Lý do các thị trường chứng khoán lớn toàn cầu đều “đạt đỉnh”

Trong thời gian gần đây, 14/20 thị trường chứng khoán lớn nhất thế giới đã đạt mức cao nhất mọi thời đại. Chỉ số MSCI ACWI, theo dõi các thị trường mới nổi và phát triển, phá kỷ lục, thiết lập mốc mới trong ngày 17/5.

Tại Mỹ, chỉ số S&P 500 và Nasdaq 100 cũng chạm đỉnh vào tuần trước và chỉ số công nghiệp trung bình Dow Jones lần đầu tiên vượt qua 40.000 điểm. Trong khi, các thị trường chứng khoán lớn nhất ở châu Âu, Canada, Brazil, India, Nhật Bản và Australia hiện đều mấp mé mức đỉnh.

Động thái cắt giảm lãi suất sắp xảy ra trên hầu khắp các nền kinh tế lớn, nhờ tăng trưởng kinh tế lành mạnh và thu nhập doanh nghiệp khả quan thúc đẩy các ngân hàng trung ương hành động. Và hơn thế nữa, có rất nhiều động lực tiềm năng khác để duy trì đà tăng của các thị trường chứng khoán. Chẳng hạn như 6.000 tỷ USD nằm trong các quỹ thị trường tiền tệ, trong khi rủi ro duy trì ở ngưỡng thấp.

Chiến lược gia Salman Ahmed, người đứng đầu toàn cầu về phân bổ tài sản chiến lược và kinh tế vĩ mô tại công ty Fidelity International, cho biết: “Từ góc độ vĩ mô, có thể thấy rằng không có tín hiệu đỏ nào”. Chuyên gia Ahmed đã nâng giá trị cổ phiếu toàn cầu trong danh mục đầu tư đa tài sản của mình. Ông giải thích: “Bức tranh theo chu kỳ vẫn rất mạnh mẽ và đà tăng đang được mở rộng”.

Vào tháng Tư, thị trường chứng khoán toàn cầu đã có sự điều chỉnh giảm. Tuy nhiên, tỷ lệ suy giảm không kéo dài lâu vì lượng “người mua bắt đáy” liên tục xuất hiện. Điều đó giúp giải thích cho lý do vì sao chỉ số S&P 500 không giảm hơn 2% trong 311 ngày gần đây –chuỗi giữ giá dài nhất kể từ năm 2017-2018. Ngay cả các loại cổ phiếu của Trung Quốc, vốn gặp khó khăn kể từ khi đạt mức cao nhất vào tháng 2/2021, cũng đang bắt đầu hồi phục.

* Cuộc “chạy đua” đạt giá trị 12.000 tỷ USD

Chỉ số S&P 500 đã thiết lập 20 mức kỷ lục trong vòng 5 tháng đầu năm 2024, sau hơn 2 năm không có “đỉnh” nào. Thị trường chứng khoán Mỹ đang trên đà tăng lên mốc 12.000 tỷ USD kể từ cuối tháng 10/2023. Một phần động lực của thị trường là hy vọng về một cuộc “hạ cánh mềm”: nền kinh tế tiếp tục mạnh mẽ trong khi lạm phát hạ nhiệt. Điều này thúc đẩy kỳ vọng rằng Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) sẽ nới lỏng chính sách tiền tệ ngay trong những tháng cuối năm 2024.  

Một yếu tố nữa đem tới sự lạc quan cho các nhà đầu tư là tiềm năng và sức hấp dẫn của công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI). Ví dụ, nhà sản xuất chất bán dẫn (chip) AI khổng lồ Nvidia đã tạo ra 1/4 mức tăng điểm của S&P 500. Cùng với Nvidia, những “ông lớn” công nghệ khác như Microsoft, Amazon.com, Meta Platforms và Alphabet, công ty mẹ của Google, đóng góp tổng cộng 53% số điểm tăng được của chỉ số S&P 500 trong năm nay.

Vì vậy, theo chuyên gia Dave Mazza, nhiều khả năng “cột mốc mới” của chỉ số Dow Jones trong tuần này sẽ là sự phát triển quan trọng đáng chú ý, vì nó ít bị ảnh hưởng bởi những công ty công nghệ toàn cầu.

Ông nói: “Mặc dù sức mạnh của lĩnh vực công nghệ là cực kỳ quan trọng trong việc giúp thị trường đạt từ kỷ lục này tới kỷ lục khác, nhưng đó không phải là lĩnh vực duy nhất đang hoạt động tốt”

* Những bất ngờ từ thị trường chứng khoán châu Âu

Các thị trường chứng khoán châu Âu cũng đang trên đà tăng kỷ lục, khi dữ liệu kinh tế có dấu hiệu chạm đáy trong bối cảnh có những bất ngờ tích cực trong năm nay. Điều đó giúp “lấp đầy” lợi nhuận doanh nghiệp và thúc đẩy kỳ vọng rằng các thị trường sẽ tiếp tục tăng trưởng.

