Nghị quyết 70-NQ/TW: Năng lượng sạch mở đường cho công nghiệp phát thải thấp

Việt Nam đang nổi lên là một trong những thị trường chiến lược của ngành khí công nghiệp tại Đông Nam Á, đồng thời đẩy mạnh mục tiêu tăng trưởng xanh và giảm phát thải carbon. Trong bối cảnh đó, nhiều doanh nghiệp quốc tế đang mở rộng đầu tư vào các giải pháp năng lượng sạch và khí công nghiệp carbon thấp tại Việt Nam.

 

Trao đổi với báo chí, ông Anthony Grandpierre, Giám đốc điều hành Messer khu vực Đông Nam Á (SEA COO), CHLB Đức chia sẻ nhận định về tiềm năng phát triển hydrogen xanh (hydro được sản xuất bằng điện từ các nguồn năng lượng tái tạo, hầu như không phát thải carbon), những điều kiện để ngành năng lượng sạch bứt phá cũng như xu hướng đầu tư vào các dự án khí công nghiệp phát thải thấp tại Việt Nam.

Phóng viên: Theo ông, vì sao Việt Nam đang trở thành một trong những thị trường được các doanh nghiệp quốc tế quan tâm khi phát triển hydrogen xanh và các giải pháp khí công nghiệp carbon thấp?

Ông Anthony Grandpierre: Việt Nam là một trong những thị trường quan trọng của Messer tại Đông Nam Á và chúng tôi đã xây dựng được nền tảng hoạt động khá vững chắc tại đây. Nhu cầu đối với các giải pháp khí công nghiệp phát thải thấp đang ngày càng gia tăng, vì vậy chúng tôi muốn bổ sung nguồn hydrogen phát thải thấp để đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng của khách hàng trong nhiều lĩnh vực công nghiệp.

Chúng tôi nhận thấy tiềm năng rất lớn từ các nhà máy quy mô lớn tại Việt Nam. Việc đầu tư hệ thống điện mặt trời mái nhà để sản xuất hydrogen phát thải thấp ngay từ đầu cũng là bước đi nhằm từng bước thúc đẩy sự phát triển của nền kinh tế hydrogen tại Việt Nam.

Phóng viên: Hydrogen xanh được xem là một trong những giải pháp quan trọng cho quá trình chuyển đổi năng lượng. Theo ông, đâu là những điều kiện để lĩnh vực này phát triển tại Việt Nam?

Ông Anthony Grandpierre: Hydrogen không phải là một công nghệ mới. Messer đã có hơn 120 năm kinh nghiệm trong sản xuất, lưu trữ, vận chuyển và ứng dụng hydrogen trong công nghiệp. Vì vậy, xét về công nghệ và kinh nghiệm triển khai, điều quan trọng hiện nay không còn là bài toán kỹ thuật mà là khả năng thương mại hóa.

Để hydrogen phát thải thấp phát triển, trước hết cần có nguồn năng lượng tái tạo ổn định với chi phí hợp lý. Bên cạnh đó là cơ chế mua bán điện trực tiếp (DPPA) và hệ thống hạ tầng đồng bộ để phục vụ sản xuất, vận chuyển cũng như phân phối hydrogen.

Khi những điều kiện này được đáp ứng và giá thành hydrogen phát thải thấp đủ sức cạnh tranh, thị trường sẽ có điều kiện phát triển nhanh hơn, qua đó tạo tiền đề để triển khai thêm nhiều dự án và mở rộng việc sử dụng các loại khí công nghiệp carbon thấp tại Việt Nam.

Phóng viên: Ông đánh giá như thế nào về triển vọng phát triển của ngành khí công nghiệp tại Việt Nam trong thời gian tới?

Ông Anthony Grandpierre: Tôi cho rằng triển vọng là rất tích cực. Việt Nam đang hướng tới mục tiêu tăng trưởng GDP từ 8-10%, đồng thời thu hút ngày càng nhiều dự án trong lĩnh vực điện tử, công nghiệp ô tô và nhiều ngành sản xuất khác. Đây đều là những lĩnh vực có nhu cầu lớn đối với khí công nghiệp bao gồm hydrogen chất lượng cao.

Các loại khí công nghiệp sẽ đóng góp vào quá trình tăng trưởng đó thông qua việc hỗ trợ hoạt động sản xuất theo hướng hiệu quả và phát thải thấp hơn. Khi nhu cầu thị trường đối với các các sản phẩm được sản xuất theo quy trình phát thải thấp tiếp tục gia tăng, sẽ có thêm nhiều doanh nghiệp tham gia đầu tư, qua đó góp phần thúc đẩy mục tiêu giảm phát thải carbon của Việt Nam.

 

Phóng viên: Messer vừa công bố kế hoạch đầu tư Nhà máy sản xuất khí công nghiệp tại Khu công nghiệp Cái Mép, TP. Hồ Chí Minh. Ông có thể chia sẻ thêm về định hướng cũng như công nghệ của dự án này?

Ông Anthony Grandpierre: Chúng tôi lựa chọn khu vực phía Nam trước hết vì lợi thế về hạ tầng năng lượng. Khu vực cảng Cái Mép là đầu mối quan trọng trong chuỗi cung ứng năng lượng cho các nhà máy điện ở miền Nam. Bên cạnh đó, TP. Hồ Chí Minh và các tỉnh phía Nam đang phát triển rất nhanh, kéo theo nhu cầu ngày càng tăng đối với nitơ và các loại khí công nghiệp.

Nhà máy sản xuất khí công nghiệp Cái Mép là dự án liên doanh giữa Tập đoàn Messer (Đức) và PVChem (Petrovietnam) với vốn đầu tư 37 triệu USD. Nằm tại Khu công nghiệp Cái Mép, nhà máy có công suất 200.000 tấn/năm, dự kiến khởi công vào quý III/2026 và vận hành thương mại vào quý III/2028. Dự án đã được phê duyệt nội bộ và hiện đang triển khai các thủ tục thành lập liên doanh, chuẩn bị đặt hàng thiết bị để có thể khởi công xây dựng khi quỹ đất hoàn tất. Theo kế hoạch, dự án sẽ mất khoảng một năm rưỡi để hoàn thành và dự kiến có thể cung cấp những sản phẩm đầu tiên ra thị trường trước cuối năm 2028.

Đây không phải là dự án sản xuất hydrogen mà tập trung vào nitơ, oxy và argon. Điểm đáng chú ý là dự án sẽ tận dụng nguồn năng lượng lạnh thu hồi từ quá trình tái hóa khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) để giảm khoảng 50% lượng điện tiêu thụ so với quy trình sản xuất thông thường. Điều này giúp giảm đáng kể dấu chân carbon của sản phẩm và hỗ trợ các doanh nghiệp sử dụng khí cắt giảm lượng phát thải CO₂ trong quá trình sản xuất.

Các sản phẩm của dự án sẽ phục vụ nhiều lĩnh vực của nền kinh tế. Nitơ được sử dụng rộng rãi trong các ngành điện tử, thực phẩm, giày dép, luyện kim và nhiều ngành công nghiệp khác. Trong khi đó, oxy sẽ được cung cấp cho ngành thép cũng như lĩnh vực y tế tại khu vực phía Nam.

Có thể nói, các sản phẩm khí công nghiệp từ dự án sẽ góp phần đáp ứng nhu cầu của nhiều ngành sản xuất, đồng thời hỗ trợ doanh nghiệp giảm phát thải trong quá trình sản xuất và hướng tới mục tiêu phát triển bền vững.

Phóng viên: Xin cảm ơn ông./.