Quy hoạch Cần Thơ hướng tới cực tăng trưởng quốc gia

Ngày 23/4,  tại Hà Nội, Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Tường Văn - Chủ tịch Hội đồng thẩm định đã chủ trì hội nghị Thẩm định Nhiệm vụ Quy hoạch chung thành phố Cần Thơ đến năm 2050, tầm nhìn đến năm 2075. Quy hoạch nhằm định hướng phát triển đô thị trung tâm vùng Đồng bằng sông Cửu Long theo yêu cầu mới sau sắp xếp đơn vị hành chính và trong bối cảnh hoàn thiện hệ thống quy hoạch quốc gia. 

Thứ trưởng Nguyễn Tường Văn nhấn mạnh, Nhiệm vụ Quy hoạch chung thành phố Cần Thơ đến năm 2050, tầm nhìn đến năm 2075 cần xác định rõ những định hướng phát triển mới của thành phố Cần Thơ trong bối cảnh mới, nhất là sau khi điều chỉnh địa giới hành chính và trong mối quan hệ với các quy hoạch cấp quốc gia, quy hoạch vùng. 

Trên cơ sở đó, cần làm rõ hơn tính chất, chức năng và vai trò của đô thị Cần Thơ trong hệ thống đô thị quốc gia và vùng; tăng cường kết nối giữa các đô thị trong nội vùng và liên vùng, phát huy vai trò trung tâm động lực của Cần Thơ. 

Đồng thời chú trọng bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa sông nước đặc trưng, gắn với phát triển đô thị hiện đại, bền vững; việc tổ chức không gian phát triển đô thị Cần Thơ cần hài hòa giữa tăng trưởng kinh tế với bảo vệ môi trường, thích ứng biến đổi khí hậu và nâng cao chất lượng sống của người dân. 

Đại diện đơn vị tư vấn - Công ty TNHH MTV Không gian xanh cho biết, việc lập quy hoạch chung thành phố Cần Thơ là yêu cầu cấp thiết xuất phát từ những thay đổi lớn về không gian, quy mô và vai trò phát triển của thành phố sau khi hợp nhất với các địa phương lân cận, đồng thời nhằm khắc phục những tồn tại, bất cập trong quá trình triển khai các quy hoạch trước đây. 

Hiện hệ thống các quy hoạch cấp quốc gia, quy hoạch vùng Đồng bằng sông Cửu Long cũng như quy hoạch ngành, lĩnh vực cùng quy định pháp luật mới về quy hoạch đô thị và nông thôn đã được ban hành, đặt ra yêu cầu phải cập nhật, điều chỉnh định hướng phát triển cho phù hợp. 

Mục tiêu lập Quy hoạch nhằm cụ thể hóa các định hướng chiến lược phát triển thành phố Cần Thơ trở thành cực tăng trưởng quan trọng của quốc gia, giữ vai trò động lực, lan tỏa và dẫn dắt phát triển toàn vùng Đồng bằng Sông Cửu Long; đồng thời xây dựng đô thị hiện đại, sinh thái, thích ứng biến đổi khí hậu, có hạ tầng đồng bộ, kết nối hiệu quả trong nội vùng và liên vùng. 

Quy hoạch cũng hướng tới việc tổ chức không gian phát triển hợp lý giữa đô thị và nông thôn, khai thác hiệu quả tiềm năng kinh tế biển, logistics, công nghiệp chế biến, nông nghiệp công nghệ cao, khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo… 

Đồng thời, xây dựng Cần Thơ trở thành đô thị sinh thái, văn minh, hiện đại, mang đậm bản sắc văn hóa sông nước; là trung tâm kinh tế, tài chính, logistics, dịch vụ, công nghiệp chế biến và nông nghiệp công nghệ cao của vùng; đồng thời nâng cao chất lượng sống của người dân, bảo đảm an ninh nguồn nước, bảo vệ môi trường và phát triển bền vững trong dài hạn.

Phạm vi lập quy hoạch trên đất liền là toàn bộ địa giới hành chính của thành phố Cần Thơ theo Nghị quyết số 1668/NQ-UBTVQH15 về việc sắp xếp các đơn vị hành chính cấp xã của thành phố Cần Thơ năm 2025, bao gồm 31 phường và 72 xã, tổng diện tích 6.360,98 km2. 

Phạm vi nghiên cứu lập quy hoạch trên biển được xác định trên cơ sở các mục tiêu, tầm nhìn và giải pháp quy hoạch, đảm bảo phù hợp các quy định pháp luật hiện hành có liên quan. Thời hạn quy hoạch ngắn hạn đến năm 2030 - 2035, dài hạn đến năm 2050 và tầm nhìn đến năm 2075. 

Mục tiêu lập quy hoạch đến năm 2030 là phát triển thành phố Cần Thơ trở thành một cực tăng trưởng của quốc gia, giữ vai trò động lực phát triển, lan tỏa, dẫn dắt cả vùng; là trung tâm của vùng về thương mại, du lịch, logistics, kinh tế biển, công nghiệp chế biến, công nghệ chiến lược, nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao, trung tâm khởi nghiệp, khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo… của cả vùng. 

Theo đó, Cần Thơ sẽ là đô thị hạt nhân mang đậm bản sắc văn hóa sông nước vùng Đồng bằng sông Cửu Long, có hạ tầng hoàn thiện đồng bộ, thông suốt trong thành phố và kết nối thuận lợi với các tỉnh lân cận. 

