Không khoan nhượng với hàng lậu, hàng giả dịp cận Tết

Cuối năm và dịp Tết Nguyên đán cận kề luôn là thời điểm thị trường trở nên sôi động, nhu cầu tiêu dùng tăng cao, đồng thời cũng là giai đoạn hoạt động buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả diễn biến phức tạp hơn bao giờ hết. Nhằm đảm bảo bình ổn thị trường, bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng và duy trì môi trường kinh doanh lành mạnh, lực lượng quản lý thị trường trên cả nước đang triển khai cao điểm kiểm tra, kiểm soát thị trường với tinh thần không lùi bước trước thủ đoạn ngày càng tinh vi của các đối tượng vi phạm.

Ông Nguyễn Đức Lê – Phó trưởng Phòng Nghiệp vụ Quản lý thị trường thuộc Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước (Bộ Công Thương) cho biết: thời điểm cận Tết luôn là “điểm nóng” của thị trường khi nhu cầu tiêu dùng tăng mạnh, kéo theo tình trạng tuồn hàng không rõ nguồn gốc, hàng giả, hàng nhái hoặc hàng kém chất lượng vào thị trường nội địa.

Các mặt hàng dễ bị làm giả tập trung vào nhóm thiết yếu phục vụ tiêu dùng lễ Tết như bánh kẹo, dầu ăn, đường, rượu, bia, thuốc lá điếu, mỹ phẩm, dược phẩm…và còn nhiều mặt hàng khác. Đáng lưu ý, nhiều thương nhân bất chấp lợi nhuận, lợi dụng nhu cầu tăng cao của người tiêu dùng để đưa hàng hóa không bảo đảm chất lượng và an toàn vệ sinh thực phẩm ra thị trường, ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe và quyền lợi của người dân.

Theo ông Nguyễn Đức Lê, không chỉ tại thị trường truyền thống, hàng hoá hoạt động kinh doanh online đang trở thành môi trường chính của hàng hóa giả mạo, hàng nhập lậu và sản phẩm xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ. Việc chuyển đổi phương thức buôn lậu từ truyền thống sang thương mại điện tử khiến lực lượng quản lý thị trường kiểm tra phải đổi mới mạnh mẽ, dựa trên công nghệ số và các biện pháp nghiệp vụ phù hợp. Do đó, nhiệm vụ xuyên suốt từ đầu năm tới nay cũng như trước, trong và sau Tết vẫn được xác định theo hướng “tấn công trên môi trường mạng”, ứng dụng dữ liệu, số hóa quản lý kiểm tra, đồng thời tăng cường kỷ luật, kỷ cương trong thực thi công vụ.

Tại nhiều địa phương, hàng loạt vụ việc trọng điểm đã bị triệt phá, góp phần ổn định thị trường và tạo hiệu ứng răn đe. Trong khuôn khổ Hội chợ Thương mại Quốc tế Việt – Trung lần thứ 25 tại Lào Cai, với quy mô hơn 500 gian hàng, lực lượng quản lý thị trường địa phương đã triển khai nhiều biện pháp giám sát chặt chẽ chất lượng sản phẩm. Việc niêm yết giá, đăng ký kinh doanh, nguồn gốc xuất xứ và quy định an toàn thực phẩm được kiểm tra thường xuyên. Qua đó, hầu hết doanh nghiệp tham gia chấp hành nghiêm quy định, góp phần tạo niềm tin cho người tiêu dùng và lan tỏa môi trường thương mại minh bạch.

Ngoài ra, việc kiểm soát còn được đẩy mạnh tại các vùng có tính đặc thù, nơi hoạt động buôn bán đông đúc hoặc lưu thông hàng hóa xuyên biên giới. Tại Gia Lai, trong 9 tháng năm 2025, các lực lượng chức năng đã phát hiện và xử lý 2.583 vụ vi phạm, khởi tố 38 vụ với 59 bị can, thu nộp ngân sách hơn 198 tỷ đồng, tăng gần 33% so với cùng kỳ năm 2024. Cùng đó, lực lượng quản lý thị trường chuyển hướng từ bị động sang chủ động, từ xử lý sang phòng ngừa, kiểm soát chặt chẽ ba khâu trọng yếu: sản xuất, lưu thông và tiêu dùng với tinh thần “không có vùng cấm, không có ngoại lệ”, xử lý nghiêm để tạo sức răn đe rộng.

Bức tranh thị trường cuối năm cũng ghi nhận những vụ xử lý mạnh nhằm bảo vệ sức khỏe người dân. Tại Nghệ An, lực lượng quản lý thị trường phối hợp Công an xã Châu Bình đã phát hiện và tiêu hủy 150 kg măng khô không rõ nguồn gốc. Tương tự, tại Quảng Ninh, địa bàn du lịch có lượng khách lớn, trong hai ngày lực lượng chức năng kiểm tra và xử lý 8 nhà hàng vi phạm, buộc tiêu hủy hàng hóa không đạt tiêu chuẩn và xử phạt số tiền lên tới hơn 100 triệu đồng.

