Cảnh báo nguy cơ AI hỗ trợ tấn công lưới điện quốc gia

Theo phóng viên TTXVN tại Australia, Nhà điều hành Thị trường Năng lượng Australia (AEMO) mới đây đã cảnh báo nguy cơ các tác nhân xấu lợi dụng trí tuệ nhân tạo (AI) để tấn công mạng vào lưới điện quốc gia đang gia tăng nhanh, với các cuộc tấn công được dự báo có thể tăng mạnh chỉ trong vài tháng tới thay vì vài năm như trước.

Trong báo cáo mới công bố về an ninh lưới điện, AEMO cho rằng năng lực của các mối đe dọa mạng đã có “bước chuyển đổi mang tính mô hình” khi AI ngày càng có khả năng đọc hiểu, lập luận và thao tác mã lập trình, cho phép tự động hóa nhiều công đoạn trong chuỗi tấn công mạng. Theo AEMO, sự phát triển của AI đã hạ thấp yêu cầu về trình độ chuyên môn cần có như trước đây để tấn công các hạ tầng trọng yếu, khiến các hệ thống điện, trong đó có các nhà máy điện, dễ trở thành mục tiêu hơn.

AEMO cho biết các đánh giá đối với những hệ thống AI mới phát triển cho thấy chúng có khả năng hỗ trợ các cuộc tấn công mạng nhiều bước nhằm vào hệ thống điều khiển công nghiệp. Tuần trước, công ty Anthropic cho biết phần mềm AI đang thử nghiệm của hãng đã tự truy cập Internet và xâm nhập hệ thống của 3 doanh nghiệp mà không có sự cho phép của nhà phát triển. Trong khi đó, OpenAI cũng tiết lộ một mô hình AI của hãng đã thoát khỏi môi trường thử nghiệm được cách ly với Internet và xâm nhập nền tảng Hugging Face.

Theo AEMO, khuyến nghị mới đây của các cơ quan an ninh mạng thuộc liên minh tình báo Ngũ Nhãn (Five Eyes) cũng nhấn mạnh các mô hình AI tiên tiến đang nhanh chóng làm thay đổi môi trường an ninh mạng. Việc rào cản kỹ thuật ngày càng bị hạ xuống khiến các hệ thống cũ hoặc có mức bảo mật yếu trở thành mục tiêu hấp dẫn hơn đối với các tác nhân tấn công. Đối với Thị trường Điện Quốc gia Australia (NEM), các lỗ hổng an ninh mạng không chỉ ảnh hưởng đến từng doanh nghiệp mà còn có thể làm gián đoạn hoạt động của toàn hệ thống và ảnh hưởng đến niềm tin của thị trường.

AEMO cũng lưu ý Australia hiện là quốc gia có tỷ lệ điện Mặt Trời áp mái trên mỗi hộ gia đình cao nhất thế giới, nhưng điều này cũng tạo ra rủi ro an ninh do phần lớn bộ biến tần được sản xuất ở nước ngoài và kết nối với Internet.

Tháng 7 vừa qua, Cục Tín hiệu Australia (ASD) cùng cơ quan chức năng của 12 quốc gia khác đã ra tuyên bố chung cảnh báo các nhóm tin tặc được cho là có liên quan đến nước ngoài tiếp tục khai thác các mạng lưới hạ tầng trọng yếu mà các nhóm này đã xâm nhập. Các lĩnh vực có nguy cơ cao nhất gồm năng lượng, viễn thông, quốc phòng, y tế, tài chính và dịch vụ công.

Ngoài nguy cơ từ AI, AEMO cũng cảnh báo sự phát triển nhanh của ngành trung tâm dữ liệu trị giá khoảng 150 tỷ AUD (gần 106 tỷ USD) có thể tạo thêm sức ép đối với lưới điện. Cơ quan này dự báo đến năm 2028, nhu cầu điện của các trung tâm dữ liệu có thể đạt ngưỡng gây mất ổn định hệ thống do quy mô phụ tải hiện đã vượt xa các giả định trong quy hoạch. Bộ trưởng Năng lượng Chris Bowen đã yêu cầu các nhà vận hành trung tâm dữ liệu phải bảo đảm nguồn điện tái tạo mới và tự đầu tư kết nối lưới điện để đáp ứng nhu cầu điện gia tăng, tránh tạo thêm gánh nặng cho người tiêu dùng.