Mỹ bảo vệ thuế quan theo Mục 122 tại WTO

Theo Inside Trade, Chính phủ Mỹ đang bảo vệ quyết định áp thuế nhập khẩu 10% theo Mục 122 của Đạo luật Thương mại năm 1974 tại Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO), với lý do nước này đang đối mặt với tình trạng thâm hụt cán cân thanh toán lớn và nghiêm trọng. Tuy nhiên, lập luận này trước đó đã bị Tòa án Thương mại Quốc tế Mỹ (CIT) bác bỏ trong một phán quyết cho rằng việc áp thuế là không hợp pháp.

Mỹ đã thông báo biện pháp này tới WTO vào tháng 3/2026, một tháng sau khi thuế có hiệu lực, và yêu cầu tiến hành tham vấn với các thành viên WTO theo quy định về những biện pháp hạn chế nhập khẩu nhằm xử lý vấn đề cán cân thanh toán.

Trong tài liệu chính thức gửi các thành viên WTO, Mỹ khẳng định đang đối mặt với tình trạng thâm hụt cán cân thanh toán lớn, đồng thời cho rằng đây là vấn đề đáng quan ngại đối với toàn bộ hệ thống kinh tế toàn cầu do vai trò trung tâm của nền kinh tế Mỹ.

Tuy nhiên, CIT trong phán quyết tháng trước cho rằng Chính quyền Mỹ đã nhầm lẫn giữa thâm hụt cán cân thanh toán với thâm hụt tài khoản vãng lai và thâm hụt thương mại.

Theo tòa, mặc dù các chỉ số này có liên quan, chúng không đồng nhất và luật pháp Mỹ năm 1974 đã phân biệt rõ các khái niệm này. Bất chấp phán quyết trên, Mỹ vẫn lập luận tại WTO rằng có nhiều phương pháp hợp lý để tính toán thâm hụt cán cân thanh toán.

Washington cho rằng thâm hụt tài khoản vãng lai là chỉ số phù hợp nhất để đánh giá tình trạng cán cân thanh toán hiện nay. Theo số liệu được Mỹ viện dẫn, nước này ghi nhận mức thâm hụt tài khoản vãng lai lên tới 1.200 tỷ USD trong năm 2024, phản ánh quy mô mất cân đối nghiêm trọng trong quan hệ kinh tế đối ngoại.

Đáng chú ý, thuế quan theo Mục 122 được xem là biện pháp thay thế một phần cho các mức thuế áp dụng theo Đạo luật Quyền hạn Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế (IEEPA), vốn đã bị Tòa án Tối cao Mỹ tuyên vô hiệu hồi tháng 2/2026.

Theo quy định, thuế quan theo Mục 122 chỉ có hiệu lực tối đa 150 ngày và sẽ hết hạn vào ngày 24/7/2026, trừ khi Quốc hội Mỹ cho phép gia hạn. Sau các cuộc tham vấn, Ban Thư ký WTO sẽ chuẩn bị báo cáo thực tế để Ủy ban về Hạn chế cán cân thanh toán xem xét trước khi trình lên Đại hội đồng WTO.