Cùng đó, tại Hưng Yên, tình hình buôn lậu và gian lận thương mại vẫn diễn biến phức tạp khi thị trường mở rộng, đối tượng vi phạm gia tăng thủ đoạn tinh vi và chuyển sang hình thức giao dịch trực tuyến, ẩn danh. Tuy vậy, lực lượng chức năng vẫn ghi nhận kết quả tích cực khi riêng Đội Quản lý thị trường số 9- Chi cục Quản lý thị trường Hưng Yên đã kiểm tra và xử lý 32 vụ vi phạm trong 10 tháng, thu nộp ngân sách hơn 511 triệu đồng và tiêu hủy hàng hóa vi phạm trị giá hơn 1,3 tỷ đồng. Kết quả này cho thấy hiệu quả từ việc chủ động nắm địa bàn, tăng cường kiểm tra đột xuất, kết hợp tuyên truyền nâng cao nhận thức kinh doanh đúng pháp luật.

Ông Trần Thế Mạnh, Đội trưởng Quản lý thị trường số 9 cho biết: Thực hiện sự chỉ đạo của UBND tỉnh, Sở Công Thương, Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước (Bộ Công Thương), Chi cục Quản lý thị trường tỉnh Hưng Yên, Đội Quản lý thị trường số 9 (cơ động) bám sát, triển khai kế hoạch cao điểm kiểm tra, kiểm soát thị trường trong các tháng cuối năm và Tết Nguyên đán 2026.

Bên cạnh đó, tăng cường kiểm tra các nhóm hàng hóa thiết yếu có nhu cầu tiêu thụ cao trong dịp cuối năm, Tết Dương lịch và Tết Nguyên đán như: lương thực, thực phẩm, bánh kẹo, rượu bia, nước giải khát, thuốc lá, thực phẩm chế biến sẵn; các mặt hàng dễ xảy ra vi phạm gồm hàng điện tử, điện lạnh, quần áo, giày dép, mỹ phẩm, đồ chơi trẻ em, hàng hóa nhập khẩu, xăng dầu, khí dầu mỏ hóa lỏng, phân bón, vật tư nông nghiệp, thuốc bảo vệ thực vật…

Về đối tượng kiểm tra, lực lượng sẽ tập trung vào các khu vực chợ, siêu thị, trung tâm thương mại, cửa hàng tiện lợi, điểm bán hàng lưu động, hoạt động thương mại điện tử, kinh doanh qua mạng xã hội, cùng các tuyến, địa bàn trọng điểm, khu vực giáp ranh, bến xe, ga tàu, điểm trung chuyển hàng hóa, kho chứa hàng có dấu hiệu vi phạm. Trong quá trình kiểm tra, chú trọng kiểm tra thông tin về nguồn gốc, xuất xứ hàng hóa, nhãn hàng hoá, tem, bao bì, công bố chất lượng sản phẩm nhằm phát hiện kịp thời và xử lý nghiêm các hành vi buôn lậu, đầu cơ, găm hàng, tăng giá bất hợp lý, sản xuất kinh doanh hàng giả, hàng kém chất lượng, hàng không đảm bảo an toàn thực phẩm.

Song song với việc kiểm tra, xử lý vi phạm, Đội Quản lý thị trường số 9 (cơ động) cũng sẽ chỉ đạo lực lượng đẩy mạnh tuyên truyền, vận động, tổ chức cho các tổ chức, cá nhân kinh doanh ký cam kết chấp hành nghiêm quy định pháp luật về kinh doanh thương mại. Đồng thời, phối hợp chặt chẽ với các lực lượng chức năng và chính quyền địa phương để đảm bảo thị trường hàng hóa trên địa bàn tỉnh duy trì ổn định, lành mạnh và an toàn cho người dân trong dịp cuối năm và Tết Nguyên đán 2026; tuyệt đối không để xảy ra tình trạng đầu cơ, găm hàng, tăng giá đột biến, ảnh hưởng đến quyền lợi người tiêu dùng.

Theo lãnh đạo Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước (Bộ Công Thương): Mỗi năm Tết đến Xuân về sự biến động cung cầu rất lớn, nhu cầu người dân tăng cao nhất là trong những ngày lễ. Trước thực trạng này, Cục đã có những biện pháp rất cụ thế giúp người dân và doanh nghiệp có Tết an toàn và đầy đủ.

Chẳng hạn như Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước đã tổ chức các hệ thống bán lẻ, điểm cung cấp hàng hoá cho người dân đặc biệt là đã được kiểm chứng, tổ chức các buổi giới thiệu sản phẩm thông qua các mạng xã hội, truyền thông. Đồng thời, các đơn vị quản lý thị trường ở địa phương cũng tiến hành kiểm tra, rà soát, giám sát thị trường để đảm bảo lượng hàng hoá bán ra trong thời điểm Tết sắp tới được an toàn, bảo đảm chất lượng và bảo vệ quyền lợi của người tiêu dùng. Ngoài ra, Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước cũng tổ chức các phiên chợ mua sắm phục vụ tăng cường kích cầu mua sắm của người dân trong dịp Tết sắp tới.