Xây dựng chuỗi liên kết để đưa trái sầu riêng đi xa

Điều này nhằm giúp cho nông dân nâng cao chất lượng trái, tăng cường khả năng cạnh tranh và doanh nghiệp có vùng nguyên liệu đạt chuẩn để cung ứng cho thị trường trong và ngoài nước.

Bà Cao Thị Chiên, xã Tân Phú, huyện Châu Thành, tỉnh Bến Tre canh tác 9.000 m2 sầu riêng cho biết: Nhiều thời điểm giá sầu riêng xuống thấp, thương lái không hái mà “neo” lại tại vườn khiến sầu riêng bị rụng, phải đem ra đường bán với giá rất thấp. Do đó, cần có biện pháp để hỗ trợ nông dân trong việc chuyển giao khoa học kỹ thuật, sản xuất an toàn và tiêu thụ sản phẩm ổn định ở thị trường trong và ngoài nước.

Giám đốc Hợp tác xã Nông nghiệp Tân Phú, huyện Châu Thành, tỉnh Bến Tre Nguyễn Thị Thinh thông tin, hợp tác xã hiện có 301 thành viên với với 250 ha diện tích sản xuất sầu riêng. Ðến nay, hợp tác xã xây dựng và được công nhận 6 mã vùng trồng sầu riêng và áp dụng sản xuất VietGAP trên diện tích 200 ha; 3 mã vùng trồng đang xây dựng.

Hiện tại, sản phẩm sầu riêng của hợp tác xã cũng đã được cấp chứng nhận sản phẩm OCOP (Chương trình Mỗi xã một sản phẩm) 4 sao, bước đầu khẳng định chất lượng và xây dựng niềm tin cho thị trường trong nước và xuất khẩu. Tới đây, Hợp tác xã Nông nghiệp Tân Phú sẽ tiến hành xây dựng thương hiệu sầu riêng OCOP 5 sao để phục vụ thị trường trong nước và xuất khẩu.

Phó Trưởng phòng Nông nghiệp và Môi trường huyện Chợ Lách Trần Hữu Nghị cho biết, huyện có khoảng 1.500 ha sầu riêng; trong đó, có 1.200 ha đang cho trái, tập trung nhiều nhất ở xã Hòa Nghĩa, Sơn Định... Thời gian qua, việc nâng cao giá trị sầu riêng theo hướng hữu cơ không chỉ mở ra cơ hội gia tăng thu nhập cho nông dân mà còn là bước chuẩn bị cần thiết để đáp ứng yêu cầu ngày càng cao từ thị trường, đặc biệt là các thị trường xuất khẩu chính ngạch như Trung Quốc, Hàn Quốc, Nhật Bản.

Theo ông Trần Hữu Nghị, để sầu riêng tiêu thụ ổn định, thời gian tới, nhà vườn cần áp dụng các ứng dụng khoa học kỹ thuật để sản xuất sạch, hữu cơ, đáp ứng nhu cầu xuất khẩu. Các cơ sở đóng gói phải đảo bảo quy trình, không sử dụng chất cấm và có thông số kỹ thuật đầy đủ.

Ông Châu Hữu Trị, Giám đốc Trung tâm Khuyến nông và Tư vấn dịch vụ nông nghiệp Bến Tre cho hay, để nâng cao năng suất chất lượng trái sầu riêng gắn với mã vùng trồng xuất khẩu, Trung tâm đã xây dựng mô hình trồng thâm canh sầu riêng VietGAP gắn với mã vùng trồng xuất khẩu tại Tổ hợp tác sầu riêng ấp Tân Thới, xã Sơn Định, huyện Chợ Lách.

