Indonesia lỡ hẹn phê chuẩn hiệp định RCEP

Người dân di chuyển tại Jakarta, Indonesia. Ảnh: THX/ TTXVN

RCEP - thỏa thuận mang tính bước ngoặt được 10 nước thành viên ASEAN và 5 nước đối tác đối thoại khu vực ký kết - đã có hiệu lực vào đầu năm nay. Tuy nhiên, Indonesia nằm trong số ít quốc gia chưa thông qua thỏa thuận, cùng với Myanmar và Philippines.

Trước đó, Chính phủ Indonesia dự kiến thông qua RCEP tại Hạ viện vào tháng 1/2022 song lỡ hẹn, buộc các quan chức đẩy lùi thời hạn đến cuối quý I/2022. Bộ trưởng Điều phối Các vấn đề Kinh tế Airlangga Hartarto đã đảm bảo rằng sẽ không có sự chậm trễ nào nữa, đồng thời cho biết Tổng thống Joko Widodo đã ký dự thảo luật và sẽ gửi sang Hạ viện trong những ngày tới với mục tiêu thỏa thuận được phê chuẩn trong kỳ họp kết thúc vào ngày 14/4.

Trao đổi với tờ Jakarta Post vào ngày 22/3, Bộ trưởng Airlangga cho hay: “Giai đoạn thảo luận chỉ mới bắt đầu vào tuần trước, vì vậy chúng tôi hy vọng rằng thỏa thuận sẽ được thông qua tại phiên họp lần này”. Ông Airlangga cũng tự tin rằng quá trình này sẽ diễn ra suôn sẻ bất chấp lo ngại của các nhà lập pháp về tác động tiềm tàng của RCEP đối với các doanh nghiệp địa phương. Theo Bộ trưởng Airlangga, lãnh đạo Hạ viện đã gửi thư cho chính phủ khẳng định ủng hộ việc phê chuẩn dự luật.

Ngày 22/3, Tổng cục trưởng Hợp tác thương mại quốc tế thuộc Bộ Thương mại Djatmiko Bris Witjaksono cho biết, dự thảo luật và các nghiên cứu học thuật hỗ trợ việc phê chuẩn sẽ sẵn sàng vào cuối tháng Ba này. Theo ông Djatmiko, Bộ Thương mại đang thu thập chữ ký từ các đối tác và với tiến độ hiện nay, chắc chắn RCEP sẽ được phê chuẩn vào đầu tháng Tư.

Theo Luật số 21/2011, chính phủ có thể lựa chọn giữa hai phương án để phê chuẩn các thỏa thuận quốc tế, gồm ban hành sắc lệnh Tổng thống và Hạ viện phê chuẩn thành luật. Ông Djatmiko cho biết việc cả chính phủ và Quốc hội đã đồng ý về điều này sẽ cung cấp nền tảng vững chắc hơn cho RCEP, mặc dù quá trình phê chuẩn kéo dài hơn.

Tuần trước, ông Adisatrya Suryo Sulisto, nghị sĩ thuộc Đảng Dân chủ Đấu tranh Indonesia (PDI-P), cho hay chính phủ đã chậm hoàn thành quy trình phê chuẩn RCEP. Hiện 11 nước ký kết RCEP đã phê chuẩn thỏa thuận này chưa đầy một năm sau khi thỏa thuận được ký kết vào ngày 15/11/2020. Trong khi đó, Indonesia vẫn chưa thực hiện tốt cam kết của mình ngay cả khi sắp hết quý I/2022.

Ông Adisatrya kêu gọi chính phủ sớm đệ trình dự luật để các cuộc thảo luận có thể bắt đầu. Hôm 24/3, nghị sỹ này nhấn mạnh: “Chắc chắn, chúng tôi không muốn Indonesia - nước đi tiên phong trong RCEP - trở thành quốc gia duy nhất chưa phê chuẩn thỏa thuận”.

Cũng trong ngày 24/3, Phó Chủ tịch Ủy ban VI (giám sát lĩnh vực thương mại) Martin Manurung cho biết có thể phê chuẩn thỏa thuận này trong vòng vài tuần, song điều này còn phụ thuộc vào thời điểm chính phủ đệ trình dự thảo luật.

Ngày 25/3, người đứng đầu Ủy ban thường trực về các hiệp định thương mại tự do thuộc Phòng Thương mại và Công nghiệp Indonesia (Kadin) Anne Patricia Susanto cho rằng bất kỳ sự chậm trễ nào nữa sẽ khiến Indonesia mất nhiều cơ hội hơn trong việc đảm bảo lợi ích kinh tế từ hiệp định.

Theo bà Anne, điều quan trọng hơn là việc không phê chuẩn thỏa thuận thương mại này sẽ ảnh hưởng đến hình ảnh của Indonesia với tư cách là Chủ tịch Nhóm các nền kinh tế phát triển và mới nổi hàng đầu thế giới (G20).

Trong khi đó, người đứng đầu bộ phận nghiên cứu của ngân hàng DBS, ông Maynard Arif cho rằng trong ngắn hạn, giá hàng hóa tăng cao sẽ bù đắp hậu quả của bất kỳ sự chậm trễ nào đối với quá trình phê chuẩn RCEP./.