Nhân rộng các mô hình khuyến nông chăn nuôi xanh, tuần hoàn gắn với thị trường

Đây cũng là dịp để cán bộ khuyến nông, nông dân, hợp tác xã và doanh nghiệp trao đổi kinh nghiệm, tăng cường liên kết, thúc đẩy nhân rộng vào thực tiễn sản xuất.

Ba mô hình được giới thiệu tại sự kiện gồm: sản xuất nông nghiệp theo tuần hoàn; chăn nuôi gà H’Mông góp phần xây dựng thương hiệu “gà đặc sản xương đen, thịt đen” và chăn nuôi lợn bản địa (lợn Hương) tạo vùng nguyên liệu sản phẩm OCOP.

Mặc dù khác nhau về đối tượng và quy mô, các mô hình đều hướng tới mục tiêu nâng cao hiệu quả kinh tế, bảo đảm an toàn dịch bệnh, giảm tác động môi trường, phát huy giá trị giống bản địa và tổ chức sản xuất gắn với thị trường tiêu thụ.

Ông Lê Quốc Thanh, Giám đốc Trung tâm Khuyến nông Quốc gia cho biết, điểm chung nổi bật của 3 mô hình là vai trò xuyên suốt của Trung tâm Khuyến nông Quốc gia và hệ thống khuyến nông các cấp. Khuyến nông không chỉ dừng lại ở việc hỗ trợ xây dựng các điểm trình diễn mà còn trực tiếp chuyển giao quy trình kỹ thuật, tổ chức tập huấn, tham quan, hội thảo, truyền thông và hỗ trợ kết nối liên kết sản xuất với tiêu thụ.

Qua đó, khuyến nông khẳng định vai trò đồng hành cùng người nông dân từ khâu kỹ thuật đến tổ chức sản xuất và tiếp cận thị trường. Thành công của mô hình không chỉ đo đếm bằng năng suất hay số lượng vật nuôi, mà còn ở khả năng giúp người dân giảm chi phí, nâng cao thu nhập, kiểm soát dịch bệnh, bảo vệ môi trường, xây dựng sản phẩm có giá trị và duy trì, nhân rộng sau khi dự án kết thúc.

Trong số các dự án được giới thiệu, Dự án “Xây dựng mô hình sản xuất nông nghiệp theo tuần hoàn” được triển khai trong giai đoạn 2024-2026 tại hai tỉnh Thái Nguyên và Bắc Ninh, hình thành chu trình khép kín gồm trồng ngô sinh khối - chăn nuôi bò thịt - xử lý chất thải - tái sử dụng làm phân bón.

Mô hình hỗ trợ người dân chuyển đổi từ tư duy chăn nuôi đơn lẻ sang sản xuất tuần hoàn, chủ động tận dụng phụ phẩm và quản lý nguồn lực nông hộ. Trong khuôn khổ dự án này, hệ thống khuyến nông đã tổ chức 27 lớp tập huấn, 6 hội thảo đầu bờ và phát hành 18.500 tờ gấp kỹ thuật.

Đối với dự án phát triển chăn nuôi gà H’Mông, chương trình triển khai giai đoạn 2025-2027 tại ba tỉnh Thái Nguyên, Tuyên Quang và Phú Thọ với 6 mô hình, đạt tổng quy mô 43.000 con gà thương phẩm. Các hộ tham gia áp dụng đồng bộ quy trình chăn nuôi an toàn sinh học, quản lý nguồn giống, thức ăn, tiêm phòng, vệ sinh sát trùng, phòng chống dịch bệnh và xử lý chất thải nhằm nâng cao chất lượng, an toàn sản phẩm. Dự án gắn kết kỹ thuật với thị trường khi 100% sản phẩm được định hướng liên kết tiêu thụ, xây dựng ít nhất 3 hợp đồng liên kết và dán tem, nhãn truy xuất nguồn gốc, từng bước chuyển từ việc nuôi gà đơn thuần sang sản xuất hàng hóa có nhận diện và thị trường tiêu thụ ổn định.

Bên cạnh đó, Dự án “Xây dựng mô hình chăn nuôi lợn bản địa (lợn Hương) tạo vùng nguyên liệu sản phẩm OCOP” được thực hiện giai đoạn 2024-2026 với tổng quy mô 900 con; trong đó tỉnh Thái Nguyên đảm nhận 350 con. Người chăn nuôi nhận được sự hỗ trợ về giống, thức ăn, vật tư thiết yếu, đồng thời được tập huấn kỹ thuật, theo dõi sát sao quá trình thực hiện và kết nối tiêu thụ.

Dự án hướng tới mục tiêu 100% sản phẩm được liên kết tiêu thụ, hiệu quả kinh tế tăng ít nhất 10% so với chăn nuôi đại trà, ứng dụng an toàn sinh học để giảm thiểu rủi ro dịch bệnh. Định hướng lâu dài của mô hình là hình thành chuỗi giá trị từ giống bản địa, chăn nuôi an toàn, tạo vùng nguyên liệu tập trung, kết nối hợp tác xã và doanh nghiệp để tiêu thụ sản phẩm và phát triển sản phẩm OCOP.

Đánh giá về cơ hội phát triển từ mô hình này, bà Nguyễn Thị Liễu, đại diện Hợp tác xã Toàn Liễu cho biết, việc chủ động xây dựng vùng nguyên liệu lợn Hương đạt chuẩn an toàn sinh học kết hợp với hỗ trợ liên kết tiêu thụ giúp hợp tác xã nâng cao giá trị sản phẩm, đảm bảo đầu ra ổn định cho các thành viên và tạo đà bứt phá cho các sản phẩm OCOP địa phương.

Để đảm bảo hiệu quả chuyển giao, dự án lợn Hương đã tổ chức 17 lớp tập huấn và 10 hội nghị tham quan cho khoảng 500 lượt người, trong khi dự án gà H’Mông cũng tổ chức nhiều lớp tập huấn và hội thảo cho hàng trăm lượt người tham dự. Hệ thống khuyến nông thể hiện vai trò cầu nối giữa cơ quan quản lý, nhà khoa học, doanh nghiệp và người sản xuất, đưa tiến bộ kỹ thuật vào thực tiễn sản xuất và phản hồi các nhu cầu từ thực tiễn để hoàn thiện kỹ thuật, tổ chức sản xuất và cơ chế chính sách./.