Khánh Hòa: Đòn bẩy kinh tế cho sản phẩm miền núi

Tỉnh Khánh Hòa đang đẩy mạnh triển khai nhiều giải pháp hỗ trợ, kết nối và nâng cao hiệu quả hoạt động của khu vực kinh tế tập thể với vai trò nòng cốt là các hợp tác xã, tổ hợp tác nhằm thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội, đặc biệt tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.

Phát triển chuỗi liên kết, nâng cao thu nhập nông dân

Theo Liên minh Hợp tác xã tỉnh Khánh Hòa, toàn tỉnh hiện có 371 hợp tác xã, 1 liên hiệp hợp tác xã, 7 quỹ tín dụng nhân dân và 1.012 tổ hợp tác hoạt động trên các lĩnh vực nông nghiệp, thủy sản, diêm nghiệp, giao thông vận tải, công nghiệp, xây dựng. Tỉnh đã hình thành trên 20 chuỗi liên kết sản xuất – tiêu thụ nông, lâm, thủy sản an toàn như chuỗi rau, tỏi, hành, măng tây xanh, sầu riêng, xoài, thịt lợn, thịt gà, tôm hùm, tôm thẻ,…Nhiều hợp tác xã đạt doanh thu hàng năm từ 500 triệu đến 2 tỷ đồng, tiêu biểu như Hợp tác xã nuôi tôm hùm Cam Bình, Hợp tác xã điều hữu cơ Truecoop, Hợp tác xã dệt thổ cẩm Mỹ Nghiệp, Hợp tác xã gốm Bàu Trúc, Hợp tác xã cây ăn quả Sơn Bình, Hợp tác xã sản xuất và kinh doanh Xoài Cam Hải Tây, các hợp tác xã nuôi trồng thủy sản, các hợp tác xã nông nghiệp dịch vụ kết hợp du lịch cộng đồng.

Ông Hùng Ky, Giám đốc Hợp tác xã dịch vụ tổng hợp nông nghiệp Tuấn Tú (xã Phước Dinh) chia sẻ, hiện nay hợp tác xã có 86 thành viên tham gia trồng măng tây xanh ứng dụng công nghệ cao với tổng diện tích gần 45 ha. Cây măng tây cho thu hoạch liên tục trong vòng 3 tháng và nghỉ 1 tháng để dưỡng cây, năng suất thu hoạch bình quân đạt khoảng 10 kg/sào/ngày. Sản phẩm được hợp tác xã liên kết với doanh nghiệp bao tiêu thu mua với giá bình quân 50.000 đồng/kg, nhờ chuyển hướng trồng cây măng tây xanh đến nay trong hợp tác xã không còn thành viên hộ nghèo, nhiều hộ đồng bào Chăm đang vươn lên làm giàu.

Để nâng cao hiệu quả hoạt động, nhiều hợp tác xã đang đẩy mạnh phát triển mô hình sản xuất gắn với chuỗi giá trị như: vùng chuyên canh sầu riêng, chanh leo hữu cơ ở vùng miền núi Khánh Sơn; khai thác du lịch cộng đồng ở vùng miền núi Khánh Vĩnh với mô hình nuôi ong lấy mật kết hợp du lịch sinh thái gắn với văn hóa người Raglai; phát triển làng gốm Bàu Trúc, làng dệt Mỹ Nghiệp gắn với hoạt động du lịch trải nghiệm ở khu vực phía Nam tỉnh Khánh Hòa. Liên minh Hợp tác xã tỉnh Khánh Hòa tổ chức các phiên chợ kết nối tiêu thụ sản phẩm vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, giới thiệu nông sản đặc trưng như sầu riêng Khánh Sơn, mật ong rừng, tinh dầu, nông sản sấy, sản phẩm OCOP đến người tiêu dùng và du khách.

