Sawaco chuyển đổi số với hệ thống cấp nước thông minh

Nhằm đáp ứng nhu cầu sử dụng nước và công tác quản lý hơn 11.000 km đường ống cấp nước và 2,4 triệu hộ khách hàng, Tổng công ty Cấp nước Sài Gòn (Sawaco) đã chọn con đường chuyển đổi số để hiện đại hóa hoạt động và phục vụ khách hàng hiệu quả hơn. Với những nguồn lực đầu tư và đạt được trong công tác chuyển đổi số, hiện Sawaco đang hướng tới trở thành doanh nghiệp số với hệ thống cấp nước thông minh, đóng góp vào mục tiêu xây dựng TP. Hồ Chí Minh thành đô thị hiện đại, bền vững.

*Từ hiện đại hóa hạ tầng cấp nước

Ngay từ năm 2021, Sawaco đã ban hành Đề án phát triển công nghệ thông tin giai đoạn 2021 – 2025, định hướng đến 2030, trong đó xác định mục tiêu trọng tâm là hiện đại hóa hạ tầng và gia tăng tính tự động hóa trong toàn bộ hệ thống cấp nước. Cụ thể hóa đề án này, năm 2023, Sawaco đã đưa vào vận hành Trung tâm Dữ liệu (Data Center) đạt chuẩn quốc tế, với độ sẵn sàng 99,9%, hệ thống máy chủ chuyên dụng và kết nối đường truyền tốc độ cao 10Gbps. Cùng với đó, hạ tầng công nghệ thông tin được triển khai bảo mật đa lớp, xác thực đa yếu tố, mã hóa dữ liệu giúp dữ liệu và hệ thống được vận hành an toàn tuyệt đối.

Không chỉ dừng ở hạ tầng, Sawaco còn đẩy mạnh ứng dụng công nghệ vào sản xuất và vận hành. Các nhà máy nước trong hệ thống quản lý của Sawaco đã được trang bị Hệ thống Giám sát điều khiển và Thu thập dữ liệu (SCADA) chuẩn công nghiệp, phần mềm thủy lực WaterGEMs và hệ thống GIS, cho phép giám sát mạng lưới theo thời gian thực, mô hình hóa dòng chảy chính xác và phát hiện kịp thời sự cố. Một dấu ấn quan trọng khác là sự ra đời của Trung tâm Vận hành hệ thống cấp nước (SWOC) giai đoạn 1, nơi dữ liệu toàn mạng lưới được tích hợp và điều phối tập trung, giúp nâng cao hiệu quả quản lý.

Đại diện Sawaco cho biết: Trung tâm Dữ liệu được đầu tư theo tiêu chuẩn quốc tế giúp tích hợp tính toán, lưu trữ và ảo hóa vào một hệ thống duy nhất, nâng cao hiệu suất và tối ưu chi phí vận hành. Cùng với đó, SWOC được ví như “mạch máu” của Sawaco giúp giám sát toàn diện mạng lưới cấp nước từ nhà máy đến hệ thống phân phối, phát hiện nhanh các sự cố rò rỉ hoặc thất thoát nước. Đặc biệt, Sawaco đã thử nghiệm đồng hồ nước thông minh tích hợp IoT, có khả năng truyền dữ liệu từ xa và cảnh báo sự cố tức thời.

Theo Sawaco, công nghệ này không chỉ giúp cải thiện quy trình đọc số mà còn góp phần quan trọng vào việc giảm tỷ lệ thất thoát nước – một thách thức vốn tồn tại nhiều năm. Nhờ hệ thống quản lý số hóa toàn diện, ngành cấp nước thành phố giảm tỷ lệ thất thoát nước xuống mức thấp chưa từng có, hiện xuống còn 14,09%.

Quá trình chuyển đổi số tại Sawaco không chỉ là những dự án công nghệ, mà đã trở thành chuỗi giải pháp mang tính tổng thể. Từ khâu sản xuất đến khâu tiêu thụ, dữ liệu đã được số hóa toàn diện, cho phép Sawaco điều phối nguồn nước linh hoạt theo thời điểm và khu vực dân cư. Trên nền tảng đó, trí tuệ nhân tạo (AI) được ứng dụng trong dịch vụ khách hàng, giúp xử lý yêu cầu nhanh chóng, chính xác và mang lại trải nghiệm thuận tiện hơn. Song song, hệ thống cảm biến hiện đại được lắp đặt rộng khắp, kết nối về trung tâm vận hành, cho phép giám sát chất lượng nước liên tục. Quá trình tự động hóa không chỉ giúp tối ưu sản xuất, mà còn giảm thiểu chi phí vận hành.

