Thanh toán bằng đồng nhân dân tệ giữa Trung Quốc-ASEAN tăng mạnh

Giao dịch thanh toán xuyên biên giới bằng đồng nhân dân tệ (NDT) giữa Trung Quốc và các thành viên thuộc Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) đang tăng nhanh, phản ánh xu hướng mở rộng sử dụng đồng nội tệ trong thương mại và đầu tư tại khu vực.

Theo đại diện phái đoàn Trung Quốc tại ASEAN, năm 2024, tổng giá trị thanh toán bằng NDT giữa hai bên đạt khoảng 8.900 tỷ Nhân dân tệ, tương đương 1,3 nghìn tỷ USD, tăng hơn 50% so với cùng kỳ năm trước. Diễn biến này cho thấy vai trò ngày càng lớn của đồng NDT trong các giao dịch khu vực.

Trung Quốc thời gian qua đã thúc đẩy việc sử dụng đồng nội tệ trong thanh toán với nhiều nước Đông Nam Á, trong đó có Indonesia. Cơ chế thanh toán bằng đồng NDT và nội tệ các nước giúp doanh nghiệp giảm phụ thuộc vào đồng USD, đồng thời hạn chế chi phí chuyển đổi ngoại tệ trong giao dịch thương mại và đầu tư.

Dữ liệu từ Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc (PBOC, ngân hàng trung ương) cho thấy khoảng 2.400 tỷ NDT trong tổng giá trị thanh toán với ASEAN đến từ thương mại hàng hóa, trong khi đầu tư trực tiếp chiếm khoảng 900 tỷ Nhân dân tệ. Indonesia là một trong những quốc gia triển khai sớm cơ chế thanh toán nội tệ, từ tháng 9/2021, với tổng giá trị giao dịch bằng Nhân dân tệ tích lũy đạt 46,2 tỷ Nhân dân tệ.

Đáng chú ý, cặp tiền tệ NDT / rupiah được đánh giá là một trong những cặp giao dịch sôi động nhất trong thị trường ngoại hối khu vực của Trung Quốc, với tổng giá trị giao dịch đạt khoảng 14,4 tỷ NDT. Tính đến cuối năm 2024, Trung Quốc đã ký thỏa thuận thanh toán nội tệ song phương với nhiều nước ASEAN, bao gồm Indonesia, Việt Nam, Campuchia và Lào.

Trong bối cảnh kinh tế toàn cầu còn nhiều biến động, giới chức Trung Quốc cho rằng việc mở rộng sử dụng NDT góp phần tăng cường ổn định tài chính khu vực. Đại sứ Trung Quốc tại ASEAN nhấn mạnh năng lực cạnh tranh của nền kinh tế Trung Quốc chủ yếu đến từ đổi mới công nghệ và quy mô thị trường, đồng thời bác bỏ các cáo buộc về cạnh tranh không công bằng.

Về thương mại, kim ngạch trao đổi hàng hóa giữa Trung Quốc và ASEAN đã vượt mốc 1.000 tỷ USD trong năm 2025. Riêng thương mại giữa Trung Quốc đại lục và Indonesia đạt gần 155 tỷ USD, trong đó Indonesia ghi nhận mức thâm hụt khoảng 20,5 tỷ USD.

Giới quan sát nhận định xu hướng gia tăng thanh toán bằng đồng nội tệ giữa Trung Quốc và ASEAN phản ánh nỗ lực đa dạng hóa hệ thống tiền tệ trong khu vực, đồng thời giúp các nền kinh tế giảm thiểu rủi ro từ biến động tỷ giá và các yếu tố bên ngoài.