Lãi suất lập mặt bằng mới, tiền nhàn rỗi có dịch chuyển?

"Cuộc đua" lãi suất nóng dần

“Tôi đã rút bớt tiền khỏi chứng khoán để gửi tiết kiệm kỳ hạn 12 tháng. Lãi suất hơn 7%/năm lúc này là chấp nhận được, quan trọng là an toàn”, chị Minh Nguyệt (Hà Nội) chia sẻ khi vừa tất toán một phần danh mục đầu tư để chuyển sang gửi ngân hàng.

Không chỉ riêng chị Minh Nguyệt, nhiều người gửi tiền cho biết họ bắt đầu quan tâm trở lại đến sổ tiết kiệm khi mặt bằng lãi suất huy động tăng đáng kể so với năm ngoái. Một số khách hàng cá nhân cho rằng mức 6,5-7%/năm cho kỳ hạn 12 tháng giúp họ yên tâm hơn trong bối cảnh các kênh đầu tư khác còn tiềm ẩn biến động.

Khảo sát biểu lãi suất tiền gửi đầu tháng 3/2026 cho thấy lãi suất tại nhiều ngân hàng đã điều chỉnh tăng ở hầu hết các kỳ hạn. Không ít ngân hàng niêm yết mức lãi suất kỳ hạn 12 tháng tiệm cận hoặc vượt mốc 7%/năm nếu tính cả ưu đãi.

Mới đây nhất, Ngân hàng TMCP Việt Nam Thương Tín (VietBank) đã điều chỉnh tăng đồng loạt biểu lãi suất tháng 3/2026 cho cả gửi tại quầy và gửi online, đưa ngân hàng này vào nhóm có mức lãi suất cao trên thị trường.

Tại quầy, lãi suất lĩnh cuối kỳ của VietBank trong khoảng 4,5-6,5%/năm. Kỳ hạn 1-2 tháng lên 4,5%/năm, tăng 0,7%/năm; kỳ hạn 3-5 tháng cũng ở mức 4,5%/năm, cao hơn so với 3,9%/năm của tháng trước. Nhóm 6-8 tháng tăng lên 6%/năm; 9-11 tháng ở 6,1%/năm; 12 tháng đạt 6,2%/năm. Từ 18-36 tháng, lãi suất lên 6,5%/năm.

Với hình thức gửi online, khung lãi suất mới dao động từ 4,6-6,6%/năm. Cụ thể, kỳ hạn 1-5 tháng là 4,6%/năm; kỳ hạn 6-11 tháng ở mức 6,1-6,2%/năm; kỳ hạn 12 tháng đạt 6,3%/năm. Đáng chú ý, kỳ hạn 18-36 tháng tăng lên 6,6%/năm - cao hơn đáng kể so với tháng trước. Trong khi đó, tiền gửi 1-3 tuần vẫn giữ mức 0,3%/năm.

Không chỉ VietBank, nhiều ngân hàng khác cũng gia nhập làn sóng điều chỉnh tăng. Ngân hàng TMCP Đông Nam Á (SeABank) đang áp dụng lãi suất tối đa lên tới 8,3%/năm đối với khách hàng gửi từ 50 triệu đồng, kỳ hạn từ 6 tháng trở lên. Trong khi đó, Ngân hàng TMCP Phương Đông (OCB) cộng thêm tới 1,1%/năm. Với khoản tiền gửi từ 500 triệu đồng trên kênh trực tuyến, lãi suất có thể đạt 8,4%/năm.

Ngân hàng TMCP Tiên Phong (TPBank) áp dụng chương trình cộng thêm 1,6%/năm so với lãi suất niêm yết cho các khoản tiền gửi từ 6 tháng trở lên thực hiện vào thứ Sáu hàng tuần.

Tại Ngân hàng TMCP Sài Gòn Thương Tín (Sacombank), lãi suất trực tuyến dưới 500 triệu đồng ở kỳ hạn 1-5 tháng là 4,6%/năm; kỳ hạn 6-11 tháng đạt 5,9%/năm; kỳ hạn 12-18 tháng lên 6,1%/năm; còn 24-36 tháng là 6,4%/năm. Với khoản gửi từ 2 tỷ đồng trở lên, kỳ hạn 24-36 tháng đạt 6,8%/năm. Tại quầy, mức cao nhất hiện là 6,3%/năm cho kỳ hạn 24-36 tháng.

