Lợi thế về giá giúp Trung Quốc "giảm xóc" trước tác động của thuế quan

Đó là quan điểm chủ đạo tại Hội chợ Canton tháng này, khi nhiều người mua và người bán phớt lờ nguy cơ căng thẳng thương mại leo thang.

Ông Jack Jin, người bán các công cụ kiểm soát hàng hóa và phụ tùng xe tải từ đông nam Trung Quốc, cho biết: "Khách hàng của tôi nói rằng ngay cả mức thuế 50% cũng sẽ không khiến họ rời đi". Ông cho biết khách hàng Mỹ chiếm khoảng một nửa số đơn đặt hàng của ông và các sản phẩm của ông có thể được bán lại ở mức giá cao gấp bốn lần so với giá ông bán ra.

Căng thẳng giữa Trung Quốc và các đối tác thương mại đang leo thang trong năm bầu cử của Mỹ, trước những cáo buộc rằng nhà sản xuất hàng đầu thế giới này đang bán phá giá hàng hóa và trợ cấp không công bằng cho các ngành công nghiệp. Danh sách các sản phẩm bị đánh thuế ngày càng dài ra, bao gồm kim loại và tàu thủy cũng như xe điện.

Tổng thống Joe Biden tuần trước đã cam kết tăng gấp ba lần mức thuế đối với thép Trung Quốc, một lĩnh vực mà các nền kinh tế mới nổi cũng đã bày tỏ lo ngại. Liên minh châu Âu (EU) đã mở cuộc điều tra về trợ cấp của Trung Quốc với xe điện, động thái có thể dẫn đến các mức thuế mới trong vài tháng tới, đồng thời đang kiểm tra các ngành năng lượng Mặt Trời và đường sắt.

Nhưng các thương nhân tại Hội chợ Canton cho biết dù thế nào thì thế giới vẫn cần hàng hóa Trung Quốc. Và ngay cả những người mua đang tìm kiếm các lựa chọn thay thế cho chuỗi cung ứng cũng dự đoán Trung Quốc vẫn là nguồn cung hàng đầu của họ, vì chất lượng và giá thành sản phẩm của các quốc gia khác không thể sánh bằng.

Ông Samuel Jackson, người mua hàng cho một công ty nội thất, cho biết ông có thể tìm được tại Hội chợ Canton các sản phẩm có tiêu chuẩn tương đương ở mức giá chỉ bằng một nửa giá mà các nhà sản xuất châu Âu đưa ra.

Còn theo ông Alex Student, một nhà nhập khẩu phụ kiện ô tô đến từ California, chính người tiêu dùng Mỹ mới phải gánh chịu phần lớn thuế quan đánh vào hàng hóa sản xuất tại Trung Quốc. Các nhà bán lẻ của ông ở Mỹ từ chối trả giá cao hơn khi Mỹ đánh thuế, thay vào đó đề nghị ông yêu cầu các nhà sản xuất cung cấp loại hàng rẻ hơn. Như vậy, ông Student kết luận người trả tiền cuối cùng là người tiêu dùng. Ông nói: “Hoặc bạn chấp nhận giảm chất lượng sản phẩm, hoặc bạn phải bỏ ra nhiều tiền hơn cho cùng một sản phẩm."

Tất nhiên, các nhà sản xuất Trung Quốc vẫn có những lo ngại nhất định về căng thẳng thương mại. Một nhân viên bán hàng cho một nhà sản xuất dây đai nhựa ở Thượng Hải, cho biết công ty của cô đã phải chật vật trong vài năm qua, dưới áp lực phải tiếp tục phát triển thêm sản phẩm mặc dù lợi nhuận đang giảm.

Mặc dù chi phí sản xuất giảm của Trung Quốc đang gây ấn tượng với người mua nước ngoài, nhưng chúng cũng là biểu hiện cho thấy nhu cầu nội địa yếu. Người dân Trung Quốc đang hạn chế chi tiêu sau khi thị trường bất động sản suy yếu kéo dài đã khiến đất nước này có nguy cơ rơi vào giảm phát. Chuyển hướng sang xuất khẩu có thể giúp Trung Quốc đạt được mục tiêu tăng trưởng khoảng 5% của năm nay, nhưng nó lại đi ngược lại với kế hoạch dài hạn là đưa người tiêu dùng trong nước trở thành động lực lớn hơn trong việc thúc đẩy nền kinh tế.

Ông Jin, người bán phụ tùng xe tải, còn lo ngại về sự cạnh tranh ngày càng tăng từ các quốc gia đang phát triển khác. Công ty của ông đã ngừng sản xuất vòng kim loại dùng cho xe tải vì các nhà sản xuất Ấn Độ có thể đưa ra mức giá thấp hơn vì không bị áp thuế quan.

Ông Student cho biết đã bắt đầu tìm kiếm các "kế hoạch dự phòng". Năm ngoái, công ty của ông đã nhập khẩu một số hàng hóa từ Việt Nam. Đây là lần đầu tiên công ty này mua hàng từ nước khác ngoài Trung Quốc kể từ những năm 2000. Ông Student cũng đang xem xét Thái Lan và Indonesia cho một số sản phẩm nhất định.

Tuy nhiên, ông Student nhận định những nước này còn lâu mới có thể cạnh tranh với Trung Quốc. Vì vậy, ngay cả trong "tình huống xấu nhất", Trung Quốc vẫn có thể chiếm khoảng 75% hoạt động kinh doanh của công ty này.