Mối quan hệ hữu nghị sâu sắc và bền vững Australia-ASEAN

Theo phóng viên TTXVN tại Sydney, nhân Hội nghị cấp cao đặc biệt giữa Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) và Australia diễn ra từ ngày 16-18/3 ở Sydney, Bộ trưởng Thương mại, Du lịch và Đầu tư Australia Steven Ciobo vừa có bài viết đăng trên báo “The Australian”, cho rằng mối quan hệ hữu nghị sâu sắc và bền vững giữa nước này với ASEAN luôn đứng vững qua thử thách của thời gian, qua đó kêu gọi các doanh nghiệp Australia nắm bắt các cơ hội đầu tư và kinh doanh ở ASEAN.

Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đến Sân bay quốc tế Kingsford-Smith ở Sydney để tham dự Hội nghị cấp cao đặc biệt ASEAN-Australia. Ảnh: Thống Nhất/TTXVN

Trong bài viết, ông Ciobo cho biết ngay khi ASEAN được thành lập năm 1967, Bộ trưởng Ngoại giao Australia khi đó Paul Hasluck đã ngay lập tức bày tỏ sự ủng hộ của Australia đối với các mục tiêu mà tổ chức này đặt ra, đồng thời nhấn mạnh mối quan hệ giữa Australia với ASEAN là gần gũi và thân thiện.

Từ những ngày đầu mới thành lập, ASEAN đã có truyền thống nhìn nhận Australia như một nơi thử nghiệm an toàn cho các ý tưởng và Australia cũng là nước đầu tiên mà khối này hướng sang khi bắt đầu phát triển quan hệ đối ngoại.

Cuộc họp đầu tiên của Ban Thư ký ASEAN bên ngoài khu vực này diễn ra ở Canberra, thủ đô Australia, năm 1974. Tại cuộc họp này, Australia đã trở thành đối tác đối thoại đầu tiên của ASEAN, khởi đầu một tiến trình mở rộng cho 9 nước khác tiếp theo.

Năm 2005, ASEAN bắt đầu tiến hành các cuộc đàm phán về thỏa thuận tự do thương mại (FTA) toàn diện đầu tiên của khối với nước không phải thành viên là Australia và New Zealand. Kết quả, FTA ASEAN-Australia-New Zealand ra đời, có hiệu lực từ năm 2010 và hiện vẫn là thỏa thuận thương mại khu vực chất lượng cao nhất của ASEAN.

Các bên đang phát triển thỏa thuận này thông qua các cuộc đàm phán Đối tác Kinh tế Toàn diện Khu vực, cùng với Trung Quốc, Ấn Độ, Nhật Bản và Hàn Quốc để thúc đẩy hội nhập kinh tế khu vực.

Ông Ciobo cho biết năm 2014, ASEAN và Australia đã nâng cấp mối quan hệ đối tác toàn diện lên đối tác chiến lược và tổ chức hội nghị cấp cao hai năm một lần đầu tiên ở Lào năm 2016.

Sự kiện Thủ tướng Malcolm Turnbul chủ trì Hội nghị cấp cao đặc biệt ASEAN-Australia ở Sydney vào cuối tuần này có ý nghĩa rất lớn. Đây là lần đầu tiên các nhà lãnh đạo các nước ASEAN tới Australia để tham dự cuộc họp chung với Thủ tướng Australia.

Theo Bộ trưởng Ciobo, tiềm năng lớn nhất của Australia và ASEAN cần được thực hiện thông qua một khu vực mở, bao trùm và toàn diện, trong đó quyền kinh tế của các nước và cá nhân được tôn trọng. Sự khẩn thiết này là một chủ đề quan trọng sẽ được tập trung thảo luận trong các phiên họp của Hội nghị lần này ở Sydney.

Trong khuôn khổ Hội nghị cấp cao đặc biệt ASEAN-Australia, Hội nghị cấp cao doanh nghiệp là sự kiện quan trọng, giúp tạo ra những kết quả thực tế cho từng doanh nghiệp Australia. Hội nghị quy tụ giới chủ doanh nghiệp, các chuyên gia trong khu vực nhằm xem xét các biện pháp mới để thúc đẩy đầu tư và thương mại hai chiều.

Theo bài viết, ASEAN là một khối tương đương với một trong ba đối tác thương mại hàng đầu của Australia. Theo số liệu mới nhất, kim ngạch buôn bán hai chiều giữa Australia với các nước ASEAN lên tới 101 tỷ AUD, nhiều hơn so với Nhật Bản hay Mỹ.

