Tạo thuận lợi cho doanh nghiệp huy động vốn qua kênh trái phiếu

Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, ông Nguyễn Hoàng Dương phát biểu tại hội nghị. Ảnh: UBCKNN

Thị trường trái phiếu doanh nghiệp đang bước vào giai đoạn hoàn thiện khuôn khổ pháp lý theo Nghị định số 200/2026/NĐ-CP, với yêu cầu tăng cường tính minh bạch, kỷ luật thị trường, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp huy động vốn và bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của nhà đầu tư.

Đây là nội dung được đưa ra tại Hội nghị lấy ý kiến dự thảo Thông tư thay thế Thông tư số 30/2023/TT-BTC và Thông tư số 76/2024/TT-BTC hướng dẫn thực hiện một số điều của Nghị định số 200/2026/NĐ-CP về chào bán, giao dịch trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ trong nước và chào bán trái phiếu doanh nghiệp ra thị trường quốc tế, do Ủy ban Chứng khoán Nhà nước phối hợp với Hiệp hội Thị trường Trái phiếu Việt Nam (VBMA) tổ chức sáng 28/7 tại Quảng Ninh.

Phát biểu khai mạc hội nghị, Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước Nguyễn Hoàng Dương cho biết, ngày 5/6/2026, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 200/2026/NĐ-CP nhằm tiếp tục hoàn thiện khuôn khổ pháp lý đối với hoạt động chào bán và giao dịch trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ. Nghị định vừa tạo điều kiện để doanh nghiệp đáp ứng đầy đủ các điều kiện, minh bạch thông tin trong huy động vốn thông qua phát hành trái phiếu, vừa bổ sung các quy định nhằm bảo đảm thị trường phát triển an toàn, hiệu quả và ổn định.

Ngay sau khi Nghị định có hiệu lực, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước đã rà soát các quy định hiện hành và khẩn trương xây dựng dự thảo Thông tư trên cơ sở kế thừa những quy định còn phù hợp, đồng thời sửa đổi, bổ sung các nội dung cần thiết để thống nhất với Nghị định mới, khắc phục những khó khăn, vướng mắc phát sinh trong thực tiễn. Sau khi được ban hành, Thông tư sẽ thay thế Thông tư số 30/2023/TT-BTC ngày 17/5/2023 và Thông tư số 76/2024/TT-BTC ngày 6/11/2024 của Bộ Tài chính.

Theo Phó Chủ tịch Nguyễn Hoàng Dương, việc hoàn thiện khuôn khổ pháp lý đối với thị trường trái phiếu doanh nghiệp có ý nghĩa quan trọng trong việc bảo đảm hài hòa giữa yêu cầu tăng cường kỷ luật, kỷ cương, nâng cao tính minh bạch của thị trường với mục tiêu tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động huy động vốn hợp pháp, hiệu quả của doanh nghiệp. Đồng thời, đây cũng là cơ sở để bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của nhà đầu tư, nâng cao chất lượng hàng hóa trên thị trường và củng cố niềm tin của các chủ thể tham gia.

Ông Nguyễn Hoàng Dương cho biết, dự thảo Thông tư đã được lấy ý kiến rộng rãi theo quy định. Đến nay, Ban soạn thảo đã nhận được ý kiến của 36 cơ quan, tổ chức; trong đó có 26 đơn vị thống nhất với nội dung dự thảo và 10 đơn vị góp ý đối với một số nội dung cụ thể. Đây là cơ sở quan trọng để tiếp tục hoàn thiện dự thảo trước khi trình Bộ Tài chính xem xét, ban hành.

Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước đề nghị các đại biểu tập trung góp ý đối với những nội dung còn có ý kiến khác nhau, những khó khăn, vướng mắc trong thực tiễn nhằm bảo đảm các quy định của Thông tư có tính thống nhất, đồng bộ, khả thi, không làm phát sinh thủ tục hành chính và chi phí tuân thủ không cần thiết.

Tại hội nghị, bà Phạm Thị Thùy Linh, Trưởng Ban Phát triển thị trường chứng khoán, đã trình bày những nội dung trọng tâm của dự thảo Thông tư. Theo đó, dự thảo kế thừa các quy định hiện hành về đăng ký, lưu ký, thực hiện quyền và chuyển quyền sở hữu trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ tại Thông tư số 30/2023/TT-BTC, đồng thời rà soát, sửa đổi và bổ sung một số nội dung nhằm bảo đảm thống nhất với Nghị định số 200/2026/NĐ-CP và cập nhật các dẫn chiếu pháp lý có liên quan.