Hiện nay, các đơn vị cấp nước thành viên và Sawaco đang đẩy mạnh tích hợp các dịch vụ trực tuyến của Sawaco vào Ứng dụng “App Công dân số Thành phố Hồ Chí Minh” để người dân có thể tra cứu hóa đơn, lịch cắt nước, đăng ký cấp mới, báo hỏng thiết bị.

*Đến mục tiêu trở thành doanh nghiệp số

Để đảm bảo sự vận hành bền vững, Sawaco coi nhân lực là yếu tố quyết định. Nhiều khóa đào tạo về công nghệ số, đặc biệt trong lĩnh vực AI và dữ liệu lớn, đã được tổ chức thường xuyên cho đội ngũ kỹ sư và nhân viên. Kết quả mang lại là rõ ràng: chi phí được tiết kiệm, thất thoát nước giảm, thời gian xử lý sự cố rút ngắn, trong khi sự hài lòng của khách hàng ngày càng tăng. Chuyển đổi số đã không còn là khái niệm xa vời, mà đang trực tiếp cải thiện chất lượng dịch vụ cấp nước của thành phố.

Ông Phạm Bạch Triều, Giám đốc Công nghệ thông tin Sawaco cho biết: Việc đầu tư vào hạ tầng công nghệ thông tin hiện đại không chỉ giúp cho Sawaco tối ưu hóa hoạt động quản lý, nâng cao hiệu suất vận hành mà còn đảm bảo nền tảng vững chắc cho chuyển đổi số toàn diện. Những giải pháp tiên tiến đang được đầu tư giúp cho Sawaco đảm bảo an toàn thông tin, nâng cao trải nghiệm khách hàng và hướng đến doanh nghiệp số bền vững trong tương lai.

Bước vào giai đoạn 2025 – 2030, Sawaco đã xác định rõ các phương hướng chiến lược để nâng quá trình chuyển đổi số lên tầm cao mới. Cụ thể, xây dựng một doanh nghiệp số toàn diện, đồng bộ hóa từ công tác quản trị nội bộ đến sản xuất – dịch vụ, hình thành hệ sinh thái số linh hoạt và minh bạch, trong đó khách hàng đóng vai trò trung tâm.

Cùng với đó, Sawaco tập trung phát triển hệ thống cấp nước thông minh, lấy hạ tầng dữ liệu làm nền tảng. Trung tâm dữ liệu chính (DC Site) sẽ được nâng cấp, đồng thời xây dựng thêm Trung tâm dữ liệu dự phòng (DR Site), nhằm bảo đảm khả năng dự phòng và xử lý khối lượng dữ liệu khổng lồ từ hàng ngàn thiết bị IoT. Các công nghệ như AI, Big Data và Data Warehouse sẽ được triển khai sâu rộng, phục vụ dự báo nhu cầu nước, kiểm soát chất lượng nguồn cung và giảm thiểu thất thoát.

Để cụ thể hóa các mục tiêu đặt ra, Sawaco đặt trọng tâm vào việc phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, trong đó tăng cường hợp tác với các trường đại học, viện nghiên cứu để xây dựng đội ngũ chuyên gia dữ liệu, kỹ sư công nghệ, đồng thời tạo môi trường làm việc khuyến khích đổi mới, sáng tạo. Đây chính là lực lượng nòng cốt, bảo đảm cho quá trình chuyển đổi số không chỉ thành công trong ngắn hạn mà còn bền vững trong dài hạn.

Ông Nguyễn Văn Đắng, Phó Tổng giám đốc Sawaco cho rằng: Bên cạnh đầu tư công nghệ thì việc xây dựng nguồn nhân lực chính là động lực để chuyển đổi số tốt cho Sawaco trong thời gian tới. Với sự thích ứng phát triển của khoa học - công nghệ, nguồn nhân lực phải không ngừng tích lũy, học hỏi, trang bị kỹ năng số và sử dụng thuần thục các công nghệ mới để đáp ứng yêu cầu phát triển của ngành cấp nước cũng như của TP. Hồ Chí Minh.

Với hạ tầng hiện đại, giải pháp đồng bộ và chiến lược rõ ràng, Sawaco đang tiến từng bước chắc chắn trên con đường trở thành doanh nghiệp số, đồng thời đóng vai trò hạt nhân trong xây dựng hệ thống cấp nước thông minh cho siêu đô thị hơn 14 triệu dân.