Tòa án Mỹ yêu cầu chính phủ hoàn trả hàng tỷ USD thuế quan bị thu trái pháp luật

Đây là số tiền thuế mà Tòa án Tối cao Mỹ vào tháng trước đã phán quyết là các khoản thu này là trái pháp luật.

Theo hồ sơ tòa án, Thẩm phán Richard Eaton thuộc Tòa án Thương mại Quốc tế Mỹ tại Manhattan đã yêu cầu Chính phủ Mỹ hoàn tất việc xác định chi phí nhập khẩu đối với hàng triệu lô hàng vào Mỹ mà không áp mức thuế bị tuyên là bất hợp pháp. Sau khi hoàn tất quá trình này, cơ quan chức năng phải thực hiện hoàn trả tiền cho doanh nghiệp.

Dựa trên quy trình hiện hành, khi hàng hóa được đưa vào Mỹ, nhà nhập khẩu sẽ nộp trước một khoản thuế ước tính. Khoảng 314 ngày sau, cơ quan hải quan sẽ “quyết toán để xác định chính xác nghĩa vụ thuế. Thẩm phán Eaton yêu cầu Cơ quan Hải quan và Bảo vệ Biên giới Mỹ (CBP) hoàn tất việc quyết toán đối với các lô hàng này mà không tính phần thuế bị coi là trái luật, từ đó tạo cơ sở hoàn tiền cho doanh nghiệp.

Phát biểu tại phiên điều trần, Thẩm phán Eaton khẳng định Hải quan Mỹ có khả năng lập trình hệ thống để tự động phát hành các khoản hoàn trả thuế.

Ông cũng ấn định một phiên điều trần vào ngày 6/3 để cập nhật tiến độ kế hoạch hoàn trả của CBP, đồng thời cho biết Chánh án của tòa đã chỉ định ông là thẩm phán duy nhất phụ trách các vụ kiện liên quan hoàn trả thuế quan.

CBP trước đó đã đệ trình lên tòa án rằng nhiệm vụ quyết toán mà không áp thuế lần này có quy mô "chưa từng có", đòi hỏi phải kiểm tra thủ công hơn 70 triệu tờ khai. Cơ quan này từng đề nghị có thêm 4 tháng để xem xét các phương án chi trả.

Theo ước tính, Chính phủ Mỹ đã thu hơn 130 tỷ USD tiền thuế quan bị coi là trái pháp luật – các khoản thu vốn là trọng tâm trong chính sách thương mại của Tổng thống Donald Trump trong nhiệm kỳ 2. Tuy nhiên, khi ra phán quyết vào cuối tháng 2/2026, Tòa án Tối cao không hướng dẫn cụ thể về cơ chế hoàn trả, khiến các doanh nghiệp lúng túng về cách thức được bồi hoàn.

Phán quyết của Thẩm phán Eaton được đưa ra trong vụ kiện do công ty Atmus Filtration khởi xướng. Doanh nghiệp này cho biết đã nộp khoảng 11 triệu USD tiền thuế bị coi là trái luật. Vụ kiện của Atmus là một trong khoảng 2.000 đơn kiện đang được gửi tới Tòa án Thương mại Quốc tế, yêu cầu hoàn trả thuế áp theo Đạo luật Quyền hạn Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế (IEEPA).

Thẩm phán Eaton cho biết, ông không muốn phải xét xử riêng lẻ từng vụ mà muốn thiết lập một phương thức chung để hơn 300.000 nhà nhập khẩu liên quan có thể khiếu nại và nhận lại tiền. Đa số các doanh nghiệp này là quy mô nhỏ, họ kỳ vọng Hải quan Mỹ sẽ áp dụng một hệ thống hoàn trả đơn giản, ít chi phí thay vì buộc họ phải theo đuổi các thủ tục hành chính hoặc kiện tụng phức tạp./.