế quan từ phía Mỹ.

Ông Robert Glasgow, Luật sư thành viên tại KPMG Law, cho biết: “TRQ nhằm mục đích giới hạn lượng hàng nhập khẩu được hưởng mức thuế suất bằng không ở một mức nhất định. Nếu vượt quá hạn ngạch này, hàng hóa sẽ phải chịu mức thuế 50%”.

Tuy nhiên, ông Moloo và đội ngũ tại Conquest Steel tin rằng, kế hoạch của Canada đã phần nào phản tác dụng, dẫn đến tình trạng thiếu hụt thép nội địa trên toàn quốc, từ đó đẩy giá thép do các nhà máy tại Canada sản xuất lên cao. Theo ông Moloo, việc tìm nguồn cung ứng các cuộn thép mà công ty cần tại Canada sẽ trở nên khó khăn và tốn kém hơn nữa sau đợt cắt giảm nhân sự tại Stelco.

Luật sư Glasgow nhận định: “Các doanh nghiệp quy mô nhỏ hơn này có lẽ cần phải làm việc với các tổ chức tài chính và Chính phủ Canada để đảm bảo rằng phía chính phủ cũng thấu hiểu những khó khăn mà họ đang phải gánh chịu”.

Trong một email gửi tới CTV News, văn phòng của Bộ trưởng Tài chính Liên bang François-Philippe Champagne cho biết: “Công tác triển khai các cơ chế nhằm giải quyết những hệ quả ngoài ý muốn vẫn đang được tiến hành, song song với việc thúc đẩy các biện pháp tạo sự ổn định và chắc chắn trong bối cảnh thị trường thép và thương mại toàn cầu đầy biến động và khó lường”.

Luật sư Glasgow cho rằng Ottawa có thể cần xem xét điều chỉnh hạn ngạch thuế quan nhập khẩu đối với một số mặt hàng thép, để các công ty Canada quy mô nhỏ hơn như Conquest Steel có thể tiếp tục cung cấp sản phẩm "sản xuất tại Canada" với mức giá hợp lý cho khách hàng trong nước.