Đến năm 2050, thành phố Cần Thơ sẽ tiếp tục phát huy mạnh mẽ và hiệu quả tiềm năng, lợi thế của trung tâm vùng kinh tế biển và bản sắc vùng sông nước đặc trưng của vùng Đồng bằng sông Cửu Long trong phát triển đô thị và kinh tế - xã hội. 

Quy hoạch đặt mục tiêu phát triển Cần Thơ trở thành đô thị sông - biển hiện đại đặc sắc của Đông Nam Á, là "cửa ngõ Mê Kông xanh - thông minh - giàu bản sắc", trung tâm năng lượng, logistics sông - biển và dịch vụ đô thị cao cấp của tiểu vùng, công nghiệp xanh - tuần hoàn, dẫn dắt chuỗi giá trị nông nghiệp phát thải thấp… 

Về tính chất đô thị, Cần Thơ là đô thị loại I trực thuộc Trung ương, là trung tâm của vùng kinh tế biển về dịch vụ thương mại, du lịch, logistics, công nghiệp chế biến hiện đại, nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao, năng lượng, giáo dục và đào tạo, khoa học công nghệ, văn hóa, thể thao… 

Đây cũng là đô thị hạt nhân của vùng Đồng bằng sông Cửu Long và là cực tăng trưởng, thúc đẩy phát triển toàn vùng; là đầu mối giao thông, giao thương quốc tế, hạ tầng số quan trọng của vùng Đồng bằng sông Cửu Long và quốc gia, cửa ngõ quan trọng của vùng hạ lưu sông Mê Kông; có vị trí chiến lược quan trọng về quốc phòng, an ninh của vùng và cả nước. 

Dự báo đến năm 2035, quy mô dân số toàn thành phố là khoảng 4,9 triệu người; đất xây dựng đô thị khoảng 75.000 - 100.000 ha. Đến năm 2050, quy mô dân số toàn thành phố khoảng 6,1 triệu người; đất xây dựng đô thị khoảng 85.000 - 112.000 ha. 

Đóng góp ý kiến cho Nhiệm vụ quy hoạch chung thành phố Cần Thơ đến năm 2050, tầm nhìn đến năm 2075, Vụ Quy hoạch - Kiến trúc (Bộ Xây dựng) đề nghị chính quyền địa phương và đơn vị tư vấn làm rõ tác động của các quy hoạch quốc gia, quy hoạch ngành và các văn bản chỉ đạo mới nhất của Bộ Chính trị, Quốc hội, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ đến quy hoạch đô thị Cần Thơ. 

Cùng đó, cần làm rõ tiềm năng phát triển không gian đô thị, tỷ lệ chuyển dịch đô thị hóa, không gian kinh tế của đô thị; đánh giá hiện trạng sử dụng đất; xác định rõ mô hình, cấu trúc phát triển đô thị; xem xét kế hoạch thực hiện quy hoạch chung… 

Đại diện Bộ Công an lưu ý việc rà soát, cập nhật số liệu mới nhất sau khi sáp nhập tỉnh trong đánh giá hiện trạng; đồng thời đảm bảo quy hoạch sử dụng đất an ninh - quốc phòng và hạ tầng phòng cháy, chữa cháy đáp ứng tiêu chí của đô thị loại I. 

Bộ Công thương đề nghị làm rõ định hướng phát triển hạ tầng đô thị trong thời gian tới và quan tâm hơn đến nội dung phát triển đô thị thích ứng với biến đổi khí hậu.

Bộ Khoa học và công nghệ đề nghị bổ sung định hướng phát triển các trung tâm đổi mới sáng tạo và định hướng về quy hoạch không gian ngầm. 

Bộ Tài chính lưu ý việc rà soát, thống nhất nội dung phân kỳ quy hoạch theo đúng quy định của pháp luật và làm rõ mốc thời gian thu thập số liệu.

Hội Kiến trúc sư Việt Nam đề xuất nghiên cứu xây dựng mô hình quản trị đô thị Cần Thơ mới với vai trò là trung tâm vùng Đồng bằng sông Cửu Long; rà soát, làm rõ các ưu thế của một đô thị mang bản sắc vùng sông nước. Hiệp hội các đô thị Việt Nam lưu ý việc xem xét đề xuất cơ chế đặc thù cho thành phố Cần Thơ. 

Hội quy hoạch phát triển đô thị Việt Nam cho rằng phải đặt quy hoạch đô thị Cần Thơ trong quy hoạch tổng thể hệ thống đô thị quốc gia; rà soát kỹ quy hoạch hạ tầng ứng phó với biến đổi khí hậu, nước biển dâng. 

Văn phòng Chính phủ đề nghị đảm bảo tính kết nối vùng, đặc biệt là kết nối giao thông đường thủy; quan tâm phát triển đô thị hướng biển, đô thị ứng phó với biến đổi khí hậu.

Thứ trưởng Nguyễn Tường Văn đề nghị cơ quan chủ trì lập quy hoạch tiếp thu đầy đủ các ý kiến góp ý, khẩn trương hoàn thiện Nhiệm vụ Quy hoạch, làm cơ sở triển khai lập Quy hoạch chung thành phố Cần Thơ đến năm 2050, tầm nhìn đến năm 2075 với chất lượng cao, đáp ứng yêu cầu phát triển thành phố Cần Thơ trong giai đoạn mới.

Tại hội nghị, ông Mai Văn Tân - Giám đốc Sở Xây dựng thành phố Cần Thơ cho biết đã tiếp thu đầy đủ các ý kiến của Hội đồng thẩm định và cam kết sẽ sớm chỉnh sửa, hoàn thiện hồ sơ Nhiệm vụ quy hoạch để trình cấp có thẩm quyền xem xét phê duyệt.