Cuộc đua AI thúc đẩy làn sóng phát hành cổ phiếu tại Trung Quốc

Các doanh nghiệp Trung Quốc ngày càng có xu hướng chuyển sang huy động vốn thông qua phát hành cổ phiếu để tài trợ cho tham vọng phát triển trí tuệ nhân tạo (AI), làm gia tăng lo ngại của nhà đầu tư về nguy cơ pha loãng lợi nhuận và dư cung cổ phiếu trong một thị trường vốn đang hoạt động kém hiệu quả.

Theo số liệu do Bloomberg tổng hợp, các công ty công nghệ Trung Quốc niêm yết đã huy động hơn 41 tỷ USD thông qua các đợt phát hành thêm cổ phiếu trong năm nay, mức cao nhất kể từ ít nhất năm 2020. Tập đoàn Alibaba dẫn đầu với thương vụ huy động 10 tỷ USD hồi tháng trước, thông qua phát hành cổ phiếu trên thị trường.

Làn sóng huy động vốn cổ phần của các doanh nghiệp Trung Quốc liên quan đến AI là một trong những yếu tố chính khiến hai chỉ số công nghệ lớn của nước này hoạt động kém hiệu quả trong những tháng gần đây. Nhà đầu tư lo ngại các đợt phát hành thêm cổ phiếu sẽ làm pha loãng lợi nhuận của cổ đông hiện hữu.

Thương vụ bất ngờ của Alibaba, được nhanh chóng hoàn tất chỉ trong một cuối tuần, làm dấy lên khả năng các doanh nghiệp Trung Quốc khác cũng có thể thực hiện những động thái tương tự, trong bối cảnh cuộc đua giành vị thế dẫn đầu về AI đang nóng lên cả trong nước và với Mỹ.

Việc ưu tiên huy động vốn trên thị trường cổ phiếu cũng cho thấy sự khác biệt so với các doanh nghiệp Mỹ, vốn sử dụng nguồn vốn vay nhiều hơn. Điều này phần nào phản ánh xu hướng các doanh nghiệp Trung Quốc chú trọng duy trì bảng cân đối kế toán lành mạnh hơn, đồng thời phải đối mặt với chi phí phát hành trái phiếu trên thị trường quốc tế cao hơn.

Theo ông Jason Lemire, Giám đốc đầu tư tại Bold Wealth Partners, các nhà sản xuất chip niêm yết trên sàn STAR tại Thượng Hải, vốn được thiết kế theo mô hình tương tự Nasdaq của Mỹ, là những ứng viên hàng đầu cho các đợt phát hành cổ phiếu. Các tập đoàn công nghệ lớn niêm yết tại Hong Kong như Tencent Holdings, Xiaomi và Meituan, vốn có thể cần nguồn vốn lớn hơn cho đầu tư, cũng là những doanh nghiệp cần theo dõi.

Đà gia tăng chi tiêu của các doanh nghiệp Trung Quốc liên quan đến AI vẫn có thể tiếp diễn. Theo ngân hàng đầu tư Jefferies, tính đến quý II/2026, chi tiêu vốn của các nhà cung cấp dịch vụ điện toán đám mây Trung Quốc tương đương 25% doanh thu, thấp hơn đáng kể so với mức 33% của các doanh nghiệp cùng lĩnh vực tại Mỹ.

Nhóm các công ty công nghệ Trung Quốc niêm yết đã phát hành khoảng 15 tỷ USD trái phiếu trong năm nay, mức cao nhất trong 6 năm nhưng chỉ bằng một phần nhỏ so với lượng vốn huy động qua phát hành cổ phiếu. Trong khi đó, các doanh nghiệp cùng ngành tại Mỹ đã huy động 103 tỷ USD thông qua các đợt phát hành thêm cổ phiếu trong năm nay, so với khoảng 380 tỷ USD từ phát hành trái phiếu.

Làn sóng huy động vốn cổ phần của các doanh nghiệp Trung Quốc liên quan đến AI là một trong những yếu tố chính khiến hai chỉ số công nghệ lớn của nước này hoạt động kém hiệu quả trong những tháng gần đây. Chỉ số Hang Seng Tech tại Hong Kong (Trung Quốc), nơi có các cổ phiếu như Alibaba và MiniMax, đã giảm 20% từ đầu năm đến nay. Trong khi chỉ số STAR 50 trên thị trường Trung Quốc đại lục tăng 18%, chỉ số này vẫn thấp hơn 28% so với mức đỉnh hồi cuối tháng 6. Những mức tăng này kém xa mức tăng 68% của chỉ số Semiconductor của Sàn giao dịch chứng khoán Philadelphia trong năm 2026.

Theo số liệu Bloomberg, khoảng 1/3 số doanh nghiệp thuộc các chỉ số công nghệ chủ chốt tại Hong Kong và Trung Quốc đại lục được dự báo sẽ có dòng tiền tự do âm trong năm tới. Danh sách này gồm các tập đoàn Internet lớn như Alibaba và Baidu, cùng những nhà sản xuất phần cứng AI đang được chú ý như Range Intelligent Computing Technology Group và Victory Giant Technology Huizhou./.