Thành công và thách thức với tập đoàn Huawei trong lĩnh vực xe điện

Theo trang mạng caixin.com, chiếc xe điện mới Aito M7 do Huawei Technology Co. Ltd. và nhà sản xuất ô tô Seres Group Co. Ltd. đồng phát triển đã nhận được hơn 60.000 đơn đặt hàng trong vòng một tháng sau khi ra mắt vào ngày 12/9. Với nhu cầu vượt quá mong đợi của hai đối tác, Huawei đã cam kết đầu tư thêm 1 tỷ nhân dân tệ (136,5 triệu USD) để đảm bảo việc giao hàng.

Trong một bài đăng trên mạng xã hội hôm 6/10, ông Richard Yu, Chủ tịch đơn vị xe thông minh của Huawei, đã gọi chiến thắng này là "sự trỗi dậy từ cõi chết".

Bên trong Huawei, xe điện Aito M7 được xem là một "Mate 7 khác". Mate 7 là dòng điện thoại thông minh hàng đầu của Huawei, được ra mắt vào năm 2014, đã đảo ngược danh tiếng “nhà sản xuất điện thoại giá rẻ” của gã khổng lồ thiết bị viễn thông này.

* Khám phá các mô hình mới

Sau liên tiếp một loạt lệnh cấm và hạn chế xuất khẩu của Mỹ kể từ tháng 8/2020 làm tê liệt mảng kinh doanh điện thoại thông minh truyền thống của Huawei, tập đoàn này đã nỗ lực khám phá các nguồn doanh thu mới. Để duy trì các kênh bán sản phẩm tiêu dùng của tập đoàn, Chủ tịch Yu đã tạo ra mô hình Huawei Smart Selection (Lựa chọn thông minh) hợp tác với các nhà sản xuất ô tô trong việc sản xuất và tiêu thụ ô tô tại gần 60.000 cửa hàng điện thoại Huawei trên toàn Trung Quốc.

Không giống như các mô hình đã từng khai thác trước đó, như Huawei Inside hoặc HI (trong đó các nhà sản xuất ô tô sử dụng hệ thống xe thông minh của Huawei và các phương tiện được xác định bằng HI trong tên mẫu của họ), trong mô hình Smart Selection, Huawei cung cấp các kênh bán hàng và có tiếng nói lớn hơn đối với việc phát triển và tiếp thị xe hơi.

Kết quả là doanh số bán hàng theo mô hình Smart Selection của chiếc xe SUV Aito đã tăng hơn 6 lần, lên 80.041 chiếc vào năm 2022, giúp Huawei vượt qua một năm khó khăn nhất, khi chỉ bán được 28 triệu điện thoại thông minh, so với 241 triệu chiếc bán được vào năm 2019.

Theo mô hình Smart Selection, Huawei không chỉ có thể bán các bộ phận và giấy phép công nghệ cho các đối tác, mà còn nhận được hoa hồng từ việc bán xe tại các cửa hàng điện thoại thông minh của mình. Nhưng mô hình này cũng đi kèm với một số tranh cãi.

Năm 2021, Huawei đã bác bỏ suy đoán rằng họ muốn trở thành “đối thủ Tesla của Trung Quốc”. Công ty cho biết đã đặt ra một chiến lược dài hạn rõ ràng vào năm 2018 rằng họ sẽ không sản xuất ô tô và chiến lược đó không thay đổi. Nhưng bây giờ với những chiếc xe Aito, Huawei đã tham gia sâu hơn vào mảng thiết kế, phát triển và kiểm soát chất lượng sản phẩm, khiến tập đoàn đang tiến rất gần vào ngành sản xuất ô tô.

Nhiều đối tác sản xuất ô tô lo lắng rằng Huawei sớm muộn gì cũng sẽ tự sản xuất ô tô và họ chỉ được sử dụng làm đối tác cạnh tranh. Do đó, một số người không muốn mua hệ thống và các bộ phận của Huawei theo mô hình HI.

* Sức mạnh tổng hợp giữa điện thoại và xe hơi

Đầu năm nay, khi doanh số bán xe Aito gây thất vọng, từ nội bộ bên trong tập đoàn Huawei, mô hình Smart Selection cũng chịu phải áp lực to lớn. Nếu mô hình này không thể chứng minh tiềm năng lợi nhuận của mình, Huawei có thể đánh giá lại hướng kinh doanh ô tô trong tương lai.