Các chiến lược gia của BNP Paribas, dẫn đầu bởi nhà kinh tế học Georges Debbas, cho biết: “Các bản báo cáo doanh nghiệp được kỳ vọng thấp hóa ra lại tốt bất ngờ”. Theo các chuyên gia, 3/4 các công ty châu Âu đã đáp ứng hoặc vượt qua kỳ vọng về thu nhập, với tỷ suất lợi nhuận được cảu thiện, giúp nâng giá trị cổ phiếu doanh nghiệp.

Chỉ số Stoxx 600 toàn châu Âu đã tăng liên tục trong 5/6 tháng gần đây, với sự khác biệt trong chính sách tiền tệ của của Mỹ có thể là động lực thúc đẩy thị trường chứng khoán khu vực này. Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) đã đưa ra quan điểm ôn hòa hơn Fed trong vài tháng qua và thị trường trái phiếu đang kỳ vọng lần đầu tiên ECB sẽ cắt giảm lãi suất trước đối tác Mỹ.

Mặc dù, sự phục hồi tập trung chủ yếu ở một số ít loại cổ phiếu, nhưng kể từ tháng Hai, sự phục hồi này đã dần được mở rộng hơn, với khoảng 16 loại cổ phiếu đóng góp 50% mức tăng hàng năm của Stoxx 600. Cổ phiếu công ty Novo Nordisk A/S có mức tăng lớn nhất, chiếm 10% trong tổng mức tăng hàng năm của Stoxx 600, trong khi ASML Holding NV và SAP SE chiếm lần lượt 7% và 4,3%.

* Hàng hóa giúp nâng giá trị cổ phiếu

Chỉ số FTSE 100 trên sàn chứng khoán London đã đánh bại chỉ số Stoxx 50 của châu Âu tính theo đồng USD trong ba tháng gần đây, phục hồi từ mức hiệu suất hoạt động dưới ngưỡng trung bình kể từ đầu năm nay. Giá hàng hóa tăng vọt là động lực chính, giúp một trong những thị trường chứng khoán phát triển có giá rẻ nhất thế giới bắt đầu bắt kịp các đối thủ.

Lĩnh vực hàng hóa nhạy cảm về kinh tế là động lực lớn đẩy chỉ số chứng khoán chính của Canada, chỉ số S&P/TSX Composite, lên mức cao nhất mọi thời đại. Giá vàng và kim loại đồng đã liên tục lập kỷ lục trong năm nay, tạo động lực cho lĩnh vực khai thác khổng lồ của quốc gia Bắc Mỹ, chiếm hơn 12% tỷ trọng của S&P/TSX Composite.

Các nhà phân tích Gillian Wolff và Gina Martin Adams của Bloomberg Intelligence đã viết trong một ghi chú: “Giá kim loại quý đang tiến gần đến mức cao nhất thập kỷ được thiết lập chỉ vài tuần trước. Điều này có thể giữ cho chỉ số chứng khoán của Canada được hỗ trợ cho đến thời điểm hiện tại, mặc dù sự đảo chiều có thể gây ra rắc rối”.

* Chứng khoán Nhật Bản hồi sinh

Chỉ số Nikkei 225 của Nhật Bản tăng 16% kể từ đầu năm, cộng thêm mức tăng 28% vào năm ngoái. Nền kinh tế Nhật Bản đã thu hút các nhà đầu tư và thúc đẩy lợi nhuận bằng chiến dịch cải thiện lợi nhuận của cổ đông, đồng yen yếu và hành động chấm dứt lãi suất âm.

Các chiến lược gia của quỹ đầu tư BlackRock nhận định đồng yen trượt giá có thể khiến các nhà đầu tư nước ngoài nản lòng. Nhưng triển vọng dài hạn của cổ phiếu Nhật Bản là rất tốt, nhờ cải cách doanh nghiệp, đầu tư trong nước và tăng lương.

Thị trường chứng khoán Ấn Độ cũng đang phát triển mạnh mẽ, với chỉ số S&P BSE Sensex lập kỷ lục và vượt trội so với chứng khoán Trung Quốc, nhờ các cam kết đầu tư của chính phủ và nền kinh tế ngày càng mở rộng. Tuy nhiên, các nhà đầu tư đã trở nên thận trọng trong những tuần gần đây, trước những bất ổn có thể xảy ra liên quan đến cuộc bầu cử năm 2024 và mức định giá cao của các cổ phiếu.

Trong khi đó, chỉ số S&P/ASX 200 của Australia đạt đỉnh mới vào ngày 28/3, sau khi dữ liệu lạm phát của nước này củng cố các kỳ vọng rằng đường cong lãi suất chuẩn bị đi xuống. Tuy nhiên, kỳ vọng đã thay đổi khi một cựu quan chức Ngân hàng Dự trữ Australia (RBA – tức ngân hàng trung ương) dự đoán rằng việc cắt giảm lãi suất chỉ có thể diễn ra vào cuối năm 2025.

Mặc dù vậy, thị trường chứng khoán Australia đã có dấu hiệu hồi phục trở lại và hiện dao động gần mức kỷ lục của tháng Ba.