Mitsubishi liệu có giữ vững được danh tiếng?

Nhà sản xuất ô tô Nhật Bản Mitsubishi Motors Corp. Ảnh: Reuters

Sau vụ bê bối khí thải cách đây không lâu của Volkswagen, một “vụ bom tấn” khác đã lại xảy ra, khi nhà sản xuất ô tô Nhật Bản Mitsubishi Motors Corp thừa nhận đã sử dụng phương pháp kiểm tra về hiệu quả sử dụng nhiên liệu không phù hợp với quy định của Nhật Bản trong suốt 25 năm qua. Mitsubishi không nắm rõ được bao nhiêu chiếc xe bị ảnh hưởng bởi sai phạm này.

Ông Ryugo Nakao, Phó Chủ tịch của nhà sản xuất xe ô tô lớn thứ sáu Nhật Bản này, cho biết các thử nghiệm do hãng thực hiện đã phóng đại mức hiệu quả nhiên liệu của xe từ 5% đến 10%, gây ảnh hưởng cho 625.000 chiếc xe.

Trong số này có 157.000 chiếc Mitsubishi eK Wagon và eK Space, và 468.000 xe thuộc hai dòng xe Dayz và Dayz Roox mà Mitsubishi sản xuất cho Nissan. Đó là chưa kể đến những xe được bán trên thị trường nước ngoài trong nhiều năm qua.   

Các thử nghiệm những mẫu xe do Mitsubishi cung cấp và kết quả kiểm tra do các chuyên gia của Nissan Motor Company ltd. thực hiện đã cho thấy những khác biệt giữa các số liệu thực tế với kết quả mà hãng xe Nhật Bản đưa ra trước đó.

Nissan đã thông báo về sự không đồng nhất trong những dữ liệu khí thải này. Mitsubishi đã thừa nhận sai trái và Chủ tịch Tetsuro Aikawa cùng các quan chức khác của hãng đã phải cúi đầu nhận lỗi trong cuộc họp báo hôm 20/4.

Tiết lộ đáng xấu hổ của Mitsubishi đã khiến cổ phiếu niêm yết ở Tokyo của hãng, tính đến ngày 26/4, mất giá gần 50% và hàng tỷ USD vốn hóa “bốc hơi” khỏi thị trường. Tuy nhiên, thiệt hại về danh tiếng mà hãng này phải chịu chắc chắn sẽ khó khăn hơn vấn đề tài chính đau đầu mà họ phải đối mặt.

Hành vi sai trái này của Mitsubishi cũng đã làm sống lại ký ức về một vụ bê bối hồi năm 2004 sau khi có thông tin hãng đã che giấu các nhược điểm trên các sản phẩm trong suốt hai thập niên. Vụ việc đã đẩy hãng tới bờ vực phá sản và phải rất lâu sau mới phục hồi lại danh tiếng của mình.

Nhiều chuyên gia cho rằng sau vụ việc này, Mitsubishi sẽ đối đầu với nhiều khó khăn hơn. Đặc biệt là khi quy mô của bê bối này đã bị lan rộng và khó có thể kiểm soát được chỉ trong biên giới đất nước “hoa anh đào”.

Khó có thể tưởng tượng được hãng sản xuất xe ô tô này có thể “né” được các bài kiểm tra trong thời gian dài như vậy.

Chủ tịch Mitsubishi Motors Tetsuro Aikawa (giữa) cùng hai lãnh đạo khác của Mitsubishi cúi đầu xin lỗi tại cuộc họp báo ở Tokyo ngày 20-4. Ảnh: Reuters

Vụ bê bối của Mitsubishi đã đặt ra câu hỏi về cuộc chạy đua của các doanh nghiệp sản xuất ô tô Nhật Bản trong việc cải thiện mức tiết kiệm nhiên liệu sau khi chính phủ nước này đề xuất ưu đãi thuế cho các xe tiết kiệm nhiên liệu và thân thiện với môi trường.

Doanh số bán các dòng xe ô tô cỡ nhỏ tại thị trường nội địa sa sút nghiêm trọng kể từ khi Chính phủ Nhật Bản tăng thuế tiêu dùng trong năm 2014 và tăng thuế đánh vào chủ sở hữu xe ô tô trong năm 2015.

Bộ Giao thông, đất đai, cơ sở hạ tầng, giao thông và du lịch Nhật Bản hiện đang xem xét áp dụng hình thức xử phạt hành chính đối với Mitsubishi.

Ngoài ra, bộ cũng đã yêu cầu Mitsubishi giải trình chi tiết về vụ việc trên, đồng thời chỉ thị các hãng sản xuất ô tô khác thực hiện kiểm tra kỹ lưỡng các thử nghiệm tiết kiệm nhiên liệu và báo cáo trước bộ trước ngày 18/5.

Trung tuần tháng Năm, hãng sản xuất ô tô Nissan của Nhật Bản đang trong tiến trình đàm phán để mua lại 34% cổ phần của hãng đồng hương Mitsubishi, mà theo ước tính vào khoảng 200 tỷ yen (khoảng 1,8 tỷ USD).

Nếu đàm phán thành công, Nissan sẽ trở thành cổ đông lớn nhất của Mitsubishi. Đồng thời, Nissan sẽ có quyền điều hành Mitsubishi Motors trong thời gian tới. Trong khi đó, 30% cổ phần còn lại do ba công ty thuộc tập đoàn Mitsubishi nắm giữ.

Bên cạnh đó, thỏa thuận trên sẽ giúp Nissan và Mitsubishi tạo dựng một công ty liên doanh lớn mạnh, trở thành đối thủ đáng gờm của các đại gia ô tô thế giới như Toyota và Volkswagen xét về doanh số bán. 

Trong một diễn biến mới nhất, Chủ tịch Mitsubishi Testuro Aikawa thông báo ông sẽ nhận trách nhiệm trong vụ bê bối gian lận thử nghiệm tiêu thụ nhiên liệu và sẽ từ chức vào ngày 24/6 tới.

Phát biểu trước báo giới, ông Testuro Aikawa nói rằng “vụ bê bối gian lận xảy ra ở bộ phận phát triển sản phẩm, nơi ông làm việc trong thời gian dài.

Việc người đứng đầu đến từ một bộ phận có việc làm sai trái sẽ cản trở nỗ lực cải cách của công ty. Để mở đường cho sự thay đổi mạnh mẽ của công ty, việc từ chức là cần thiết”.

Vị trí của ông Aikawa tạm thời sẽ do Giám đốc điều hành Osamu Masuko kiêm nhiệm, cho đến khi Nissan Motor hoàn tất việc mua 34% cổ phần Mitsubishi.