Theo đại diện Liên minh Hợp tác xã tỉnh Khánh Hoà, nhiều đề tài, dự án nghiên cứu đã và đang được chuyển giao cho các hợp tác xã, tổ hợp tác ứng dụng khoa học – kỹ thuật trong sản xuất giúp giảm chi phí, tăng lợi nhuận như: quy trình trồng tỏi trên đất cát ven biển, kỹ thuật trồng táo theo tiêu chuẩn VietGAP, canh tác xoài Cát Hòa Lộc, phát triển cây bưởi da xanh theo tiêu chuẩn VietGAP, mô hình tưới tiết kiệm nước, ứng dụng chế phẩm sinh học xử lý phụ phẩm nông nghiệp thành phân bón hữu cơ... Ngoài ra, hỗ trợ các hợp tác xã và tổ hợp tác xây dựng thương hiệu, sở hữu trí tuệ với các nhãn hiệu chứng nhận, nhãn hiệu tập thể như: “Xoài Cam Lâm”, “Bưởi da xanh Khánh Vĩnh”, “Dừa xiêm Tuần Lễ – Vạn Thọ”...góp phần nâng cao giá trị thương hiệu, mở rộng thị trường tiêu thụ sản phẩm của các hợp tác xã.

Đẩy mạnh chuyển đổi số

Vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi của Khánh Hòa hiện có hơn 30 hợp tác xã hoạt động trong các lĩnh vực nông – lâm nghiệp, dịch vụ tổng hợp, du lịch cộng đồng, tiểu thủ công nghiệp. Để thúc đẩy kinh tế tập thể phát triển, tỉnh đang tập trung triển khai Đề án phát triển kinh tế tập thể giai đoạn 2022 - 2025, kết hợp chính sách ưu đãi về vốn, hạ tầng, đào tạo nhân lực gắn với Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế – xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2021 - 2030.

Đặc biệt, triển khai thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, UBND tỉnh Khánh Hòa tăng cường chỉ đạo các sở, ngành, địa phương phối hợp với các đơn vị triển khai các chương trình đào tạo, tập huấn về kỹ năng số, thương mại điện tử, xây dựng mô hình hợp tác xã điểm áp dụng công nghệ mới. Song song đó, tỉnh khuyến khích doanh nghiệp công nghệ hợp tác, cung cấp giải pháp số phù hợp cho khu vực kinh tế tập thể.

Ông Trịnh Minh Hoàng, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Khánh Hòa nhấn mạnh: “Trong lĩnh vực hợp tác xã và phát triển vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi, Nghị quyết số 57 càng có ý nghĩa đặc biệt khi đất nước đang phải đối mặt với thách thức từ biến đổi khí hậu, yêu cầu tăng trưởng xanh và mục tiêu phát thải thấp. Chuyển đổi số được xem là đòn bẩy quan trọng giúp khu vực kinh tế tập thể phát triển bền vững, tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị hàng hóa trong và ngoài nước”.

Khánh Hòa tiếp tục huy động các nguồn lực từ các chương trình, dự án hỗ trợ hợp tác xã, tổ hợp tác đầu tư máy móc, bao bì, nhãn mác, hỗ trợ bảo hộ sở hữu trí tuệ, xúc tiến thương mại; tăng cường đào tạo nguồn nhân lực quản lý hợp tác xã, kết nối hợp tác xã với doanh nghiệp hình thành chuỗi giá trị khép kín, bao tiêu sản phẩm. Liên minh Hợp tác xã tỉnh đẩy mạnh tuyên truyền, hỗ trợ các hợp tác xã ứng dụng công nghệ, đăng ký bảo hộ sản phẩm, truy xuất nguồn gốc, triển khai các hội nghị, hội thảo chia sẻ kinh nghiệm sản xuất, kinh doanh.

Song song với sự hỗ trợ, đầu tư từ nhà nước, các hợp tác xã, tổ hợp tác trên địa bàn chủ động nâng cao năng lực quản lý, mở rộng quy mô sản xuất – kinh doanh, tăng cường liên kết với doanh nghiệp để hỗ trợ nông dân về vốn, bao tiêu sản phẩm, mở rộng thị trường. Đồng thời, các đơn vị tích cực huy động nguồn lực từ địa phương, tổ chức, doanh nghiệp và xã hội để đầu tư sản xuất; đẩy mạnh ứng dụng khoa học – công nghệ, chuyển đổi số nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động và sức cạnh tranh trên thị trường.

Với định hướng rõ ràng, chính sách đồng bộ và sự đồng hành của khoa học – công nghệ, khu vực kinh tế tập thể, hợp tác xã ở Khánh Hòa được kỳ vọng sẽ trở thành một trong những động lực quan trọng thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội bền vững, nâng cao thu nhập, cải thiện đời sống người dân, đặc biệt ở khu vực miền núi và vùng đồng bào dân tộc thiểu số trong giai đoạn mới.