OECD: Kinh tế Việt Nam tiếp tục giữ vững đà phục hồi trong giai đoạn 2026–2027

OECD đánh giá, năm 2025 ghi nhận “sức bật” mạnh mẽ của kinh tế Việt Nam, với GDP quý III/2025 tăng tới 8,2% so với cùng kỳ năm trước. Các động lực chính tiếp tục đến từ tiêu dùng cuối cùng, tích lũy tài sản cố định và xuất khẩu hàng hóa – dịch vụ.

Thị trường lao động duy trì trạng thái tích cực với tỷ lệ thất nghiệp chỉ 2,2% kể từ quý III/2024 – mức thấp nhất từng được ghi nhận – trong khi tỷ lệ tham gia lao động tiếp tục tăng, phản ánh môi trường việc làm ổn định và mở rộng.

Tuy nhiên, OECD cũng lưu ý nhu cầu bên ngoài được dự báo sẽ suy yếu trong năm 2026, tạo áp lực lên xuất khẩu – một trong những trụ cột tăng trưởng của Việt Nam. Là nền kinh tế có độ mở lớn, Việt Nam vẫn dễ tổn thương trước các biến động chính sách toàn cầu.

Ở chiều tích cực, tiêu dùng tư nhân được đánh giá là vẫn duy trì sức mua ổn định nhờ tiền lương thực tế và việc làm tăng. Song, kế hoạch điều chỉnh thuế giá trị gia tăng (VAT) vào năm 2027 có thể khiến tiêu dùng chững lại trong ngắn hạn. Lạm phát cũng được dự báo tăng do nhu cầu trong nước vững và tác động một lần từ điều chỉnh thuế VAT.

Bù lại, OECD cho rằng đầu tư công – nhất là sau giai đoạn giải ngân chậm trước đây – sẽ tiếp tục là điểm tựa quan trọng hỗ trợ tổng cầu và thúc đẩy tăng trưởng. Tổ chức này đã nâng dự báo tăng trưởng năm 2026 thêm 0,2 điểm phần trăm so với báo cáo phát hành tháng 6/2025.

* Xuất khẩu và FDI tiếp tục là trụ cột

Bất chấp môi trường thương mại toàn cầu biến động, xuất khẩu hàng hóa – dịch vụ của Việt Nam duy trì mức tăng đáng kể. Trong 9 tháng của năm 2025, kim ngạch xuất khẩu tăng 15,5%, cao hơn mức 14,2% của nửa đầu năm nay. Xuất khẩu sang Mỹ – thị trường chiếm khoảng 30% tổng kim ngạch – tăng mạnh 27,7%, giữa bối cảnh rủi ro thuế nhập khẩu từ Mỹ vẫn hiện hữu.

Đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) duy trì tăng trưởng ổn định, kể từ giữa năm 2023, tiếp tục củng cố vai trò là động lực quan trọng của tăng trưởng. Dòng vốn này không chỉ bổ sung nguồn lực đầu tư mà còn thúc đẩy quá trình chuyển giao công nghệ và nâng cao năng suất của nền kinh tế.

Về chính sách tiền tệ, lập trường của Chính phủ Việt Nam vẫn theo hướng hỗ trợ sau các đợt giảm lãi suất từ tháng 6/2023. Tuy nhiên, OECD nhấn mạnh Ngân hàng Nhà nước cần giám sát chặt chẽ diễn biến lạm phát và sẵn sàng điều chỉnh linh hoạt nếu áp lực giá tăng mạnh hơn dự kiến.

* Những thách thức nổi lên

OECD cho rằng triển vọng tăng trưởng của Việt Nam vẫn đối mặt với một số rủi ro, nổi bật nhất là nguy cơ thương mại toàn cầu suy yếu từ năm 2026. Tiêu dùng tư nhân dù giữ vai trò quan trọng, nhưng có thể bị ảnh hưởng tạm thời bởi đợt điều chỉnh thuế VAT năm 2027.

Ngoài ra, các rủi ro bên ngoài – như thay đổi chính sách thương mại của các nước lớn, khả năng Mỹ áp thuế trung chuyển và môi trường đầu tư quốc tế thắt chặt – đều có thể tác động tiêu cực đến xuất khẩu và FDI.

Để duy trì đà tăng trưởng trong dài hạn, OECD khuyến nghị Việt Nam cần tăng cường cải cách thể chế, nhất là các lĩnh vực liên quan đến năng suất và chất lượng tăng trưởng. Một số khuyến nghị quan trọng gồm: Hoàn thiện khuôn khổ chính sách tiền tệ theo hướng dựa vào tín hiệu thị trường, giúp cải thiện phân bổ vốn và tăng sức chống chịu của hệ thống tài chính; Tiếp tục mở cửa thị trường dịch vụ, giảm rào cản gia nhập đối với nhà đầu tư nước ngoài; Nâng cao cạnh tranh giữa doanh nghiệp tư nhân và doanh nghiệp nhà nước thông qua cải thiện môi trường kinh doanh và bảo đảm sân chơi bình đẳng; Tạo động lực để giảm quy mô lao động phi chính thức – hiện chiếm khoảng 2/3 lực lượng lao động – nhằm mở rộng độ bao phủ an sinh xã hội và nâng năng suất chung của nền kinh tế; Thúc đẩy doanh nghiệp tham gia sâu hơn vào nấc thang giá trị cao của chuỗi cung ứng toàn cầu.

Mặc dù tăng trưởng dự kiến chậm lại trong hai năm tới, OECD vẫn đánh giá Việt Nam nằm trong nhóm các nền kinh tế tăng trưởng nhanh nhất châu Á. Điều này phù hợp với các dự báo gần đây từ nhiều tổ chức quốc tế lớn. Trong đó, HSBC nâng dự báo tăng trưởng của Việt Nam năm 2025 và 2026 lên lần lượt 7,9% và 6,7%, mức cao nhất Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN). Ngân hàng UOB dự báo tăng trưởng 7,7% cho năm 2025, còn Standard Chartered đưa ra mức 7,5% cho năm 2025 và 7,2% cho năm 2026.