Ở khối ngân hàng số, Cake by VPBank cộng thêm tới 0,9%/năm cho khách hàng gửi tiền lần đầu trong tháng 3, đưa lãi suất từ kỳ hạn 6 tháng lên 8,2%/năm, với mức gửi tối thiểu chỉ từ 100.000 đồng.

Ngân hàng số Vikki Bank cũng cộng thêm tối đa 0,99%/năm cho khách hàng mới, giúp lãi suất cao nhất đạt 7,69%/năm với kỳ hạn từ 13 tháng.

Thị trường cũng xuất hiện các mức lãi suất “đặc biệt” lên tới 9%/năm nhưng đi kèm điều kiện về quy mô tiền gửi. Ngân hàng TMCP Hàng hải Việt Nam (MSB) áp dụng 9%/năm cho kỳ hạn 13 tháng nếu khách hàng gửi từ 500 tỷ đồng trở lên. Ngân hàng TMCP Đại chúng Việt Nam (PVcomBank) đưa ra mức 9%/năm cho kỳ hạn 12-13 tháng với điều kiện duy trì tối thiểu 2.000 tỷ đồng.

Ngân hàng TMCP Phát triển TP.HCM (HDBank) niêm yết 8,1%/năm cho kỳ hạn 13 tháng và 7,7%/năm cho 12 tháng nếu số dư tối thiểu 500 tỷ đồng. Vikki Bank áp dụng 8,4%/năm cho kỳ hạn từ 13 tháng trở lên khi gửi tối thiểu 999 tỷ đồng.

Như vậy, mức lãi suất phổ biến hiện nay dao động quanh 6-7%/năm; còn mức 8-9%/năm chủ yếu dành cho các khoản tiền gửi quy mô rất lớn hoặc trong khuôn khổ chương trình ưu đãi đặc biệt.

Cơ hội trú ẩn hay thách thức?

Theo ghi nhận thực tế, khi lãi suất huy động tăng, tâm lý người dân có xu hướng ưu tiên sự an toàn. Một số nhà đầu tư cá nhân cho biết họ tạm thời giảm tỷ trọng cổ phiếu và trì hoãn kế hoạch mua bất động sản, chờ tín hiệu rõ ràng hơn từ thị trường.

Dòng tiền quay lại ngân hàng có thể khiến thanh khoản trên thị trường chứng khoán và bất động sản chững lại trong ngắn hạn. Tuy nhiên, xét ở góc độ tài chính cá nhân, gửi tiết kiệm lúc này được xem là lựa chọn phòng thủ hợp lý.

Công ty TNHH Chứng khoán Vietcombank (VCBS) dự báo lãi suất huy động có thể tăng thêm khoảng 0,3-0,5 điểm phần trăm trong nửa đầu năm 2026. VCBS cũng cho rằng trong nửa cuối năm 2026, lãi suất huy động có thể tăng thêm khoảng 0,4-0,5 điểm phần trăm và sự phân hóa giữa các nhóm ngân hàng sẽ thể hiện rõ hơn.

Song, một điểm đáng lưu ý là khi lãi suất huy động tăng, chi phí vốn của ngân hàng cũng tăng theo, kéo theo lãi suất cho vay nhích lên. Với những người đang sử dụng đòn bẩy tài chính, áp lực trả nợ có thể lớn hơn nếu không tính toán kỹ dòng tiền.

Các chuyên gia tài chính khuyến nghị nhà đầu tư cá nhân cần phân bổ tài sản hợp lý thay vì dồn toàn bộ nguồn lực vào một kênh. Việc giữ một phần tiền gửi ngân hàng nhằm đảm bảo thanh khoản và an toàn là cần thiết. Phần còn lại có thể cân nhắc các tài sản phòng ngừa rủi ro lạm phát như vàng hoặc bất động sản có giá trị thực, tùy theo năng lực tài chính.

Quan trọng hơn, trong bối cảnh lãi suất biến động, việc vay mượn quá mức để đầu tư có thể khiến rủi ro tăng nhanh nếu dòng tiền không ổn định. Tính toán kỹ dòng tiền, không chạy theo mức lãi suất cao nhất bằng mọi giá và tránh tâm lý đám đông là những nguyên tắc then chốt để bảo toàn tài sản.