Tham gia mô hình có 22 hộ, với diện tích 10 ha sầu riêng xây dựng mã số vùng vùng trồng xuất khẩu sang Trung Quốc, liên kết với Công ty THHH xuất nhập khẩu trái cây Chánh Thu làm cơ sở đóng gói tiêu thụ sản phẩm. Các hộ được chọn là những hộ sản xuất sầu riêng chuyên canh với giống Mon thong và Ri6 trên 5 năm tuổi, đang phát triển tốt. Với việc tham gia mô hình, các hộ được hỗ trợ phân hữu cơ vi sinh, được hướng dẫn thành lập tổ hợp tác theo quy trình Vietgap, quy trình cấp và quản lý mã số vùng trồng…

Mô hình được thực hiện với mục tiêu xây dựng và chuyển giao quy trình thâm canh sầu riêng theo chuẩn GAP đạt tiêu chuẩn xuất khẩu, đồng thời nâng cao nhận thức, kỹ năng về xây dựng mã số vùng trồng xuất khẩu trên cây sầu riêng. Sau gần 1 năm thực hiện, mô hình đã hoàn thành và đạt kết quả quan. Năng suất đạt tối thiểu 15 tấn/ha, cao hơn năng suất trung bình của tỉnh 10%, chất lượng trái đạt tiêu chuẩn xuất khẩu.

Theo Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Bến Tre Đoàn Văn Đảnh, để mở rộng diện tích canh tác sầu riêng theo hướng hữu cơ,  thời gian tới, tỉnh tăng cường phối hợp công tác thông tin tuyên truyền để nâng cao nhận thức của người sản xuất, doanh nghiệp cả cộng đồng.

Bên cạnh đó, thông qua các cơ quan chuyên môn và hệ thống khuyến nông cơ sở, ngành chức năng tỉnh hướng dẫn người sản xuất, doanh nghiệp để sản xuất an toàn, tránh nguy cơ bị nhiễm kim loại nặng và những chất cấm khác.

Tỉnh Bến Tre tăng cường công tác kiểm tra, giám sát vùng sản xuất, nhà đóng gói để kịp thời phát hiện, xử lý. Đến nay, trên địa bàn Bến Tre chưa phát hiện trường hợp vùng sản xuất, lô hàng xuất khẩu nào bị nhiễm chất vàng O, Cadimi hoặc chất cấm nào khác. Hiện nay, mùa vụ sầu riêng Bến Tre cơ bản đã kết thức, chỉ còn rãi rác ít vườn với số lượng rất ít, chủ yếu tiêu thụ nội địa.

Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường Bến Tre, diện tích sầu riêng của tỉnh hơn 3.000 ha, với hai giống sầu riêng Ri 6 và Dona đạt hiệu quả khá cao; trong đó, có 2.113 ha trong thời kỳ đang cho trái, với sản lượng khoảng 26.584 tấn/năm. Diện tích trồng sầu riêng tập trung chủ yếu ở các huyện Chợ Lách, Châu Thành và Mỏ Cày Bắc.

Hiện toàn tỉnh xây dựng được 15 mã số vùng trồng với diện tích 443 ha sầu riêng phục vụ thị trường nội địa và xuất khẩu. Bến Tre đang tập trung phát triển cây sầu riêng theo hướng nâng cao chất lượng, canh tác theo tiêu chuẩn an toàn thực phẩm GAP hoặc tương đương.sang trồng sầu riêng cho hiệu quả kinh tế cao hơn gấp nhiều lần.

Thời gian tới, để phát huy hơn nữa thế mạnh cây trồng đặc sản sầu riêng, ngành chức năng địa phương đẩy mạnh chuyển giao kỹ thuật thâm canh sầu riêng cho nông dân. Đặc biệt là xử lý rải vụ cho thu hoạch vào thời điểm nghịch vụ trong năm, tránh thu hoạch rộ lúc chính vụ nhằm giảm nguy cơ trúng mùa, rớt giá. Đồng thời, tăng cường xây dựng mã số vùng trồng và mã số cơ sở đóng gói phục vụ xuất khẩu chính ngạch sầu riêng sang thị trường quốc tế.