Ban đầu, hoạt động kinh doanh ô tô của Huawei vốn dĩ chỉ nhằm mục đích lấp đầy khoảng trống doanh số bán hàng trong mảng kinh doanh di động, sau khi Mỹ áp đặt các lệnh cấm đặc biệt nhắm vào Huawei. Nhưng sự ra mắt của Mate 60 Pro, điện thoại thông minh mới nhất của hãng hồi tháng 8/2023, đang được ca ngợi là sự trở lại chiến thắng của Huawei đối với điện thoại di động. Nhà phân tích Ming-Chi Kuo của TF International Securities ước tính rằng lô hàng điện thoại thông minh của Huawei có thể tăng 65% trong năm nay lên 38 triệu chiếc và hơn 60 triệu chiếc vào năm tới.

Giờ đây, với sự phục hồi của mảng kinh doanh điện thoại thông minh, liệu Huawei sẽ định vị lại chiến lược kinh doanh huyết mạch trước đây của mình như thế nào, trong khi mảng kinh doanh ô tô đang dần thu hút sự chú ý của thị trường? Ở cấp độ kỹ thuật, phân khúc điện thoại thông minh và ô tô có sự hiệp đồng.

Điện thoại Mate 60 Pro được trang bị mạch bán dẫn (chip) Kirin 9000s mới do Huawei tự phát triển. Đây là bộ xử lý đầu tiên sử dụng công nghệ 7 nanomet tiên tiến nhất của hãng Semiconductor Manufacturing International Corp. Sau khi được điều chỉnh cho cấu hình xe, con chip này cũng được sử dụng để cung cấp năng lượng cho màn hình thông tin giải trí trong xe Aito M7. Tại một sự kiện báo chí ở Thượng Hải, ông Richard Yu nhấn mạnh rằng hệ thống thông tin giải trí của M7 sẽ mang lại trải nghiệm mượt mà giống như Mate 60 Pro.

Huawei đã cố gắng tận dụng sự hiệp lực trong việc tiếp thị cả xe SUV Aito M7 và điện thoại thông minh. Công ty đã cung cấp cho chủ sở hữu tương lai của M7 quyền truy cập ưu tiên để mua dòng điện thoại thông minh Mate 60 của mình. Avatar Technology Co. Ltd. - một đơn vị xe năng lượng mới thuộc sở hữu chung của Chongqing Changan Automobile Co. Ltd. và Nio Inc., đều là đối tác của Huawei - đang cung cấp phiên bản đặc biệt của Mate 60 Pro cho các chủ sở hữu Avatar hiện tại, những người đã thành công giới thiệu bạn bè của họ mua một chiếc xe mới.

* Mở rộng sản phẩm

Tiếp nối thành công của Aito M7, Huawei đã công bố thêm hai mẫu xe mới, là mẫu sedan điện Luxeed S7 sẽ ra mắt vào tháng 11/2023 và mẫu SUV cỡ lớn Aito M9, sẽ xuất hiện ở các cửa hàng của tập đoàn vào tháng 12/2023. Trong buổi lễ ra mắt sản phẩm mới vào ngày 25/9, ông Yu cho biết S7 sẽ vượt trội so với chiếc xe Model S của Tesla, trong khi Aito M9 sẽ là chiếc SUV mạnh mẽ nhất và tốt nhất trên đường.

Nếu xe Aito M7 và mẫu M5 trước đó chỉ là phiên bản cập nhật của các mẫu hiện có của dòng xe Seres, thì M9 là một sản phẩm mới mà Huawei tham gia vào thiết kế. Chiếc SUV hiện đại này, với mức giá dự kiến từ 500.000 đến 600.000 nhân dân tệ, có các giải pháp công nghệ toàn diện xe hơi thông minh của Huawei và được cung cấp bởi động cơ điện kép do Huawei cung cấp. Mẫu xe này đã sẵn sàng để cạnh tranh với các đối thủ hạng sang từ hai nhà sản xuất ô tô nổi tiếng Mercedes và Nio.