Tổng số vốn đầu tư hai chiều đạt 224 tỷ AUD tính đến hết năm 2016, cũng nhiều hơn so với Trung Quốc hay New Zealand. Bộ trưởng Ciobo cho rằng đây là điểm khởi đầu rất ấn tượng, song Australia còn mong chờ nhiều hơn thế.

Ông Ciobo nhấn mạnh từ sự khởi đầu khiêm tốn, ASEAN nay đã phát triển thành một khu vực kinh tế mạnh với sự bùng nổ của những thành phố, một tầng lớp người tiêu dùng ngày càng lớn, sự đổi mới và phát triển của kỹ thuật số.

Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) dự báo trong 5 năm tới, 6 nền kinh tế ASEAN sẽ tăng trưởng mạnh hơn Trung Quốc và tất cả 10 nước sẽ vượt Mỹ và Liên minh châu Âu. Số hộ gia đình trung lưu của ASEAN có thể tăng từ 38 triệu năm 2015 lên 161 triệu vào năm 2030, chiếm hơn một nửa tầng lớp trung lưu trên thế giới.

Hiện có mối quan tâm lớn về khả năng của Australia trong việc đáp ứng các nhu cầu đáng kể về năng lượng và cơ sở hạ tầng của ASEAN cũng như đối với chất lượng thực phẩm, các công nghệ chế tạo tinh xảo, xuất khẩu giáo dục, du lịch và các dịch vụ chuyên nghiệp của Australia. Kết hợp lại, ASEAN là thị trường Internet lớn thứ ba thế giới, với 330 triệu người sử dụng Internet.

Đây cũng là khu vực gia tăng nhanh nhất thế giới với 3,8 triệu người sử dụng lên mạng trực tuyến hàng tháng. Ông Ciobo cho rằng các doanh nghiệp Australia nên nắm bắt các cơ hội được thể hiện qua sự số hóa ngày càng tăng của khu vực này, đặc biệt đối với ngành dịch vụ.

Trong bài viết, ông Ciobo khuyến nghị các nhà đầu tư Australia hướng về ASEAN khi muốn mở rộng lĩnh vực đầu tư kinh doanh ra bên ngoài Australia. Năm ngoái, chỉ 6,8% đầu tư trực tiếp ra ngoài nước của Australia là vào ASEAN, mặc dù kinh tế cả khối này có quy mô tương đương với nước Anh.

Tuy nhiên, các doanh nghiệp Australia cũng đang gặt hái được những thành công ở ASEAN. Tập đoàn Linfox, đầu tư vào Malaysia năm 1992 và sau đó mở rộng ra toàn ASEAN và xa hơn nữa, nay là công ty chuỗi cung ứng sở hữu tư nhân lớn nhất ở châu Á-Thái Bình Dương.

Giám đốc điều hành tập đoàn Linfox, ông Greg Thomas, nhận thấy “tiềm năng to lớn” trong việc mở rộng chi nhánh của công ty ở Lào, Myanmar và Campuchia, thêm vào cam kết hiện nay đối với Thái Lan, Việt Nam, Indonesia và Malaysia.

Những doanh nghiệp vừa và nhỏ có suy nghĩ hướng tới tương lai cũng có nhiều cơ hội được hưởng lợi. Ông Ciobo lấy dẫn chứng về một doanh nhân thành đạt người Australia gốc Việt là Ly Duy. Ly Duy từ Việt Nam đến Australia năm 1986.

Trong 30 năm qua, ông đã xây dựng thành công doanh nghiệp nông trại gia đình ở Adelaide, bang Nam Australia, “4 Ways Fresh” thành một nhà cung cấp lớn rau quả tươi ở Australia và nay đang nhân rộng mô hình này để phục vụ các siêu thị ở ASEAN.

Kết thúc bài viết, ông Ciobo cho rằng Hội nghị cấp cao đặc biệt ASEAN-Australia lần này đánh dấu một cột mốc quan trọng cho khu vực. Ông viết: “Australia và ASEAN có một lịch sử chung về sự hợp tác, một tình hữu nghị bền chặt và lâu dài. Tôi khuyến khích các doanh nghiệp Australia - ở tất cả các quy mô- nắm bắt các cơ hội mà ASEAN đang tạo ra”./.

>>>Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc dự lễ công bố mở đường bay thẳng Việt Nam - Australia