Khủng hoảng LNG tại Qatar rung chuyển thị trường toàn cầu

Sự cố này đã đẩy giá khí đốt tại châu Âu tăng vọt hơn 50%, gây chấn động thị trường năng lượng toàn cầu.

Tập đoàn QatarEnergy ngày 2/3 xác nhận việc tạm dừng sản xuất tại tổ hợp Ras Laffan – nơi cung cấp khoảng 1/5 sản lượng LNG toàn cầu. Giới phân tích nhận định đây là cú sốc nghiêm trọng nhất đối với thị trường khí đốt kể từ sau cuộc xung đột Nga - Ukraine năm 2022.

Tại sàn giao dịch Amsterdam (Hà Lan), giá khí đốt kỳ hạn chuẩn châu Âu có thời điểm tăng tới 45%, giao dịch ở mức 46,19 euro (khoảng 54 USD)/MWh vào chiều cùng ngày. 

Việc đóng cửa nhà máy diễn ra trong bối cảnh eo biển Hormuz – huyết mạch vận chuyển 20% lượng LNG toàn cầu – gần như tê liệt. Tình trạng này gây ra sự tắc nghẽn nghiêm trọng và đẩy rủi ro vận tải biển lên mức báo động.

Theo hãng tin Bloomberg, hơn một nửa số hiệp hội bảo hiểm hàng hải lớn nhất thế giới dự kiến ngừng cung cấp bảo hiểm rủi ro chiến tranh cho các tàu tiến vào Vịnh Ba Tư từ ngày 5/3, động thái có thể khiến hoạt động bốc dỡ hàng hóa tại khu vực này bị đình trệ hoàn toàn. 

Mặc dù châu Á là khách hàng tiêu thụ chính của LNG Trung Đông, nhưng việc Ras Laffan ngừng hoạt động dự báo sẽ kích hoạt cuộc cạnh tranh khốc liệt giữa châu Á và châu Âu trong việc tìm kiếm nguồn cung thay thế, từ đó thiết lập mặt bằng giá năng lượng mới trên toàn cầu. 

Sự cố tại Qatar diễn ra cùng thời điểm Israel ra lệnh tạm đóng cửa mỏ khí đốt Leviathan, khiến Ai Cập phải khẩn cấp tìm kiếm nguồn cung thay thế. Trong khi đó, Thổ Nhĩ Kỳ cũng đối mặt với nguy cơ thiếu hụt do phụ thuộc vào nguồn khí đốt qua đường ống từ Iran. 

Ông Mike Fulwood, chuyên gia nghiên cứu cấp cao tại Viện Nghiên cứu Năng lượng Oxford, cảnh báo cú sốc giá lần này có thể để lại "hậu quả thảm khốc" cho ngân sách chính phủ các nước tại cả châu Âu và châu Á, tương tự giai đoạn khủng hoảng năng lượng năm 2022.

Tại Trung Đông, tình hình chiến sự vẫn diễn biến phức tạp với các vụ nổ được ghi nhận tại Israel, Saudi Arabia, Qatar và Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) trong bối cảnh các hệ thống phòng thủ đánh chặn tên lửa từ Iran. Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố chiến dịch quân sự nhằm vào Iran có thể kéo dài trong nhiều tuần.