Ukraine tìm cách nối lại quá cảnh lương thực và ngũ cốc qua Ba Lan

Bộ trưởng Nông nghiệp Ukraine Mykola Solsky cho biết điều kiện tiên quyết để tiến hành các cuộc đàm phán tại Vácsava ngày 17/4 đó là cần đảm bảo nối lại hoạt động quá cảnh lương thực và ngũ cốc của nước này qua Ba Lan. Tuyên bố được đưa ra sau khi Ba Lan và Hungary tuyên bố cấm nhập khẩu một số nông sản từ Ukraine.

Một số cảng ở Biển Đen đã bị phong tỏa sau khi nổ ra xung đột tại Ukraine vào tháng 2 năm ngoái. Số lượng lớn ngũ cốc của nước này - rẻ hơn ngũ cốc sản xuất được tại Liên minh châu Âu (EU) được vận chuyển bằng đường bộ qua Ba Lan cũng như các quốc gia láng giềng khác của Ukraine trong EU và đã tràn ngập thị trường ở các quốc gia trung chuyển. Điều đó ảnh hưởng đến giá cả và doanh số bán hàng của nông dân địa phương. Do vậy, Ba Lan và Hungary đã áp đặt lệnh cấm nhập khẩu một số nông sản từ Ukraine.

Trả lời phỏng vấn tờ Telegram, Bộ trưởng Solsky cho rằng điều quan trọng hơn cả là nên mở cửa vô điều kiện cho hoạt động quá cảnh lương thực và ngũ cốc của Ukraine, tiếp đó mới có thể thảo luận những vấn đề khác. Ông cho biết, số lương thực và ngũ cốc được vận chuyển từ nước này qua biên giới Ba Lan chiếm khoảng 10% lượng hàng lương thực xuất khẩu của Ukraine. Mức xuất khẩu sang Hungary chiếm 6% lượng nông sản xuất khẩu của Ukraine.

Bộ trưởng Solsky cho biết sẽ có thêm các cuộc đàm phán trong tuần này tại Romania vào ngày 19/4 và tại Slovakia vào ngày 20/4. 

Phát biểu trên kênh tin tức TVP Info, Bộ trưởng Nông nghiệp Ba Lan Robert Telus tiết lộ nước này và Ukraine sẽ tiến hành các cuộc đàm phán tại Vácsava trong chiều cùng ngày (giờ địa phương)

Trong diễn biến liên quan, người phát ngôn của Ủy ban châu Âu (EC) Miriam Garcia Ferrer đã lên tiếng phản đối động thái của Ba Lan và Hungary trong việc cấm nhập khẩu ngũ cốc và các nông sản khác từ Ukraine.

Bà Garcia Ferrer cho biết EC đang yêu cầu các cơ quan liên quan cung cấp thêm thông tin để có thể đánh giá các biện pháp này. Nữ phát ngôn viên cũng nhấn mạnh rằng trong bối cảnh hiện nay, điều quan trọng là việc đưa ra các quyết sách thương mại cần có sự phối hợp với EU, "mọi hành động đơn phương đều không thể chấp nhận được".   

Cùng ngày, một quan chức cấp cao EU giấu tên cho biết trong tuần này, đặc phái viên các nước thành viên của khối tại Brussels (Bỉ) sẽ thảo luận về động thái mới nhất của Ba Lan và Hungary. 

Quan chức trên nêu rõ giá và nhu cầu thấp trên toàn cầu đồng nghĩa với việc ngũ cốc sẽ tồn lại trong khối thay vì được bán ra. Cung vượt cầu đã trở thành một vấn đề chính trị đối với đảng Luật pháp và Công lý (PiS) cầm quyền của Ba Lan trong năm bầu cử. Do đó, EU đề nghị Ba Lan và Hungary đưa ra lời giải thích và EC cũng sẽ có phản ứng phù hợp.

Trong khi đó, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Slovakia thông báo nước này sẽ thảo luận về việc tạm thời ngừng nhập khẩu ngũ cốc và một số sản phẩm khác từ Ukraine trong một cuộc họp nhóm chuyên gia sau ngày 17/4. Động thái này được đưa ra sau các bước đi tương tự trước đó của Ba Lan và Hungary. 

Ukraine thường xuất khẩu hàng hóa nông nghiệp, đặc biệt là ngũ cốc, qua các cảng Biển Đen đã được dỡ bỏ phong tỏa vào tháng 7 năm ngoái sau khi Kiev và Moskva đạt được thỏa thuận mang tên Sáng kiến ngũ cốc Biển Đen nhờ  vai trò trung gian của Thổ Nhĩ Kỳ và Liên hợp quốc.

Sau nhiều lần gia hạn, thỏa thuận này sẽ hết hiệu lực sau ngày 18/5 tới. Phía Nga tuyên bố sẽ không thảo luận về việc gia hạn thỏa thuận này trừ khi phương Tây dỡ bỏ các biện pháp hạn chế đối với việc xuất khẩu ngũ cốc và phân bón của Moskva./.