* Lợi thế thông minh chưa đủ đảm bảo thành công

Trong ngành công nghiệp xe điện (EV), các quan điểm phổ biến đều cho rằng nửa sau của cuộc cạnh tranh EV là hệ thống xe thông minh và đây là thế mạnh của Huawei. Tại cuộc họp báo ra mắt M7, Chủ tịch Yu thông báo rằng hệ thống lái xe thông minh tiên tiến mới của Huawei, không còn dựa vào bản đồ có độ chính xác cao, sẽ có mặt trên toàn quốc. Tuy nhiên, lợi thế kỹ thuật không đảm bảo thành công của Huawei, vì sự cạnh tranh khốc liệt trên thị trường EV của Trung Quốc đang buộc các nhà sản xuất ô tô phải tung ra nhiều tính năng độc đáo khác nhau.

Ngày 19/10, hãng xe Tesla bắt đầu bán mẫu xe Model 3 nâng cấp, cạnh tranh với S7 của Huawei. Tesla có kế hoạch triển khai các tính năng Tự lái hoàn toàn (FSD) tại thị trường Trung Quốc. Trong một buổi phát trực tiếp vào tháng 8/2023, CEO Elon Musk của Tesla đã chứng minh khả năng FSD trong một lần lái thử ở Palo Alto, California (Mỹ). Ông Musk tin rằng sức mạnh máy tính tiên tiến và khả năng đào tạo của FSD cuối cùng có thể dẫn đến những chiếc xe tự lái không chỉ tốt như con người mà còn nhiều ưu thế công nghệ hơn đáng kể.

Tại Trung Quốc, nhà sản xuất xe XPeng Inc. cũng đã phát hành mẫu SUV G9 hàng đầu của mình, với phạm vi giá cạnh tranh với M7 và Model Y của Tesla. Một số nguồn tin bên trong Huawei thừa nhận rằng những chiếc xe trong Smart Selection của họ có thể không đủ lợi thế cạnh tranh về giá so với các đối thủ này. Kể từ đầu năm, thị trường ô tô Trung Quốc đã phải vật lộn trong cuộc chiến giá cả vô cùng căng thẳng và nhiều biến động.

Mạng lưới bán hàng và hậu mãi của Huawei cũng phải đối mặt với những thách thức. Theo thỏa thuận ban đầu, xe Aito sẽ chủ yếu được bán tại các cửa hàng của Huawei. Nhưng các dịch vụ giao xe và hậu mãi sẽ được xử lý bởi các trung tâm người dùng của Seres, nơi cũng bán ô tô.

Có sự cạnh tranh giữa hai kênh trong hoạt động thực tế. Ví dụ, nhân viên bán hàng của các trung tâm người dùng của Seres có thể đưa ra các điều khoản tốt hơn, cố gắng thuyết phục người tiêu dùng hủy các đơn đặt hàng đã đặt tại các cửa hàng Huawei và chuyển sang trung tâm người dùng. Đồng thời, vì Huawei không kiểm soát được dịch vụ sau bán hàng và trải nghiệm người tiêu dùng kém sẽ ảnh hưởng đến danh tiếng của Huawei. Ngoài ra, không gian hạn chế tại các cửa hàng Huawei có nghĩa là nhiều mô hình không thể được lên kệ cùng một lúc.

Huawei đang có kế hoạch xây dựng một kênh bán hàng riêng cho các thương hiệu ô tô theo mô hình Smart Selection. Nhưng mô hình Smart Selection cũng phải đối mặt với các biến số và rủi ro từ các đối tác. Ví dụ, khi Seres ban đầu hợp tác với Huawei, cả hai đều ở bên bờ vực của sự sống và cái chết. Với sự thành công của loạt xe Aito, Seres có thể đưa ra các yêu cầu mới trong quan hệ đối tác của họ, chẳng hạn như điều chỉnh tỷ lệ chia sẻ doanh thu.

Trong mô hình Smart Selection, vị trí của bốn thương hiệu đối tác và trạng thái của mỗi đối tác cũng khác nhau, điều này sẽ gây khó khăn cho Huawei trong việc phối hợp các lợi ích khác nhau của họ./.