Đối với hoạt động giao dịch trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ, dự thảo hướng dẫn việc đăng ký giao dịch, điều chỉnh số lượng trái phiếu đăng ký giao dịch, hủy đăng ký giao dịch tại Sở Giao dịch Chứng khoán; đồng thời quy định về tổ chức giao dịch, trách nhiệm và chế độ báo cáo của các thành viên giao dịch.

Về thanh toán giao dịch, dự thảo quy định rõ các tổ chức tham gia hệ thống thanh toán giao dịch TPDN riêng lẻ; hướng dẫn việc thanh toán, xử lý lỗi sau giao dịch và xử lý trường hợp tạm thời mất khả năng thanh toán tiền giao dịch.

Tiếp đó, ông Lê Trung Hải, Phó Trưởng Ban Giám sát công ty đại chúng, trình bày các nội dung liên quan đến chế độ công bố thông tin, chế độ thông báo, báo cáo và cơ chế chia sẻ dữ liệu về TPDN riêng lẻ.

Theo dự thảo, đối với chế độ công bố thông tin của doanh nghiệp phát hành, các quy định tại Thông tư số 76/2024/TT-BTC về công bố thông tin trước đợt chào bán, công bố thông tin định kỳ và bất thường tiếp tục được kế thừa. Đồng thời, dự thảo bổ sung một số biểu mẫu mới theo quy định của Nghị định số 200/2026/NĐ-CP, sửa đổi và cụ thể hóa một số mẫu biểu nhằm tạo thuận lợi cho doanh nghiệp trong quá trình thực hiện.

Dự thảo cũng hướng dẫn chế độ báo cáo đối với các tổ chức tham gia hoạt động chào bán và giao dịch trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ như tổ chức tư vấn hồ sơ chào bán, đại diện người sở hữu trái phiếu, tổ chức đấu thầu, bảo lãnh, đại lý phát hành, Sở Giao dịch Chứng khoán, Tổng công ty Lưu ký và Bù trừ chứng khoán Việt Nam cùng các tổ chức đăng ký, lưu ký trái phiếu.

Đáng chú ý, dự thảo bổ sung quy định về chế độ thông báo của Ủy ban Nhân dân cấp tỉnh. Theo đó, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cấp tỉnh sẽ gửi thông báo định kỳ hằng năm cho Bộ Tài chính về kết quả theo dõi, tổng hợp tình hình phát hành trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ, kết quả thanh tra, kiểm tra và xử lý vi phạm đối với doanh nghiệp phát hành là công ty không phải công ty đại chúng, công ty chứng khoán hoặc công ty quản lý quỹ đầu tư chứng khoán có trụ sở trên địa bàn.

Phiên thảo luận tại hội nghị thu hút sự quan tâm của các đại biểu. Ảnh: UBCKNN

Bên cạnh đó, dự thảo quy định cơ chế chia sẻ thông tin, dữ liệu từ Chuyên trang thông tin về trái phiếu doanh nghiệp tại Sở Giao dịch Chứng khoán cho UBND cấp tỉnh và Ủy ban Chứng khoán Nhà nước nhằm nâng cao hiệu quả quản lý, giám sát thị trường. Dự thảo cũng không bổ sung thêm thủ tục hành chính mới, qua đó hạn chế phát sinh chi phí tuân thủ cho doanh nghiệp và các chủ thể tham gia thị trường.

Tại phiên thảo luận, các đại biểu tập trung góp ý nhiều nội dung của dự thảo liên quan đến hoạt động giao dịch trái phiếu, công bố thông tin, xử lý giao dịch lỗi, tiêu chí xác định trường hợp tạm thời mất khả năng thanh toán và phân loại nhà đầu tư.

Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước Nguyễn Hoàng Dương đã trực tiếp trao đổi, giải đáp các ý kiến, làm rõ những nội dung còn có ý kiến khác nhau và ghi nhận các đề xuất để Ban soạn thảo tiếp tục nghiên cứu, hoàn thiện dự thảo.

Kết thúc hội nghị, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cho biết sẽ nghiên cứu, tiếp thu đầy đủ các ý kiến đóng góp để tiếp tục hoàn thiện dự thảo Thông tư, bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ và khả thi trong quá trình triển khai thực hiện trước khi trình Bộ Tài chính xem xét, ban hành theo quy định.