Khi tri thức hiện đại gặp hồn nghề xưa

Bằng tư duy của một người học công nghệ, kết hợp với sự tử tế của một nhà giáo, anh không chỉ đưa thương hiệu nước mắm "Hương Làng Cổ" vượt qua sóng gió thị trường, mà còn thổi bùng ngọn lửa tự hào cho thế hệ trẻ làng nghề nước mắm truyền thống Nam Ô. Nhờ những cống hiến thầm lặng của mình, anh Bùi Thanh Phú vừa được Hội đồng Chung khảo Trung ương bình chọn là một trong 96 gương mặt "Nông dân Việt Nam xuất sắc 40 năm Đổi mới" năm 2026.

Quyết tâm phục dựng nghề mắm cổ truyền

Sau khi tốt nghiệp ngành Công nghệ Thông tin tại Đại học Bách Khoa Đà Nẵng, anh Bùi Thanh Phú về làm giáo viên trường THPT tại địa phương và tiếp tục học Thạc sĩ Khoa học máy tính. Tuy nhiên, đúng vào thời điểm nhận bằng thạc sĩ, anh lại đưa ra một quyết định gây "sốc": xin cha mẹ cho kế nghiệp nghề làm nước mắm của gia đình.

Quyết định này lập tức vấp phải sự phản đối gay gắt từ phía bố mẹ anh, những người cả đời vất vả mưu sinh, nuôi con ăn học, với hy vọng con sẽ làm công việc an nhàn. Thời điểm đó, anh Phú đã phải trải qua cuộc "chiến tranh gia đình" căng thẳng, hai cha con thậm chí không nói chuyện suốt cả tháng trời. Nhưng bằng sự kiên trì, anh Phú dần bắt tay vào cải tổ từng công đoạn, thiết kế nhãn hiệu, đẩy mạnh thương mại hóa sản phẩm. Thấy con làm việc hiệu quả và ứng dụng tư duy khác biệt của người trẻ vào nghề truyền thống, bố mẹ anh Phú mới dần tin tưởng giao quyền quản lý xưởng làm mắm cho anh.

Anh Bùi Thanh Phú chia sẻ: "Từ nhỏ, tôi được sinh ra và lớn lên với hương vị biển cả, thấm đượm mùi nước mắm. Ông nội tôi đi biển đánh cá, bà nội tội ủ mắm, bố và các cô tôi phụ gánh nước mắm đi bán. Chính vì thế, khi lớn lên, tôi rất buồn khi chứng kiến làng nghề nước mắm truyền thống Nam Ô ngày càng mai một, không theo kịp sự phát triển nhanh chóng của xã hội. Tôi bắt tay vào làm mắm, với quyết tâm ứng dụng những gì được học vào thực tiễn, không để nghề mắm truyền thống bị thoái trào."

Quản lý trực tiếp từ khâu sản xuất đến thương mại suốt hàng chục năm qua, anh Bùi Thanh Phú đã xác định ngay từ đầu rằng: muốn giữ nghề truyền thống thì phải thay đổi cách sản xuất, quảng bá, tiêu thụ phù hợp với thời đại. Anh đã đi đến các làng mắm nổi tiếng khắp cả nước để học hỏi kinh nghiệm, đồng thời tự học thêm các lĩnh vực quản trị kinh doanh, truyền thông, thuế… Tận dụng nền tảng kiến thức IT và sự bùng nổ của mạng xã hội, anh đã kể câu chuyện làng nghề và giúp người tiêu dùng định nghĩa rõ thế nào là "nước mắm sạch, nước mắm truyền thống". Các trang website, trang Fanpage Nước mắm Nam Ô – Hương Làng Cổ đã được hàng nghìn khách hàng theo dõi, thường xuyên tương tác.

Bao bì sản phẩm cũng được anh Phú hết sức chú ý và xem trọng, các thiết kế của thương hiệu mang tính hiện đại, tiện dụng, đồng thời sản phẩm luôn đảm bảo quy chuẩn vệ sinh an toàn thực phẩm theo HACCP, OCOP… Nhờ ứng dụng khoa học, phương pháp kinh doanh bài bản, đến nay sản phẩm nước mắm của gia đình anh Phú đã có mặt trên kệ của nhiều chuỗi siêu thị, cửa hàng tiện lợi trên cả nước, được người tiêu dùng ủng hộ.

Điểm đặc biệt trong triết lý kinh doanh của anh Phú là sự minh bạch tuyệt đối. Anh đã chủ động gửi mẫu nước mắm đi xét nghiệp định kỳ để công bố thành phần, độ đạm, quy trình sản xuất. Anh cũng thẳng thắn chia sẻ với khách hàng về ưu, khuyết điểm của sản phẩm nước mắm ủ theo phương pháp truyền thống. Theo đó, nước mắm truyền thống sẽ tùy theo từng mùa cá, loại muối mà có chất lượng khác nhau, không thể có sự đồng nhất 100% như sản phẩm công nghiệp. Chính sự chân thành đó đã giúp anh xây dựng được tệp khách hàng trung thành, đạt doanh thu khả quan.

Đến nay, mỗi năm cơ sở sản xuất của anh Phú ủ khoảng 70 tấn cá cơm, đạt doanh thu khoảng 2 tỷ đồng, tạo việc làm cho hơn 10 lao động và hỗ trợ thu mua sản phẩm của 5 hộ dân khác tại địa phương.

Khơi lên ngọn lửa tự hào của thế hệ trẻ làng nghề

Đối với anh Bùi Thanh Phú, thành công lớn nhất mà anh đạt được chính là khơi dậy sự tự hào của thế hệ trẻ làng nghề. Nếu như trước đây, nhiều bạn trẻ còn tự ti khi nói về nghề mắm, thì nay đã tự hào mang những chai mắm ngon đi tặng cho bạn bè, người quen. Nhiều thanh niên đã quyết định khởi nghiệp, tiếp nối nghề làm mắm cổ truyền và có nhiều sáng kiến đóng góp cho làng nghề, đó là điều khiến anh Phú cảm thấy tâm đắc nhất.